Samtök atvinnu­lífs­ins leggja til að lög­bund­inn frestur stjórn­valda til að svara upp­lýs­inga­beiðnum frá almenn­ingi og fjöl­miðlum verði lengdur úr sjö dögum í 14 daga.

Stundin greindi frá því fyrr í sumar að sam­tökin (SA) hefðu sent stjórn­skip­unar- og eft­ir­lits­nefnd Alþingis erindi og kallað eftir breyt­ingum á upp­lýs­inga­lögum með það að mark­miði að „tryggja rétt einka­að­ila við afgreiðslu upp­lýs­inga­beiðna hjá þeim sem falla undir upp­lýs­inga­lögin“.

Lögðu SA til að upp­lýs­inga­beið­endur yrðu skyld­aðir til að „til­taka til­gang beiðn­innar“ auk þess sem stjórn­völd yrðu látin eiga sam­ráð við einka­að­ila áður en veittur væri aðgangur að „gögnum sem geta varðað einka­hags­muni“ þeirra. Stungið var upp á ýmsum nýjum ákvæðum til að verja rétt­indi einka­að­ila sem hafa hags­muni af því að upp­lýs­ingar á vegum hins opin­bera fari leynt.

Athygli vakti svo nokkrum vikum síðar þegar for­sæt­is­ráðu­neytið kynnti á sam­ráðs­gátt stjórn­valda áform um að koma til móts við þessar til­lögur Samtaka atvinnu­lífs­ins. Er fyr­ir­hug­uðum laga­breyt­ingum lýst með eft­ir­far­andi hætti: 

i. Bætt verði við nýju ákvæði í 17. gr. upp­lýs­inga­laga þar sem kveðið verður á um skyldu stjórn­valda til þess að leita afstöðu þriðja aðila til afhend­ingar upp­lýs­inga sem varða hann sjálfan áður en ákvörðun er tekin um afhend­ingu gagna nema það sé ber­sýni­lega óþarft.

ii. Ákvæði 1. mgr. 23. gr. upp­lýs­inga­laga verði breytt þannig að úrskurð­ar­nefnd um upp­lýs­inga­mál sé gert skylt að birta úrskurð þeim aðila sem upp­lýs­ingar um einka­hags­muni varða ef í úrskurði er fall­ist á rétt kær­anda til aðgangs að upp­lýs­ing­unum.

iii. Bætt verði við ákvæði í 24. gr. upp­lýs­inga­laga þar sem þriðja aðila verður veittur réttur til þess að krefj­ast þess að rétt­ar­á­hrifum úrskurðar úrskurð­ar­nefndar um upp­lýs­inga­mál verði frestað í því skyni að bera ágrein­ing um gildi úrskurð­ar­ins undir dóm­stóla.

Samtök atvinnu­lífs­ins fagna áformunum en telja ekki nógu langt gengið.

Í fyrsta lagi ítreka sam­tökin að þau vilji að upp­lýs­inga­beið­endum verði skylt að „til­taka til­gang beiðn­innar“ en þannig fái stjórn­völd „grundvöll til að meta hvort upplýsing­arnar muni verða not­aða með ólögmætum hætti“. Í öðru lagi vilja sam­tökin að lög­bund­inn frestur stjórn­valda verði lengdur. „Í 2. málsl. 1. mgr. 17. gr. upplýsinga­laga er getið um sjö daga frest til að svara upplýsinga­beiðni. Þetta er afar stuttur tími sem virð­ist í fram­kvæmd sjaldn­ast stand­ast. Betra væri að kveða á um raun­hæfan tímafrest í lögum, svo sem 14 daga. Lengri frestur væri einnig til þess fall­inn að skapa svigrúm til þess að rann­saka mál með full­nægj­andi hætti þegar um flóknari mál er að ræða. Þó að slíkt svigrúm sé til staðar gildir enn sú regla að beiðni skuli afgreidd eins fljótt og verða má,“ segir í umsögn sam­tak­anna. Loks kalla SA eftir því að einka­að­ilar fái heim­ild til að kæra nið­ur­stöður stjórn­valda um birt­ingu gagna til úrskurð­ar­nefndar um upp­lýs­inga­mál.