Indriði H. Þor­láks­son, fyrr­ver­andi rík­is­skatt­stjóri, segir Bjarna Bene­dikts­son fjár­mála­ráð­herra setja fram „stað­leysur einar“ í Facebook-færslu þar sem ráð­herr­ann bregst við umfjöllun um aukna skatt­byrði lág­tekju- og milli­tekju­fólks á tíma­bil­inu 2012 til 2015. 

„Ráðherra heldur því fyrst fram að tekju­skattur hafi lækkað en við­ur­kennir í næsta orði að skatt­hlut­fall (skatt­byrði) hafi hækkað hjá flestum en fer rang­lega með að þess hafi ekki verið getið í grein minni að það megi rekja til breyt­inga á tekjum,“ skrifar Indriði í pistli sem hann birti á vef sínum í kvöld.

Eins og fjallað er um í nýjasta tölu­blaði Stund­ar­innar hefur skatt­byrði flestra tekju­hópa auk­ist á því kjör­tíma­bili sem nú er að ljúka. Í grein eftir Indriða H. Þor­láks­son sem birt­ist í blað­inu er sýnt hvernig skatt­byrði hefur auk­ist hjá 80 pró­sentum hjóna og sam­búð­ar­fólks en aðeins minnkað hjá tekju­hæstu 20 pró­sent­unum. 

Bjarni Bene­dikts­son brást við með Facebook-færslu í gær þar sem hann sagði að meg­in­á­stæðan fyrir auk­inni skatt­byrði lág­tekju- og milli­tekju­fólks væri sú að laun hefðu hækkað. Hins vegar vék hann ekki að þeirri stað­reynd að hjá tekju­hæstu 20 pró­sent­unum hefur skatt­byrðin minnkað jafn­vel þótt tekjur þess hóps hafi hækkað mest.

Skatt­byrði hjóna og sam­búð­ar­fólks árin 2012 og 2015.

Mynd: Indriði H. Þor­láks­son tók saman

Indriði svarar mál­flutn­ingi Bjarna í nýjum pistli á vef­síðu sinni. 

„Fjár­mála­ráð­herra virð­ist hafa kom­ist að því við lestur greinar minnar um sam­an­burð á skatt­lagn­inu tekna á árunum 1993 til 2015 að skatt­byrði hefði vaxið í tíð núver­andi rík­is­stjórnar. Athuga­semdir ráð­herra benda þó til þess að hann hafi ekki kynnt sér grein­ina nægi­lega vel. Með því hefði hann kom­ist hjá að setja fram í þeim stað­leysur einar,“ skrifar Indriði og bætir við:

„Ráðherra heldur því fyrst fram að tekju­skattur hafi lækkað en við­ur­kennir í næsta orði að skatt­hlut­fall (skatt­byrði) hafi hækkað hjá flestum en fer rang­lega með að þess hafi ekki verið getið í grein minni að það megi rekja til breyt­inga á tekjum. Því næst kemur sú stað­hæf­ing að skattar hafi fyrir flesta lækkað um 3,3 pró­sentu­stig. Slík hefði þýtt að skattar hjá sam­skött­uðum hefðu lækkað um ca 22 millj­arða króna.“

„Hjá flestum hafa álagðir beinir skattar hækkað hlut­falls­lega meira en tekjur og það hefur leitt til hækk­unar á skatt­byrði“

Þá bendir Indriði á að frá 2012 til 2015 hafi álagðir beinir skattar hækkað hjá flestum, meðal ann­ars vegna tekju­þró­unar.

„Afger­andi stað­reynd er að hjá flestum (ca 80% sam­skatt­aðra) hafa þeir hækkað hlut­falls­lega meira en tekjur og það hefur leitt til hækk­unar á skatt­byrði sem nemur um 1,2 pró­sentum af tekjum að jafn­aði. Hjá tekju­hæstu 20% sam­skatt­aðra hafa beinir skattar hins vegar hækkað hlut­falls­lega minna en tekjur þeirra og hefur það leitt til lækk­unar á skatt­byrði sem nemur um 8,5 pró­sentum af tekjum,“ skrifar Indriði og bætir við að þetta sé að hluta til vegna brott­falls auð­legð­ar­skatts og auk­inna fjár­magnstekna.

„Hækkun skatt­byrði hjá 80% sam­skatt­aðra svarar til þess að þeir greiði 7 millj­örðum króna meira í skatt en verið hefði að óbreyttri skatt­byrði en ekki 22 millj­örðum króna minna eins og stað­hæf­ing ráð­herra felur í sér. Tekju­hæstu 20% sam­skatt­aðra greiða um 8 millj­örðum króna minna í skatt en verið hefði að óbreyttri skatt­byrði.“