Guð­laugur Þór Þórð­ar­son, núver­andi umhverf­is­ráð­herra og fyrr­ver­andi utan­rík­is­ráð­herra, segir full­yrð­ingar um að hann hafi komið að ákvörðun um að veita nán­ast öllum Venes­ú­ela­búum vernd hér á landi um tíma kol­rangar. 

Kornið sem virð­ist hafa fyllt mæli Guðlaugs var þegar þátta­stjórn­andi Viku­lokanna í Rík­is­út­varp­inu „hélt þessu fram fullum fetum án mót­mæla eða athuga­semda frá við­mæl­endum í febr­úar síð­ast­liðnum.“

Guð­laugur skrifar pistil um málið í Morg­un­blað­inu í dag og bendir á að fólk úr öllum áttum hafi haldið þessu fram, þar á meðal blaða­mað­ur­inn Andrés Magn­ús­son sem starfar hjá Morg­un­blað­inu. 

„Full­yrð­ingin kom sömu­leiðis fram í vin­sælum hlað­varps­þætti og nú nýlega birt­ist full­yrð­ingin á prenti í Við­skipta­blað­inu: „Guð­laugur Þór Þórð­ar­son ákvað af ein­hverjum óskilj­an­legum ástæðum að opna landið fyrir fólki frá Venes­ú­ela…“,“ skrifar Guð­laugur og segir umræddar full­yrð­ingar „kol­rangar“ þar sem útlend­inga­málin hafi ekki verið á hans könnu sem utan­rík­is­ráð­herra. 

„Þrátt fyrir þessa stað­reynd flýgur sagan áfram og upp­lýs­inga­óreiðan eykst þar sem einn end­ur­tekur ummæli ann­ars. Það er ekki annað hægt en að velta vöngum yfir því hvort ein­fald­lega sé um að ræða mis­skiln­ing eða hvort ásetn­ingur liggi að baki þeirri und­ar­legu og röngu sögu­skýr­ingu að utan­rík­is­ráð­herra beri ábyrgð á ákvörðun sjálf­stæðrar stjórn­sýslu­nefndar á mál­efna­sviði dóms­mála­ráðu­neyt­is­ins um aukna vernd íbúa Venes­ú­ela.“

Baksagan

Það var Þor­steinn Gunn­ars­son, þáver­andi settur for­stjóri Útlend­inga­stofn­unar, sem til­kynnti í nóv­em­ber 2019 að allir Venes­ú­ela­búar sem hefðu sótt um vernd hér á landi það ár hefðu fengið hæli vegna ástands­ins í Venes­ú­ela – óða­verð­bólgu og upp­lausnar í stjórn­málum lands­ins. Fyrstu ákvarð­an­irnar um veit­ingu við­bót­ar­verndar til rík­is­borg­ara Venes­ú­ela höfðu þó aftur á móti verið teknar af Útlend­inga­stofnun árið 2018, þegar núver­andi for­stjóri stofn­un­ar­innar, Kristín Völ­und­ar­dóttir, var for­stjóri. 

Í byrjun 2019 hafði Guð­laugur Þór sent utan­rík­is­mála­nefnd Alþingis minn­is­blað um ástandið í Venes­ú­ela þar sem ráðu­neytið fór yfir ástandið í Venes­ú­ela. Stjórn­mála­á­standið var sagt í ólestri. 

„Óstjórn, mis­heppnuð hug­mynda­fræði byggð á arf­leifð Hugo Chavez og flokks Chavista, og ofbeldi núver­andi for­seta, Nicolas Maduro, hefur valdið því að efna­hags­kerfi lands­ins er með öllu hrunið“, segir í minn­is­blað­inu. 

Nokkrum dögum eftir að minn­is­blaðið var skrifað lýsti Guð­laugur Þór því yfir að Ísland styddi Juan Guiadó, þáver­andi leið­toga venes­ú­elsku stjórn­ar­and­stöð­unnar, rétt eins og stjórn­völd víðar höfðu gert í kjöl­far ákvörð­unar banda­rískra stjórn­valda um slíkt hið sama. Nú hafa ríkin dregið stuðn­ing sinn til Guaidó til baka, enda missti hann emb­ætti sitt sem for­seti þjóð­þings Venes­ú­ela í des­em­ber árið 2020. 

Heim­ildin fjall­aði um svar Útlend­inga­stofn­unar vegna Venes­ú­ela ákvörð­un­ar­innar í mars­mán­uði síð­ast­liðnum. Í svari stofn­un­ar­innar sagði að ákvörð­unin hefði ekki verið póli­tísk.

„Hvorki dóms­mála­ráðu­neytið, utan­rík­is­ráðu­neytið né ráð­herrar þess­ara ráðu­neyta hafa aðkomu að afgreiðslu umsókna um vernd,“ sagði í svari stofn­un­ar­innar.