Úttekt

Endurreisn eitraðrar karlmennsku

„Mann­hvel­ið“ og upp­gang­ur hægri öfga­stefnu ganga hönd í hönd og breyta heim­in­um í gegn­um einn dreng í einu.

Endurreisn eitraðrar karlmennsku
Úr Adolescence á Netflix Þrettán ára piltur er handtekinn fyrir morð á skólasystur sinni. Mynd: Netflix
Birtist fyrir ári.

Sérfræðingar segja að eitruð karlmennska sem áhrifavaldar selja verði sífellt meira áberandi, studd af endurkomu hægri öfgastefnu og heiftarlegri andstöðu gegn femínisma.

Í mars var 26 ára gamall maður dæmdur í fangelsi í Bretlandi fyrir að myrða fyrrverandi kærustu sína, systur hennar og móður með lásboga og hníf árið 2024.

Í réttarhöldunum yfir Kyle Clifford kom fram að hann hefði horft á myndbönd eftir sjálfskipaðan kvenhatara og áhrifavald, Andrew Tate, aðeins nokkrum klukkustundum áður en hann framdi þessi hræðilegu morð.

Tate hefur yfir 10 milljónir fylgjenda á X og er vinsæll meðal ungra karlmanna á þeim vettvangi, þar sem hann deilir ofbeldisfullri sýn sinni á karlmennsku.

Þó að Tate hafi verið bannaður á Instagram og TikTok vegna kvenhaturs, var reikningur hans á samfélagsmiðlinum Twitter, síðar X, endurvakinn af Elon Musk þegar milljarðamæringurinn keypti miðilinn árið 2022.

Nú hefur þessi breski-bandaríski leiðtogi karlahreyfingar á netinu yfirgefið Rúmeníu og farið til Bandaríkjanna ásamt bróður sínum Tristan, þrátt fyrir að þeir standi frammi fyrir ákærum um nauðgun og mansal í Búkarest.

Bræðurnir tveir, sem eru opinskáir stuðningsmenn Donalds Trump Bandaríkjaforseta, eru nú í Flórída, þar sem sakamálarannsókn hefur verið hafin gegn þeim.

Að sögn Jacobs Johanssen, dósents í samskiptafræðum við St Mary's háskólann í London, hefur „kvenhatur, nauðgunarmenning og ofbeldi gegn konum og stúlkum verið normalíserað“.

Uppgangur svonefnds „mannhvels“ eða „manosphere“ - sem samanstendur af spjallsvæðum og samfélögum sem stuðla að karllægni og kvenhatri - er „með órofa tengsl við vöxt hægri-popúlisma í mörgum hlutum heimsins“, sagði Johanssen við AFP.

Kjósa
70
Hvernig finnst þér þessi grein? Skráðu þig inn til að kjósa.

Athugasemdir (4)

Skráðu þig inn til að skrifa athugasemd eða kjósa.
  • IS
    Ingimundur Stefánsson skrifaði
    20. mars 2025 11:53
    "Úttekt" ritstjórnar Heimildar er bara útdráttur, samantekt og þýðing úr erlendum miðlum. Engin úttekt per se. Heimildin þarf að gera amk álíka, en helst betri úttekt á endurreisn eitraðrar kvenmennsku sem gætt hefur síðasta rúma áratuginn eða svo, sbr. t.d. Feministaskjölin.

    Ennfremur þarf Heimildin að fjalla um hvernig borgarstjóri Heiða Björg og "samstarfshópurinn" í borgarstjórn ganga gegn anda mannréttindastefnu Reykjavikurborgar sem segir í grein
    "2.1 Reykjavíkurborg sem stjórnvald
    Við skipan í nefndir, stjórnir og ráð skal hafa að markmiði að hlutföll kynjanna séu sem
    jöfnust og ekki minna en 40% þegar um fleiri en þrjá fulltrúa er að ræða, samanber 15.
    grein jafnréttislaga. Jafnræði kvenna og karla skal einnig haft að leiðarljósi þegar valdir
    eru fulltrúar í vinnuhópa til að undirbúa stefnumótun og meiriháttar ákvarðanir."
    1 karlmaður stýrir 1 nefnd af 10, alls 1 pólitísku embætti af 13.

