Átta þingmenn Samfylkingarinnar, þar á meðal Dagur B. Eggertsson fyrrverandi borgarstjóri, hafa lagt fram frumvarp þess efnis að endurvekja systkinaforgang á leikskólum. Frumvarpið felur í sér breytingu á lögum um leikskóla þar sem sveitarstjórnum „er heimilt að haga innritun með tilliti til þess að systkini eða börn sem hafa sama lögheimili geti sótt sama leikskóla, sem og með hliðsjón af nálægð leikskóla við lögheimili barna“. Frumvarpinu hefur verið útbýtt og er á dagskrá þingfundar í dag. 

„Þetta er löngu tímabært og búið að kalla eftir þessu í mörg ár,“ segir Dagbjört Hákonardóttir, fyrsti flutningsmaður frumvarpsins, sem er að leggja frumvarpið fram í fjórða sinn. Dagbjört starfaði sem lögmaður hjá Reykjavíkurborg áður en hún tók sæti á Alþingi þar síðasta haust og þekkir vel til leikskólamála, sér í lagi álits borgarlögmanns frá 2008 sem varð til þess að systkinaforgangur á leikskóla borgarinnar var afnuminn. Í álitinu kom fram að reglan gangi í berhögg við jafnræðisreglu stjórnsýsluréttarins. Helstu rök snúa að því að með systkinaforgangi gengju yngri börn framar eldri börnum eða börnum í sama árgangi sem ekki ættu eldri systkini í viðkomandi leikskóla. Dagbjört segir að með frumvarpinu sé verið að gera lagaheimildina ótvíræða. „Það er ótvíræður hagur allra sem í þessari borg búa, og þó víðar væri leitað, að fjölskyldur þurfi ekki að fara borgarenda á milli með sitthvort barnið sitt, bara svo það fái leikskólavist.“ 

Í greinargerð frumvarpsins kemur fram að systkinaforgangur muni nýtast barnafjölskyldum og muni ekki koma niður á börnum sem ekki eiga eldra systkini. „Samvera systkina á sama leikskóla felur í sér dýrmæta og mikilvæga upplifun barna á fyrsta skólastiginu þegar hún er möguleg, og sveitarfélögum á að vera gert kleift að gera ráðstafanir til að koma af fremsta megni í veg fyrir að fjölskyldur þurfi að fara hverfa á milli til að sækja leikskóla með tilheyrandi álagi á umferð,“ segir í greinargerðinni. 

Í því skyni að tryggja börnum, sem ekki eiga eldra systkini á leikskóla, aðgengi að leikskóla innan eigin hverfis er einnig lagt til í frumvarpinu að heimila sveitarfélögum að móta reglur sem tryggi börnum forgang inn á leikskóla með hliðsjón af nálægð heimilis við leikskóla með svipuðum hætti og gildir um innritun í grunnskóla. 

Sveitarfélögin ráði ennþá ferðinni

Systkinaforgangur hefur verið sveigjanlegri í öðrum sveitarfélögum en Reykjavík en Dagbjört segir meiningu frumvarpsins ekki vera að skylda sveitarfélög til að innleiða systkinaforgang. „Borginni verður eftir sem áður alveg frjálst að hafa þetta óbreytt, kjósi kjörnir fulltrúar að gera það svo. Hér er einfaldlega um að ræða heimild til þess að taka tillit til fleiri þátta en bara kennitölu og aldur barns.“ 

Með breytingunni telja flutningsmenn að tryggja megi að sem flest börn geti hafið leikskólagöngu í námunda við heimili sitt á tilskildum aldri. Dagbjört segist þó gera sér grein fyrir að frumvarpið leysi ekki vandann í leikskólamálum í heild sinni, sem snýr að biðlistum og mönnun. „Þetta mál leysir ekki allt, en þetta er skref í rétta átt. En þetta er samfélagslegt vandamál sem við verðum að leysa.“