Fyrir nokkrum dögum birtist eftir mig grein í Fréttablaðinu þar sem ég staðhæfði að þegar íslenskir stjórnmálamenn settust á valdastóla hætti þeim til þess að gleyma velferðarkerfinu og að pólitísk hugmyndafræði sem menn aðhyllast hefði ekkert forspárgildi um það hvort þeir gerðu svo eða ekki. Ég sagði líka að ríkisstjórn Jóhönnu Sigurðardóttur hefði holað að innan velferðarkerfið. Þetta fór fyrir brjóstið á Jóhönnu sem skiljanlegt er og ýmsum þeim sem nær henni standa, til dæmis Árna Páli Árnasyni fyrverandi formanni Samfylkingarinnar sem tjáði sig um þetta á fésbók. Þar segir hann að ég sé ofan í holu og það sé eins gott fyrir mig að hætta að grafa. Ég hafði það einhvern veginn á tilfinningunni þegar ég las þetta að hann hafi verið hræddur um að ég ætlaði að nota holuna til þess að jarðsetja hann. Það er hins vegar engin ástæða fyrir hann að óttast það því hann er fyrir löngu búinn að sjá sjálfur um eigin pólitíska jarðsetningu. Það endurspeglast líka í orðum hans sú skoðun að ég haldi því fram að ríkisstjórn Jóhönnu hafi verið velferðarkerfinu verri en aðrar ríkisstjórnir sem er ekki rétt. Mér finnast allar ríkisstjórnir síðustu ára hafa verið jafningjar hvað það snertir. Ég vænti þess hins vegar að fyrsta hreinræktaða félagshyggjuríkisstjórnin í sögu lýðveldisins myndi halda uppi meiri vörnum fyrir velferðarkerfið en raun ber vitni. Ég bjóst við því að Jóhanna myndi fylgja fordæmi Gvendar jaka þegar hann batt sig við krana niður við höfn í verkfalli til þess að koma í veg fyrir að olíufélögin gætu svindlað eldsneytinu í land. Samkvæmt því hefði hún átt að binda sig við krana velferðarkerfisins og sjá til þess að hann yrði ekki hreyfður um eina gráðu til lokunar. En því fór víðsfjarri. Fjárveitingar til heilbrigðiskerfisins voru til dæmis skornar niður um 30% á hennar vakt, en á sama tíma voru þrír bankar endurreistir fyrir fé sem Árni Páll segir að hafi tilheyrt erlendum kröfuhöfum, en ég lít svo á að hafi komið úr vösum landsmanna. Til hvers þurftum við þrjá svona banka sem verðleggja þjónustu sína við landsmenn þannig að þeir skila hver um sig tugmilljarða gróða á ári hverju, af hverju ekki einn eða tvo? Árni Páll virðist hafa gleymt Sögu og VBS og öðrum álíka fyrirbrigðum þegar hann þrætir fyrir það að ríkið hafi tekið þátt í að bjarga (um tíma) fjármálastofnunum víðsvegar um land. Það hljómar heldur ekki vel þegar leiðtogi úr vinstri hlið stjórnmálanna heldur því fram að það hafi verið skynsamlegra að nota milljarðana til þess að ljúka við Hörpu og með því verja fjárfestingu sem var þegar búið að setja í hana í stað þess að veita þeim í velferðarkerfið. Samfélagið bjóst við því að félagshyggjuflokkarnir myndu verja velferðarkerfið af meira krafti en raun varð á og það er óskynsamlegt af fulltrúum þeirra að halda einhverju öðru fram vegna þess að þetta er svo auðsætt. Ég er til dæmis viss um að ef Samfylkingin viðurkenndi að henni hafi orðið á mistök með því að velja ekki að verja velferðarkerfið betur væri hún ekki sá dvergflokkur sem raun ber vitni, vegna þess að vitum það öll að þetta val var ekki bara Samfylkingar og Vinstri grænna. Við berum öll, sem samfélag, ábyrgð á þessu vali. Verkefni okkar fyrir kosningarnar sem eru framundan er að sjá til þess að það sé til staðar skilgreining á því sem við komum aldrei til með að fórna þótt við lendum í öðrum fjármálakrísum. Ef Jóhanna hefði haft slíka skilgreiningu milli handanna á sínum tíma er ég viss um að ég hefði enga ástæðu til þess að vera svekkja hana með skrifum mínum í dag.
Kári Stefánsson
Af páli og reku og lítilli holu
Kári Stefánsson svarar Árna Páli Árnasyni, viðskiptaráðherra vinstri stjórnarinnar um skort á áherslu á heilbrigðismál.
Mest lesið

