Landsbankinn, sem er í eigu ríkissjóðs, hagnaðist um 17 milljarða króna á árinu 2022. Það er tólf milljörðum króna minna en bankinn hagnaðist um árið áður. Arðsemi eigin fjár bankans var 6,3 prósent í fyrra, sem er langt undir því tíu prósent markmiði sem Landsbankinn hefur sett sér. Það er mikill viðsnúningur á arðsemi milli ára, en bankinn náði að vera með 10,8 prósent arðsemi árið 2021. 

Mikill samdráttur verður í arðgreiðslum til ríkissjóðs. Bankinn greiddi 20,5 milljarða króna í arð vegna rekstrarársins 2021 en nú er lagt til að aðalfundur samþykkti að greiða út 8,5 milljarða króna vegna síðasta rekstrarárs. Verði tillagan samþykkt munu arðgreiðslur Landsbankans á árunum 2013-2023 samtals nema 175,2 milljörðum króna.

Þetta kemur fram í ársreikningi Landsbankans sem var birtur í dag. 

Stærsta ástæðan fyrir samdrætti í hagnaði er einföld: gangvirði hlutabréfaeignar hans dróst verulega saman. 

Landsbankinn á miklu meira af hlutabréfum en hinir tveir stóru bankarnir. Þau hlutabréf hækkuðu mikið í verði á árinu 2021, sem hafði jákvæð áhrif á uppgjör bankans. Í fyrra lækkuðu þau hins vegar  umtalsvert, og það hafði verulega neikvæð áhrif. Nánar tiltekið nam tapið vegna þeirra um átta milljörðum króna á árinu 2022, en hagnaðurinn á árinum 2021 var um sex milljarðar króna.

Þar vegur þyngst lækkun á gangvirði óskráðra eignarhluta bankans í Eyri Invest hf. sem nemur 10,5 milljörðum króna í fyrra. Landsbankinn á 14,1 prósent í Eyri Invest, sem er langstærsti eigandi Marel. 

Markaðsvirði Marel lækk­aði um 43,9 pró­sent á síðasta ári, úr 663,5 millj­örðum króna í tæp­lega 367 millj­arða króna.

Vaxtamunur 2,7 prósent

Grunnrekstur Landsbankans var hins vegar í miklum vexti á síðasta ári. Tekju­módel íslenskra banka byggir helst á tvenns konar tekj­um: vaxta­tekjum sem byggja á mun­inum á þeim vöxtum sem bank­arnir borga fyrir að fá pen­inga að láni og þeim vöxtum sem þeir rukka fyrir að lána ein­stak­lingum og fyr­ir­tækjum fjár­muni, og þókn­ana­tekjum fyrir t.d. eigna­stýr­ingu og fyr­ir­tækja­ráð­gjöf.

Vaxtamunur var 2,7 pró­sent hjá Lands­bank­anum sem skil­aði honum 46,5 millj­örðum króna í hreinar vaxta­tekj­ur. Það er 87 pró­sent af öllum rekstr­ar­tekjum hans. Um er að ræða mun hærri upp­hæð og bank­inn hafði í vaxta­tekjur á árunum 2020 og 2021, þegar þær voru 38 til 39 millj­arðar króna. Mark­aðs­hlut­deild á ein­stak­lings­mark­aði, sem er að uppi­stöðu til­komin vegna íbúðalána, var 40,1 pró­sent í lok síð­asta árs. Hún jókst milli ára og hefur aldrei verið hærri. Alls jukust íbúðalán bankans um 59 milljarða króna á síðasta ári.

Töluverð aukning var líka í útlánum til fyrirtækja en jukust þau um 92,0 milljarða króna sem jafngildir um 10 prósent  vexti þegar tekið hefur verið tillit til gengisáhrifa. Landsbankinn er umsvifamesti bankinn í útlánum til fyrirtækja með um 40 prósent hlutdeild í fyrirtækjalánum.

Í tilkynningu vegna uppgjörsins er sérstaklega tiltekið að bankinn hafi lánað mikið til byggingarverkefna á árinu þótt heildarútlán til greinarinnar hafi ekki hækkað að sama skapi þar sem sala eigna hefði gengið vel og uppgreiðslur því hraðar. „Okkur telst til að á síðasta ári höfum við fjármagnað um 4.300 íbúðir í 142 byggingarverkefnum. Við höfum stutt vel við íbúðauppbyggingu en undanfarið höfum við að jafnaði lánað um 36 milljarða króna til byggingarverkefna á hverju ári.“

Kostnaðarhlutfallið jókst

Landsbankinn bætti líka við sig í þjónustutekjum, en þær voru samtals 10,6 milljarðar króna í fyrra, rúmlega 1,1 milljarði króna meira en ári áður. 

Kostn­að­ar­hlut­fall Lands­bank­ans, sem mælir hvað kostn­aður er stór hluti af tekj­u­m, var 46,8 prósent í fyrra en hafði verið 43,2 pró­sent árið áður. Það hækkaði því umtalsvert. Ein­faldasta leiðin til að ná kostn­að­ar­hlut­falli niður er að fækka starfs­fólki. 

Eignir Lands­bank­ans voru 1.787 millj­arðar króna um síð­ustu ára­mót og efna­hags­reikn­ing­ur­inn stækk­aði um 3,3 pró­sent á árinu 2022. Eigið fé bank­ans var 279,1 millj­arðar króna í lok síð­asta árs og lækkaði um 3,5 milljarða króna milli ára. og eig­in­fjár­hlut­fallið 24,7 pró­sent.