Milljón kíló af dýrahræjum til Sorpu í fyrra – um 60 prósent urðuð í Álfsnesi

Gríð­ar­legt magn af hræjum dýra er urðað í Álfsnesi á hverju ári. Árið 2021 tók Sorpa við 4.500 tonnum af hræjum. Flest voru þau af hænum. Æviskeið varp­hæna er ekki langt, þær eru drepnar með gasi við 18 mán­aða ald­ur­inn og hræj­unum fargað.

Milljón kíló af dýrahræjum til Sorpu í fyrra – um 60 prósent urðuð í Álfsnesi
Stutt ævi Fuglar sem nýta á til eggja­fram­leiðslu eru kyn­greindir um dags gamlir og han­arnir drepnir með mölun eða gösun. Hænurnar fá að lifa til um 18 mán­aða ald­urs en þá eru þær gas­aðar, hræj­unum fargað og nýr varp­hænu­hópur settur inn í eld­is­húsin. Mynd: Pexels

Árið 2021 tók Sorpa við 4,5 millj­ónum kílóa af dýra­hræjum til förg­unar. Það er umtals­vert meira en árið 2020 þegar kílóin voru í kringum 1,4 millj­ónir. Í fyrra voru þau rétt undir einni milljón.

Öll dýra­hræ (slát­ur­úr­gangur eins og það er kallað) sem bár­ust Sorpu til förg­unar til árs­ins 2021 voru urðuð en það ár hóf fyr­ir­tækið að senda hluta þeirra til kjöt­mjöls­verk­smiðj­unnar Orku­gerð­ar­innar við Selfoss. Langstærstur hluti var þó urð­aður í Álfsnesi. Í fyrra voru ríf­lega 40 pró­sent af öllum dýra­hræjum flutt í Orku­gerð­ina. Það þýðir að um 560 þús­und kíló, 560 tonn, voru urðuð.

Í skrif­legum svörum Sorpu við fyr­ir­spurn Heim­ild­ar­innar um urðun dýra­hræja segir að ferlið sé þannig að útbúnar séu sér­stakar holur á athafna­svæð­inu í Álfsnesi og um leið og farm­ur­inn frá búunum hefur verið los­aður eru gröfur not­aðar til að setja jarð­veg yfir úrgang­inn „til að sporna við óþarfa lykt­ar­mengun og að far­fugl kom­ist í efnið“.

Um  helm­ingur allra dýra­hræja sem bár­ust Sorpu árið 2021, eða 2.300 tonn, kom frá kjúklinga­búum. Reikna má með að langstærsti hlut­inn séu varp­hænur sem drepnar eru um 16–18 mán­aða ald­ur­inn eða þegar varp mætir ekki lengur fram­leiðslu­kröfum. Í fyrra bár­ust Sorpu um 470 tonn af dýra­leifum frá kjúklinga­búum.

Á síð­ustu árum hefur Sorpa tekið við dýra­hræjum frá sex rekstr­ar­að­ilum sem stunda ali­fugla­rækt. Fleiri bú eru starf­rækt en hræ þaðan fara annað í förgun. Um 200 þús­und varp­hænur eru á hverjum tíma í þessum búum sam­an­lagt og áform eru uppi um að stækka sum þeirra.

Hræin hökkuð og soðin til mjölgerðar

Verk­smiðjan Orku­gerðin hét áður Förgun. Fyr­ir­tækið hefur starfs­leyfi Umhverf­is­stofn­unar til fram­leiðslu á kjöt­mjöli og fitu úr dýra­leifum. Í Orku­gerð­inni er tekið við fram­leiðslu­leyfum, líkt og það er kallað í starfs­leyf­inu, frá slát­ur­húsum og kjöt­vinnslum og er vinnslu­ferl­inu lýst þannig: Hráefnið er hakkað niður þegar það kemur til vinnslu og er sótt­hreinsað í sjóð­urum. Eftir verður blanda af fitu og mjöli sem skilin er að í pressu. Fitan fer í kjöl­farið í þar til gerða skil­vindu og á upp­hit­aða birgða­geyma. Mjölið fer í mölun og þaðan í síló. Síðan er því pakkað í sekki.

Kjósa
3
Hvernig finnst þér þessi grein? Skráðu þig inn til að kjósa.

Athugasemdir

Skráðu þig inn til að skrifa athugasemd eða kjósa.
Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Heimildin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir. Hægt er að láta vita af athugasemdum með því að smella á Tilkynna.

Mest lesið

Mest lesið

Mest lesið í vikunni

6
Viðskipti

Lands­bank­inn hagn­að­ist um 33 millj­arða en stjórn­endur áhyggju­fullir

Hagnaður Lands­bank­ans jókst um 3,7 millj­arða króna á fyrstu níu mán­uðum árs­ins og nam 33,1 millj­arði. Stjórn­endur bank­ans hafa áhyggjur af mögu­legu útlánatapi vegna versn­andi stöðu bygg­ing­ar­fyr­ir­tækja, sem finna fyrir háum vöxtum og hæg­ari sölu íbúða. Rík­is­sjóður hefur fengið stærstan hluta þeirra tæp­lega 35 millj­arða króna sem greiddir hafa verið í arð á árinu.

Mest lesið í mánuðinum

2
Viðtal

Íslenskur læknir varpar nýju ljósi á lífs­hættu­legan með­göngu­sjúk­dóm

Nítján ára gömul lá Silja Rut Ragn­ars­dóttir nær dauða en lífi á skurð­ar­borði Land­spít­al­ans eftir alvar­legt til­felli með­göngu­eitr­unar. Íslenskur vís­inda­maður í Banda­ríkj­unum, Jóhann Elí Guð­jóns­son húð­læknir, leiðir braut­ryðj­andi rann­sóknir sem varpa nýju ljósi á hvers vegna sjúk­dóm­ur­inn kemur fram. Hann telur mögu­legt að þróa lyf við sjúk­dómnum sem bjargað gæti manns­lífum.
4
Viðtal

Ást­leysið er sárt

Nánd er nær­ing, nauð­syn­leg eins og matur. Tæpur helm­ingur fólks elst upp í óör­uggum tengslum sem geta komið niður á tengslum og ást­ar­sam­böndum á full­orð­ins­árum, jafn­vel ógnað heilsu, enda er „tengsla­myndun ein af grunn­for­sendum far­sældar“, að sögn klíníska sál­fræð­ings­ins Guð­brands Árna Ísberg. Í bók sinni, Í augum þínum verð ég til, fjallar hann um getu okkar til að mynda tengsl og ást­ina í öllum sínum myndum.

Mest lesið í mánuðinum

Mest lesið undanfarið ár