1
Segir útreikninga Morgunblaðsins út í hött
Hagfræðingar segja fullyrðingar Morgunblaðsins um að matarkarfan sé 40 prósent ódýrari en í ESB ekki standast skoðun. Kaupmáttur og verðlag séu hvor sinn hluturinn og það geti verið flókið að bera það saman milli landa.

2
„20 mínútur yfir fjögur? Þessu trúði ég ekki.“
Alþingi hefur verið slitið og fundum frestað til 8. september. Mörg mál kláruðust á lokametrunum á meðan önnur þurfa að bíða.

3
Costco velti 27 milljörðum og greiddi milljarða til eiganda
Costco á Íslandi greiddi 4,5 milljarða króna til móðurfélagsins í Bretlandi á síðasta ári. Stærstur hluti greiðslunnar var lækkun á hlutafé en 1,8 milljarða arður fylgdi. Starfsfólki Costco á Íslandi fjölgaði í fyrra og reksturinn virðist ganga vel.

4
Ungt fólk á Íslandi er minna jafnréttissinnað en kynslóðin á undan
Viðhorfsbreyting til jafnréttis hefur orðið samkvæmt leiðtogavísitölu Heimsþings kvenleiðtoga sem var til umræðu nú á kvenréttindadaginn. „Það er verið að dæla alveg svakalega miklu efni sem er hlaðið kvenfyrirlitningu á unga karlmenn,“ segir Katrín Jakobsdóttir fyrrverandi forsætisráðherra.

5
Málningin flagnar í lauginni í Washington
Bandaríkjaforseti lét mála botn laugarinnar við Lincoln minnismerkið í Washington bláan. Næst komu þörungarnir aftur og svo byrjaði máningin að flagna.

6
Eggert Gunnarsson
Fallegi leikurinn
Eggert Gunnarsson skrifar um heimsmeistaramótið í knattspyrnu.
Mest lesið í vikunni

1
Milljarða fjárfestingar Guðbjargar sem ekki sjást í skýrslunni
Viðskiptaveldi Guðbjargar Matthíasdóttur byggir fyrst og fremst á hagnaði í sjávarútvegi. Frá því að hún settist í stjórn Ísfélagsins hafa nærri 15 milljarðar streymt úr Ísfélaginu í Vestmannaeyjum til Guðbjargar og fjölskyldu. Hvorki hún né fjárfestingar hennar koma fram í skýrslu sem unnin var að beiðni Alþingis um eignir, eigendur og fjárfestingar stærstu útgerðarfélaga landsins.

2
Skarpt tekjufall Carbfix: Launakostnaður stjórnenda hækkar um 21 prósent
Tekjur Carbfix drógust saman um rúman milljarð á milli ára. Reksturinn stendur ekki undir launakostnaði lengur.

3
Halldór Jörgen Olesen
Hver borgar fyrir arðsemi bankanna?
Íslensku bankarnir græða nærri tvöfalt meira á hverri lánaðri krónu en evrópskir bankar. Háir stýrivextir Seðlabankans juku hagnaðinn, en bjuggu hann ekki til. Skýringin liggur í þrennu: aðeins þrír stórir bankar skipta markaðnum á milli sín, verðtryggð lán færa verðbólguáhættuna frá bönkunum yfir á heimilin, og krónan lokar landinu fyrir samkeppni að utan. Tölurnar standast skoðun og spurningarnar sem þær vekja gera það líka.

