Vantraust á dómsmálaráðherra: Logi býst við stuðningi stjórnarliða

Full­trúar stjórn­ar­and­stöð­unnar á Alþingi hyggj­ast á næst­unni leggja fram van­traust­s­til­lögu á Sigríði Á. Andersen dóms­mála­ráð­herra. Hæsti­réttur Íslands komst að þeirri nið­ur­stöðu í des­em­ber að hún hafi brotið lög við skipun dóm­ara við Lands­rétt.

„Það er hlut­verk for­sæt­is­ráð­herra að vera með inn­an­borðs fólk sem hún treystir og ég átta mig ekki á því hvernig hún getur treyst ráð­herra sem í tvígang hefur verið dæmd,“ segir Logi Ein­ars­son, for­maður Sam­fylk­ing­ar­innar, og vísar þar í að emb­ætt­is­færsla ráð­herra var metin ólög­leg á tveimur dóms­stigum.

Full­trúar stjórn­ar­and­stöð­unnar hafa fundað um málið og hyggj­ast hitt­ast aftur til að ræða hvernig standa skuli að til­lög­unni. Vonast þeir eftir breiðri sam­stöðu um van­traust­s­til­lög­una, að sögn Loga.

„Varðandi stuðn­ing­inn, þá býst ég við því að það hljóti að vera stuðn­ingur líka frá ein­hverjum stjórn­ar­liða,“ segir Logi. „Málið er bara þannig að það er bara næstum því óhugs­andi að það muni allir bíta á jaxl­inn og láta önnur sjón­ar­mið en rétt­lætið ráða atkvæði sínu.“

Flokk­arnir sem standa að rík­is­stjórn Katrínar Jak­obs­dóttur inni­halda 34 þing­menn af 63, en tveir þing­manna Vinstri grænna, Andrés Ingi Jónsson og Rósa Björk Brynj­ólfs­dóttir, studdu ekki stjórn­ar­sátt­mál­ann. Því er ljóst að hvert atkvæði stjórn­ar­liða mun skipta máli í að verja dóms­mála­ráð­herra van­trausti.

Óvissa verði dómurum gert að víkja

Umboðs­maður Alþingis lýsti því yfir í bréfi til stjórn­skip­unar- og eft­ir­lits­nefndar fyrir helgi að hann teldi ekki til­efni til að hefja frum­kvæð­is­rann­sókn á ákvörð­unum dóms­mála­ráð­herra vegna skipun dóm­ara við Lands­rétt. Nefndin hafði gert hlé á umfjöllun um málið 6. febr­úar til þess að gefa umboðs­manni rými til að taka afstöðu til þess hvort hefja ætti slíka rann­sókn.

Búist er við nið­ur­stöðu Hæsta­réttar í vik­unni varð­andi van­hæfn­is­kröfu Vil­hjálms H. Vil­hjálms­sonar lög­manns gegn Arnfríði Ein­ars­dóttur, eins þeirra dóm­ara sem Sigríður skip­aði við Lands­rétt. Arn­fríður er eig­in­kona Brynjars Níels­sonar, þing­manns Sjálf­stæð­is­flokks, sem vék úr odd­vita­sæti í Reykja­vík­ur­kjör­dæmi suður fyrir Sigríði.

Verði Arnfríði gert að víkja mun tölu­verð óvissa skap­ast um þá fjóra dóm­ara sem Sigríður skip­aði en ekki voru taldir með þeim hæf­ustu að mati dóm­nefndar. Telji Hæsti­réttur hana ekki þurfa að víkja er mögu­leiki á að mál­inu verði skotið til Mann­rétt­inda­dóm­stóls Evrópu.

„Ætlum við að horfa upp á það að allir dómar sem ein­stakir dóm­arar kveða upp á þeim tíma verði dæmdir ólög­legir?“

„Það er ljóst að hún stóð ekki rétt að þessu,“ segir Logi. „Í ljósi for­dæma frá Evrópu, bæði frá EFTA og Mann­rétt­inda­dóm­stólnum, í málum er varða skipan dóm­ara og eru á engan hátt jafn alvar­leg og þetta mál er, þá mun þetta mál geta skaðað okkur stór­kost­lega. Ætlum við að horfa upp á það að allir dómar sem ein­stakir dóm­arar kveða upp á þeim tíma verði dæmdir ólög­legir? Mun það kosta íslenska ríkið skaða­bætur? Lág­markið er auð­vitað að dóms­mála­ráð­herra víki þá.“

Sigríður nýtur trausts Katrínar

Helga Vala Helga­dóttir, þing­maður Sam­fylk­ing­ar­innar og for­maður stjórn­skip­unar- og eft­ir­lits­nefndar Alþingis, vakti máls á þessu og bréfi umboðs­manns í óund­ir­búnum fyr­ir­spurnum á Alþingi í dag. Hún spurði for­sæt­is­ráð­herra hvort hún hefði áhyggjur af dóms­kerf­inu og bæri traust til þess. „Nýtur dóms­mála­ráð­herra trausts for­sæt­is­ráð­herra sem yfir­maður dóms­mála á Íslandi?“ spurði Helga Vala. Hún taldi að ríkið gæti orðið skaða­bóta­skylt, fari málið alla leið fyrir Mann­rétt­inda­dóm­stól Evrópu.

„Ég ber almennt traust til dóms­kerf­is­ins í land­inu, ég geri það,“ svar­aði Katrín. „Hvað varðar traust mitt á dóms­mála­ráð­herra hæst­virtum þá ber ég fullt traust til allra ráð­herra í þess­ari rík­is­stjórn.“

Hún taldi að öðru leyti ekki ástæða til að fram­kvæmda­valið tjái sig um dóms­mál áður en nið­ur­stöður liggja fyrir. Katrín hefur áður gefið út að hún líti ekki á Lands­rétt­ar­málið sem afsagn­ar­sök fyrir Sigríði Andersen. Í sama streng hafa tekið Bjarkey Olsen, for­maður þing­flokks Vinstri grænna og Kolbeinn Ótt­ars­son Proppé, full­trúi flokks­ins í stjórn­skip­unar- og eft­ir­lits­nefnd.