    Heiða svaraði gagnrýni á þetta þannig að "íbúar kjósa kjörna fulltrúa og í fyrsta sinn eru konur í meirihluta."
    Er þetta það sem kallast jafnrétti kvenna?
    -10
    • KEP
      Kolbrún Erna Pétursdóttir skrifaði
      21. mars 2025 00:00
      Þú hefur ekkert kvartað eða séð eitthvað athugarvert við undanfarin c.a 200 ár þar sem meirihluti stjórnmálamanna og stjórnenda hafa verið karlmenn?
      9
    • IS
      Ingimundur Stefánsson skrifaði
      22. mars 2025 13:42
      Ef það skiptir máli að öll kyn komi að stjórn lands og borgar þá er óásættanleg núverandi staða. Við lifum í núinu, ekki fortíðinni, látum samfélagið ekki gjalda fortíðarinnar, rukkum ekki fyrir hönd formæðra meinta skuld forðfeðra með því að hegna fólki í nútímanum, körlum, drengjum.
      Heiða og samstarfshópurinn getur auðveldlega bætt stöðuna, gert t.d. Hjálmar og Magnús Norðdahl formenn nefnda, ráðið karlkyns borgarstjóra faglegann og Heiða taki embætti forseta borgarstjórnar.
      1
    • Ásta Jensen skrifaði
      22. mars 2025 20:04
      92 dag sem konur hafa verið í meirihluta og þú ert strax farin að kvarta. Ef kvenmenn stuða þig svona lestu þá fréttir um Afganistan og álíka lönd
      4
Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Heimildin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir. Hægt er að láta vita af athugasemdum með því að smella á Tilkynna.

Mest lesið

Náttúrubarnið í Sænautaseli
3
Viðtal

Nátt­úru­barn­ið í Sænauta­seli

Lilja Haf­dís Óla­dótt­ir á Merki á Jök­ul­dal líð­ur best í óbyggð­um og stend­ur vakt­ina í Sænauta­seli, þar sem hún tek­ur á móti gest­um með ný­bök­uð­um lumm­um. Eft­ir frá­fall móð­ur­inn­ar var hún kom­in í hús­mæðra­hlut­verk fimmtán ára göm­ul, auk þess að sinna bú­störf­um. Rúm­lega tví­tug varð hún móð­ir en gaf barn­ið til ætt­leið­ing­ar. Seinna eign­að­ist hún ann­að barn. Nú líð­ur henni best úti í nátt­úr­unni og í kring­um dýr­in, enda rollu­hvísl­ari sem var eitt sinn bjarg­að af hesti og get­ur séð í niða­myrkri.
Fljúga flugdrekum til að ögra ísraelskum landnemum: „Okkar land, okkar himinn“
5
Erlent

Fljúga flugdrek­um til að ögra ísra­elsk­um land­nem­um: „Okk­ar land, okk­ar him­inn“

„Börn­in okk­ar eiga rétt á að leika sér og eiga raun­veru­legt og gott líf,“ seg­ir íbúi í þorpi á Vest­ur­bakk­an­um sem Ísra­el hef­ur þrengt að með ólög­mætri land­töku­byggð. Sam­ein­uðu þjóð­irn­ar vara við aukn­um árás­um á palestínu­menn á svæð­inu. En íbú­ar efna til há­tíð­ar fyr­ir börn­in með and­lits­máln­ingu og flugdrek­um.
„Hringið bjöllunum“: Íbúar lýsa flóttanum undan mannskæðum gróðureldum á Spáni
6
Erlent

„Hring­ið bjöll­un­um“: Íbú­ar lýsa flótt­an­um und­an mann­skæð­um gróð­ureld­um á Spáni

Flest­ir sem lét­ust í skógar­eld­um á Spáni voru ferða­menn eða inn­flytj­end­ur sem höfðu sest að á svæð­inu í leit að frið­sælu lífi. Minnst tólf lét­ust á flótta und­an eld­tung­un­um, en þeg­ar eld­ur­inn nálg­að­ist þorp­ið Bed­ar fékk einn bæj­ar­full­trú­inn ör­vænt­ing­ar­full fyr­ir­mæli frá bæj­ar­stjór­an­um: Hlauptu í kirkj­una og hringdu bjöll­un­um til að vara íbúa við.

Mest lesið

Mest lesið í vikunni

Mest lesið í mánuðinum

Milljarða fjárfestingar Guðbjargar sem ekki sjást í skýrslunni
1
Úttekt

Millj­arða fjár­fest­ing­ar Guð­bjarg­ar sem ekki sjást í skýrsl­unni

Við­skipta­veldi Guð­bjarg­ar Matth­ías­dótt­ur bygg­ir fyrst og fremst á hagn­aði í sjáv­ar­út­vegi. Frá því að hún sett­ist í stjórn Ís­fé­lags­ins hafa nærri 15 millj­arð­ar streymt úr Ís­fé­lag­inu í Vest­manna­eyj­um til Guð­bjarg­ar og fjöl­skyldu. Hvorki hún né fjár­fest­ing­ar henn­ar koma fram í skýrslu sem unn­in var að beiðni Al­þing­is um eign­ir, eig­end­ur og fjár­fest­ing­ar stærstu út­gerð­ar­fé­laga lands­ins.
Samherjabörnin greiddu lán foreldra sinna með eignarhlut í stærsta eiganda Samherja
3
Viðskipti

Sam­herja­börn­in greiddu lán for­eldra sinna með eign­ar­hlut í stærsta eig­anda Sam­herja

Lán­ið sem Þor­steinn Már Bald­vins­son og Helga Stein­unn Guð­munds­dótt­ir veittu börn­um sín­um til að kaupa nærri helm­ings hlut í Sam­herja af þeim hef­ur ver­ið gert upp. Börn­in, þau Bald­vin, for­stjóri Sam­herja, og Katla Þor­steins­börn eru nú orðn­ir með­eig­end­ur for­eldra sinna í fé­lög­un­um sem lán­uðu þeim fyr­ir kaup­un­um. Sam­þykkt­ir fé­lags­ins tryggja þeim fast­ar arð­greiðsl­ur úr K&B á hverju ári.
Halldór Jörgen Olesen
5
Aðsent

Halldór Jörgen Olesen

Hver borg­ar fyr­ir arð­semi bank­anna?