4
Allt að 195 á lífeyri vegna langvinns covid
Fjöldi þeirra sem þiggja lífeyri vegna eftirstöðva covid-sýkinga hefur tvöfaldast á tveimur árum. Þrír lífeyrisþeganna eru á aldrinum 18 til 19 ára en þrefalt fleiri konur en karlar eru með þessa greiningu.

5
Guðmundur fær tæpan 1,5 milljarð í arð
Útgerðarfélag Reykjavíkur, sem Guðmundur Kristjánsson á að fullu, hagnaðist um rúma 2,9 milljarða króna í fyrra. Hann hefur einnig keypt útgerðina Þórsnes í Stykkishólmi.

6
Mennt er máttur – og lengir lífið
Karlar með háskólagráðu lifa tæplega fjórum árum lengur en þeir sem eru með grunnskólapróf. Thor Aspelund prófessor segir menntun sjálfstæðan þátt sem hefur áhrif á heilsu og langlífi. „Menntun sem slík gerir þig hæfari til þess að takast á við vandamál.“
Mest lesið í mánuðinum

1
Sáu sárin sem hún faldi
Þann 7. júní verða fimm ár liðin frá fráfalli Emblu Arnars Katrínardóttur. Andlát hennar var harmafregn fyrir samfélagið, en fjölskyldan sat eftir með sorgina. Löngu áður en Embla fékk greiningu var fjölskyldunni orðið ljóst að hún væri orðin alvarlega veik, en vegna þess hve þögul veikindin voru tók tíma að fá áheyrn. Jafnvel þá skorti skilning á stöðu barnsins, sem svipti sig lífi og var jörðuð á fimmtán ára afmælisdaginn sinn.

2
Lögmaður kærður fyrir fjárdrátt úr dánarbúi
Guðrún Björg Birgisdóttir er sökuð um að hafa dregið sér hátt í 13 milljónir króna úr dánarbúi sem hún var skiptastjóri í. Lögmannsréttindi hennar eru ekki lengur virk, stofa hennar hefur verið tekin til gjaldþrotaskipta og hún tilkynnt af skiptastjóra til héraðssaksóknara vegna gruns um auðgunarbrot.

3
Móðir lést í fæðingu á Landspítalanum
Ung móðir féll frá en sonur hennar dvelur á vökudeild. Fimm konur höfðu þá látist af völdum þungunar frá árinu 1981.

4
Milljóna bónusgreiðslur ofan á forstjóralaun
Forstjórar fyrirtækja sem skráð eru í íslensku kauphöllina fengu sumir milljóna króna bónusa ofan á laun sín. Samhengið á milli bónusgreiðslna og árangurs fyrirtækjanna er óljóst. Þannig fékk forstjóri Icelandair 9 milljóna króna bónus ofan á ríflega fimm milljóna króna mánaðarlaun þrátt fyrir mikið tap.

5
Fannst rangt að mér gæti liðið vel
Áslaug Pálmadóttir Thorlacius var fjórtán ára gömul þegar hún missti nána vini með sviplegum hætti. Í kjölfarið þurfti hún að takast á við sáran missi, flókna sorg og spurningar sem aldrei verður hægt að svara til fulls. Hún segir hér frá því sem hjálpaði henni.

6
Áslaug Arna hættir á þingi – fékk 3,1 milljón á meðan námsleyfi stóð
Áslaug Arna Sigurbjörnsdóttir, þingmaður Sjálfstæðisflokks, tilkynnti á Alþingi rétt í þessu að hún hygðist hætta á þingi. Hún fór í námsleyfi fyrir ári eftir að hafa tapað í formannskjöri flokksins og fékk 3,1 milljón króna í laun á meðan námi hennar stóð.






























Athugasemdir