Flækjusagan

„Go Away, Red Star!“

Fyrir réttri öld var Rauði her­inn að kné­setja afkom­endur hinna stoltu Mongóla í Mið-Asíu. Sumir muna þá atburði betur en aðrir, eins og Illugi Jök­uls­son leiðir í ljós.

„Go Away, Red Star!“
Skarðið í múr­num. Rúss­neski málar­inn Vasily Vereshchagin var að vísu lát­inn fyrir 16 árum þegar Rauði her­inn gerði árás á Bukhara en þessi mynd hans virð­ist hafa haft for­spár­gildi. Mynd: Wikimedia Commons
Birtist upphaflega í Stundinni fyrir rúmum 6 árum.

Fyrir réttum 100 árum – um mán­aða­mótin ágúst/sept­em­ber 1920 – mætt­ust for­tíð og nútíð í orr­ustu við hina fornu borg Bukhara á gömlu Silki­leið­inni í Mið-Asíu.

Bukhara reis upp úr gróð­ur­lít­illi mörk nán­ast í miðri Mið-Asíu og umhverfis borg­ina var enn gríð­ar­legur múr að hætti mið­alda­borga. Tíu metrar á hæð var hann, og fimm metrar á þykkt. Uppi á borg­ar­múr­unum stóðu stríðs­menn í lit­klæðum með túrbana undir skraut­legum veifum og gunn­fánum með hálf­mána íslams blakt­andi og sveifl­uðu bjúgsverðum sínum og skóku spjót og gerðu hæðn­is­leg hróp að umsát­urs­mönnum, er voru komnir um langan veg til að leggja undir sig borg­ina.

Flugvélar í fyrsta sinn

Umsát­urs­menn voru bara í dauf­litum gróf­gerðum her­manna­bún­ingum 20. aldar og hvergi nærri eins til­komu­miklir og stríðs­menn­irnir uppi á múr­unum. En þeir höfðu nútíma­vopn, gyrtir byssu­beltum, með hríð­skotariffla, stórar vél­byssur, fall­byssur, nokkra skrið­dreka og bryn­varða bíla sem gátu ekið …

Kjósa
1
Hvernig finnst þér þessi grein? Skráðu þig inn til að kjósa.

Athugasemdir

Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Heimildin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir.
Tengdar greinar

Flækjusagan

Mest lesið

Mest lesið

Mest lesið í vikunni

1
Viðtal

Íslenskur læknir varpar nýju ljósi á lífs­hættu­legan með­göngu­sjúk­dóm

Nítján ára gömul lá Silja Rut Ragn­ars­dóttir nær dauða en lífi á skurð­ar­borði Land­spít­al­ans eftir alvar­legt til­felli með­göngu­eitr­unar. Íslenskur vís­inda­maður í Banda­ríkj­unum, Jóhann Elí Guð­jóns­son húð­læknir, leiðir braut­ryðj­andi rann­sóknir sem varpa nýju ljósi á hvers vegna sjúk­dóm­ur­inn kemur fram. Hann telur mögu­legt að þróa lyf við sjúk­dómnum sem bjargað gæti manns­lífum.
3
Vettvangur

Búa við nýtt vind­orku­ver: „Við nátt­úr­lega venj­umst öllu“

„Ef ég teldi þetta vera slæmt þá væri ég ekki sitj­andi hérna svona rólegur yfir þessu,“ segir Aron Viðar Krist­jáns­son, bóndi á bænum Garpsdal í Reyk­hóla­hreppi. Fyr­ir­hugað er að reisa vind­orku­garð ofan á Garps­dals­fjalli sem er fyrsti vind­orku­kost­ur­inn sem er færður úr bið­flokki yfir í orku­nýt­ing­ar­flokk af ráð­herra. Heim­ildin fór á vett­vang.

Mest lesið í mánuðinum

2
Viðtal

Íslenskur læknir varpar nýju ljósi á lífs­hættu­legan með­göngu­sjúk­dóm

Nítján ára gömul lá Silja Rut Ragn­ars­dóttir nær dauða en lífi á skurð­ar­borði Land­spít­al­ans eftir alvar­legt til­felli með­göngu­eitr­unar. Íslenskur vís­inda­maður í Banda­ríkj­unum, Jóhann Elí Guð­jóns­son húð­læknir, leiðir braut­ryðj­andi rann­sóknir sem varpa nýju ljósi á hvers vegna sjúk­dóm­ur­inn kemur fram. Hann telur mögu­legt að þróa lyf við sjúk­dómnum sem bjargað gæti manns­lífum.
3
ViðtalLífið á Grensás

Snýr aftur í hjúkr­un­ar­fræði eftir heila­blæð­ingu

Við­bragðs­að­ilar héldu að Björn Ólafur Har­alds­son væri útúr­dóp­aður þegar hann lá á gólf­inu með blæð­ingu í heila. Hann var 21 árs og í hjúkr­un­ar­fræði­námi þegar áfallið reið yfir og þurfti ítrekað að leið­rétta mis­tök ófag­lærðs starfs­fólks á heil­brigð­is­stofn­unum. Nú stefnir hann á að klára námið og koma sterk­ari til baka.
5
Viðtal

Ást­leysið er sárt

Nánd er nær­ing, nauð­syn­leg eins og matur. Tæpur helm­ingur fólks elst upp í óör­uggum tengslum sem geta komið niður á tengslum og ást­ar­sam­böndum á full­orð­ins­árum, jafn­vel ógnað heilsu, enda er „tengsla­myndun ein af grunn­for­sendum far­sældar“, að sögn klíníska sál­fræð­ings­ins Guð­brands Árna Ísberg. Í bók sinni, Í augum þínum verð ég til, fjallar hann um getu okkar til að mynda tengsl og ást­ina í öllum sínum myndum.

Mest lesið í mánuðinum

Nýtt efni

Mest lesið undanfarið ár