Ís­lensku bank­arn­ir græða nærri tvö­falt meira á hverri lán­aðri krónu en evr­ópsk­ir bank­ar. Há­ir stýri­vext­ir Seðla­bank­ans juku hagn­að­inn, en bjuggu hann ekki til. Skýr­ing­in ligg­ur í þrennu: að­eins þrír stór­ir bank­ar skipta mark­aðn­um á milli sín, verð­tryggð lán færa verð­bólgu­áhætt­una frá bönk­un­um yf­ir á heim­il­in, og krón­an lok­ar land­inu fyr­ir sam­keppni að ut­an. Töl­urn­ar stand­ast skoð­un og spurn­ing­arn­ar sem þær vekja gera það líka.

Mest lesið í mánuðinum

Nýtt efni

Ferðaþjónusta á hjara veraldar: Grænlendingar læra af mistökum Íslendinga
ErlentGrænlandsmálið

Ferða­þjón­usta á hjara ver­ald­ar: Græn­lend­ing­ar læra af mis­tök­um Ís­lend­inga

Græn­land vill að ferða­þjón­usta standi und­ir fjöru­tíu pró­sent­um af út­flutn­ings­tekj­um lands­ins ár­ið 2035. At­hygli al­þjóða­sam­fé­lags­ins hef­ur beinst að þess­ari stærstu eyju heims og sér­fræð­ing­ar segja Banda­ríkja­for­seta hafa auk­ið áhuga á land­inu líkt og eld­gos­ið við „Eyja­fjalla­jök­ul“ gerði hér. Heim­ild­in rýndi í þró­un ferða­þjón­ust­unn­ar á Græn­landi sem hef­ur lært af ávinn­ing­um og mis­tök­um ná­granna­rík­is­ins Ís­lands.
„Hringið bjöllunum“: Íbúar lýsa flóttanum undan mannskæðum gróðureldum á Spáni
Erlent

„Hring­ið bjöll­un­um“: Íbú­ar lýsa flótt­an­um und­an mann­skæð­um gróð­ureld­um á Spáni

Flest­ir sem lét­ust í skógar­eld­um á Spáni voru ferða­menn eða inn­flytj­end­ur sem höfðu sest að á svæð­inu í leit að frið­sælu lífi. Minnst tólf lét­ust á flótta und­an eld­tung­un­um, en þeg­ar eld­ur­inn nálg­að­ist þorp­ið Bed­ar fékk einn bæj­ar­full­trú­inn ör­vænt­ing­ar­full fyr­ir­mæli frá bæj­ar­stjór­an­um: Hlauptu í kirkj­una og hringdu bjöll­un­um til að vara íbúa við.
Fljúga flugdrekum til að ögra ísraelskum landnemum: „Okkar land, okkar himinn“
Erlent

Fljúga flugdrek­um til að ögra ísra­elsk­um land­nem­um: „Okk­ar land, okk­ar him­inn“

„Börn­in okk­ar eiga rétt á að leika sér og eiga raun­veru­legt og gott líf,“ seg­ir íbúi í þorpi á Vest­ur­bakk­an­um sem Ísra­el hef­ur þrengt að með ólög­mætri land­töku­byggð. Sam­ein­uðu þjóð­irn­ar vara við aukn­um árás­um á palestínu­menn á svæð­inu. En íbú­ar efna til há­tíð­ar fyr­ir börn­in með and­lits­máln­ingu og flugdrek­um.
Náttúrubarnið í Sænautaseli
Viðtal

Nátt­úru­barn­ið í Sænauta­seli

Lilja Haf­dís Óla­dótt­ir á Merki á Jök­ul­dal líð­ur best í óbyggð­um og stend­ur vakt­ina í Sænauta­seli, þar sem hún tek­ur á móti gest­um með ný­bök­uð­um lumm­um. Eft­ir frá­fall móð­ur­inn­ar var hún kom­in í hús­mæðra­hlut­verk fimmtán ára göm­ul, auk þess að sinna bú­störf­um. Rúm­lega tví­tug varð hún móð­ir en gaf barn­ið til ætt­leið­ing­ar. Seinna eign­að­ist hún ann­að barn. Nú líð­ur henni best úti í nátt­úr­unni og í kring­um dýr­in, enda rollu­hvísl­ari sem var eitt sinn bjarg­að af hesti og get­ur séð í niða­myrkri.

Mest lesið undanfarið ár