Brynjar Níelsson og sex aðrir þing­menn Sjálf­stæð­is­flokks­ins hafa aftur lagt fram frum­varp um refs­ingar fyrir tálmun á umgengni, en slíkt þing­mál vakti mikla athygli í fyrra. Vilja flutn­ings­menn að tálmun varði „sektum eða fang­elsi allt að fimm árum“ en að slík brot sæti aðeins opin­berri rann­sókn að und­an­geng­inni kæru barna­verndar til lög­reglu. 

Frum­varpið hefur tekið nokkrum breyt­ingum frá því að það var lagt fram á 146. lög­gjaf­ar­þingi en þar var ekki kveðið á um sektir heldur aðeins fang­els­is­refs­ingu. Nú er gild­is­svið frum­varps­ins jafn­framt víð­ara og ein­skorð­ast ákvæðið ekki lengur við þær aðstæður að lög­heim­il­is­for­eldri tálmi eða tak­marki umgengni heldur nær einnig yfir tálmun eða tak­mörkun á umgengni af hálfu umgengn­is­for­eldris.

Eins og Stundin hefur fjallað um hafa sýslu­manns­emb­ætti ítrekað kveðið upp umgengn­is­úr­skurði þar sem áhyggjur fag­fólks og vís­bend­ingar um kyn­ferð­is­brot, jafn­vel gögn um fram­burð barna hjá með­ferð­ar­að­ilum, eru slegnar út af borð­inu sem „til­hæfu­lausar ásak­anir móður“. 

Allt fram til árs­ins 2013 var ofbeldi föður gegn móður almennt ekki talið hafa þýð­ingu við ákvörðun sýslu­manns um umgengni föður við börnin sín. Þá þarf ekki að leita nema örfá ár aftur í tím­ann til að finna dæmi um að barn sé skikkað til að umgang­ast for­eldri sem hafði verið dæmt fyrir kyn­ferð­is­brot gegn því. 

Í umgengn­is­úr­skurði sem sýslu­mað­ur­inn á höf­uð­borg­ar­svæð­inu kvað upp í fyrra er sú stað­reynd að móðir sak­aði barns­föður sinn um heim­il­is­of­beldi án þess að það leiddi til ákæru notuð gegn henni til að rétt­læta aukna umgengni föð­ur­ins við barnið. Í öðrum úrskurði voru vott­orð fag­fólks og frá­sagnir barna af meintum kyn­ferð­is­brotum föður taldar hafa tak­markað vægi og kveð­inn upp úrskurður um aukna umgengni þeirra við föð­ur­inn undir þeim for­merkjum að bæta þyrfti upp „tengsla­rof“ sem hefði orðið milli feðgina.

Við aðstæður sem þessar er algengt að for­sjár­for­eldri virði umgengn­is­úr­skurði sýslu­manns að vettugi og neiti að senda barnið sitt til umgengn­is­for­eldris. Yrði tálm­un­ar­frum­varpið sam­þykkt myndi opn­ast fyrir þann mögu­leika að for­sjár­for­eldri yrði dæmt í fang­elsi fyrir slíka hátt­semi. Það sama myndi gilda í hina átt­ina, ef umgengn­is­for­eldri skilar ekki barni til for­sjár­for­eldris. Er þetta á meðal ástæðna þess að hug­myndir um refs­ingar við tálmun eru umdeildar og hafa sætt harðri gagn­rýni.

Tálm­un­ar­frum­varpið sem lagt var fram í fyrra átti sér flutn­ings­menn úr Sjálf­stæð­is­flokknum, Fram­sókn­ar­flokknum og Bjartri fram­tíð. Nú eru það hins vegar aðeins þing­menn Sjálf­stæð­is­flokks­ins sem standa að frum­varp­inu, þau Brynjar Níelsson, Ásmundur Frið­riks­son, Bryndís Har­alds­dóttir, Jón Gunn­ars­son, Njáll Trausti Frið­berts­son, Óli Björn Kárason og Páll Magn­ús­son.

Í frum­varp­inu er vitnað í barna­sátt­mála Sam­ein­uðu Þjóðanna og bent á að börn eiga rétt á að þekkja og umgang­ast báða for­eldra sína. Þetta sé mik­il­vægt fyrir vel­ferð barns­ins. Telja flutn­ings­menn mik­il­vægt að tálmun fái sömu með­höndlun barna­vernd­ar­yf­ir­valda og „ann­ars konar van­ræksla og/eða ofbeldi gegn barni“.