Skelfi­leg örlög sænsku blaða­kon­unnar Kim Wall hafa vafa­laust ekki farið fram­hjá neinum, en lík hennar fannst sund­ur­bútað í fjör­unni við Amager í Kaup­manna­höfn á mánu­dag­inn var. En hver var Kim Wall?

Í mörg ár hafði hún flakkað ein­sömul um heim­inn og elt uppi mál og mann­eskjur sem vöktu athygli hennar, kafað dýpra ofan í kjöl­inn á öllu því sem vakti for­vitni hennar og deilt því með umheim­inum af mik­illi fag­mennsku.

Þegar hún steig um borð í kaf­bát Peters Madsens að kvöldi 10. ágúst síð­ast­lið­inn grun­aði hana ekki að aðal­per­sóna umfjöll­un­ar­innar sem hún var að vinna yrði hún sjálf. Tilefni hennar hinstu ferðar virt­ist þvert á móti ósköp sak­laust í sam­an­burði við margt sem hún hefur feng­ist við á ferli sínum – umfjöllun um danskan upp­finn­inga­mann sem smíð­aði sér kaf­bát hljóm­aði í það minnsta ekki eins og lífs­hættu­leg iðja í eyrum hennar nán­ustu. Í yfir­lýs­ingu sem fjöl­skyldan sendi fjöl­miðlum eftir að til­kynnt var um hvarf Kim Wall gerir móðir hennar, Ingrid Wall, þetta að umtals­efni sínu. „Við höfum oft verið óró­leg þegar Kim var að ferð­ast um ótryggar slóðir vegna vinnu sinnar, en aldrei grun­aði okkur að henni væri hætta búin í Kaup­manna­höfn, stein­snar frá æsku­heim­il­inu,“ segir í til­kynn­ing­unni.

Heimurinn allur varð að vinnustað hennar 

Kim Isabel Fredrika Wall fædd­ist í Trelle­borg á Skáni í Svíþjóð þann 23. mars árið 1987. Hún var dóttir hjón­anna Ingridar og Joachims Wall, en Kim fet­aði í fót­spor beggja for­eldra sinna þegar hún ákvað að leggja stund á blaða­mennsku. Henni er lýst sem hug­rakkri, hjarta­hlýrri og metn­að­ar­fullri af þeim fjöl­mörgu sem nú minn­ast hennar á opin­berum vett­vangi; eld­hugi sem gaf allt sitt í starfið sem hún sinnti af öllu hjarta. Hún var ekki nema rétt rúm­lega tví­tug þegar hún yfir­gaf heima­landið til þess að mennta sig frekar. Eftir að hafa numið við Sorbonne-háskóla í París, London School of Economics og loks Kól­umbíu­há­skóla, þaðan sem hún útskrif­að­ist með meistara­gráðu í blaða­mennsku og alþjóða­sam­skiptum árið 2013, varð heim­ur­inn allur að vinnu­stað hennar.

„Aldrei grun­aði okkur að henni væri hætta búin í Kaup­manna­höfn, stein­snar frá æsku­heim­il­inu“

Vönduð skrif hennar um órétt­læti, mis­skipt­ingu og fjöl­breyti­leika mann­lífs­ins röt­uðu víða. Fólkið hennar segir hana alltaf hafa verið upp­fulla af nýjum hug­myndum sem hún hlakk­aði til að kanna betur. Árið 2016 hlaut hún Hanzel Miet-blaða­manna­verð­launin fyrir ítar­lega umfjöllun sína um umhverf­is­á­hrif kjarn­orku­til­rauna Banda­ríkja­manna á Marshall-eyjum. Fjöl­skylda hennar og vinir von­ast til þess að heim­ur­inn muni hana fyrst og fremst sem mann­eskj­una sem hún var og fram­úr­skar­andi blaða­konu, ekki fórn­ar­lamb hrotta­feng­ins glæps.

Kim var ekkert óviðkomandi

Þrátt fyrir ungan aldur hafði Kim Wall fyrir löngu náð að skapa sér nafn sem rann­sókn­ar­blaða­maður. Síðustu árin var hún búsett í New York og Beijing á víxl, en ferð­að­ist víða vegna vinnu sinnar. Hún starf­aði sjálf­stætt og umfjall­anir hennar birt­ust oft í virt­ustu fjöl­miðlum heims. Meðal ann­ars skrif­aði hún fyrir New York Times, South China Morning Post, Vice og The Guardian, auk fjölda ann­arra. Skrif hennar hafa þar að auki verið þýdd á fjölda tungu­mála.

Það er ljóst að Kim var vina­mörg og snerti líf fólks um víða ver­öld á ferli sínum, hvort sem var í einka­lífi eða á fag­legum vett­vangi. Metnaður hennar fyrir að ljá jað­ar­settum hópum rödd í gegnum starf sitt var ein­lægur, eins og efn­is­tök hennar báru vott um, en Kim skrif­aði gjarnan um jafn­rétt­is­mál, félags­legt rétt­læti og mis­skipt­ingu. Hún hafði einnig mik­inn áhuga á popp­kúltúr og jað­ar­menn­ingu hvers konar, fjall­aði gjarnan um lit­ríka per­sónu­leika sem setja svip sinn á sam­fé­lög – fólk með óvenju­leg sér­svið eða áhuga­mál, líkt og Peter Madsen.

Kim hefur meðal ann­ars ferð­ast um Sri Lanka og fjallað um ástandið í landi sem nýlega hafði losnað úr viðjum borg­ara­styrj­aldar. Hún hefur skrifað um ferða­manna­iðn­að­inn á Haítí, landi sem enn er í sárum eftir jarð­skjálft­ann mikla árið 2010, neð­an­jarðar-inter­net­menn­ingu á Kúbu, asíska hinsegin-menn­ingu í New York og kín­verskan femín­isma, svo eitt­hvað sé nefnt. Móðir hennar segir hana hafa verið „beittan penna með blíða rödd“.

„Enginn staður var of fjar­lægur eða hættu­legur ef þar leynd­ist saga sem þurfti að heyr­ast“

„Hún deildi með okkur sögum frá öllum heims­hornum. Enginn staður var of fjar­lægur eða hættu­legur ef þar leynd­ist saga sem þurfti að heyr­ast,“ skrifar móðir hennar eftir að ljóst var að einka­dóttir hennar var ekki lengur á lífi.

Sruthi Gottipati, rit­stjóri, blaða­maður og vin­kona Kim Wall, skrifar grein í Guardian í vik­unni þar sem hún gerir ofbeldi gegn konum í blaða­mennsku að umtals­efni. Hún segir það hroll­vekj­andi áminn­ingu fyrir heim­inn allan að ofbeldi gegn konum sé ekki eitt­hvað sem aðeins á sér stað í fjar­lægum þriðja­heims­löndum – það er líka raun­veru­leiki á Vest­ur­löndum, meira að segja í jafn­réttisparadís­inni Skand­in­avíu. Hún segir örlög vin­konu sinnar ömur­lega áminn­ingu um að konur séu hvergi óhultar við störf sín.