Þessi grein birtist fyrir meira en mánuði.

Frumvarp sem á að breyta menntakerfinu eins og við þekkjum það í dag

Mennta- og barna­mála­ráð­herra hef­ur lagt fram frum­varp um inn­gild­andi mennt­un. Á það að tryggja öll­um jöfn tæki­færi inn­an mennta­kerf­is­ins og taka bet­ur ut­an um skól­ana sjálfa. „Oft á tíð­um eru það ekki endi­lega dýr­ustu og þyngstu lausn­irn­ar sem þarf ef við ná­um að koma miklu fyrr inn. Bæði með breyttri nálg­un á við­fangs­efn­ið en líka með því að að­lag­ast því sem við er­um að gera.“

Frumvarp sem á að breyta menntakerfinu eins og við þekkjum það í dag
Ásmundur Einar Daðason „Áskoranirnar eru að verða fjölbreyttari. Það er mjög sterkt ákall um hvernig við eigum að takast á við þessa breyttu stöðu. Við viljum að skólakerfið okkar sé þannig að það taki utan um alla.“ Mynd: Heiða Helgadóttir

„Við erum að sjá miklar breytingar á Íslensku samfélagi sem eru að endurspeglast í Íslensku skólakerfi,“ sagði Ásmundur Einar Daðason, mennta- og barnamálaráðherra. Í vikunni lagði hann inn frumvarp um inngildandi menntun og er það nú í samráðsgátt. Inngildandi menntun er skilgreint sem „starfshættir þar sem gert er ráð fyrir margbreytileika, til að mynda þegar kemur að námslegum, félagslegum og þroskatengdum þörfum barna og ungmenna.“

Á inngildandi menntun að fela í sér meðal annars að skipulag kennslu verði heildstæð. Eiga stuðningsúrræði barna í skóla- og frístundastarfi að verða eftir eðli og umfangi þarfa hvers barns og ungmennis. Það á að byggja á meðal annars þverfaglegri teymisvinnu og símati. 

Fjölbreyttar áskoranir

„Áskoranirnar eru að verða fjölbreyttari. Það er mjög sterkt ákall um hvernig við eigum að takast á við þessa breyttu stöðu. Við viljum að skólakerfið okkar sé þannig að það taki utan um alla.“ Sagði hann að skólaumhverfið sé að breytast og nefnir þar meðal annars aukinn fjölda barna með erlenda og tungumála bakgrunn. Með þessu frumvarpi eiga allir að fá jöfn tækifæri og möguleika til að rækta sína styrkleika. 

„Þegar að við tölum um skólann, menntun og menntastofnunina þá erum við í rauninni með þessu frumvarpi að segja og viðurkenna að það sé rétt að það þarf að koma sterkara inn í Íslenska skóla.“ Vill Ásmundur Einar að verkferlar verði rammaðir inn til að það sé ljóst hvað þurfi að vera til staðar til að tryggja þessa inngildandi menntun svo allir njóti sín í náminu og að þörfum hvers og eins verði mætt. 

Í frumvarpinu kemur fram að ef skólar telja þörf á inngildandi menntun fyrir nemanda sinn eiga þeir að gera skriflega einstaklingsáætlun um inngildandi menntun fyrir barnið eða ungmennið. Á hún að vera gerð í samvinnu við foreldra og nemandann. Í kjölfarið á að vera gerð sér einstaklingsnámskrá sem veitir yfirsýn yfir styrkleika, þarfir og námstengd markmið nemandans. Á það að stuðla að því að nemandanum verði veitt nám og kennsla við hæfi sem mæti þeirra þörfum. „Þetta mun líka koma inn í framhaldsskólana, þar sem hefur ekki verið lögbundin skólaþjónusta eins og á leik- og grunnskólastigi.“

Ytri skólaþjónusta

Ef frumvarpið verður samþykkt fá skólarnir ytri skólaþjónustu sem í dag þekkist sem skólaþjónusta. Það er þjónusta sem skólinn sjálfur fær. Í dag sjá sveitarfélögin um að veita þessa þjónustu með breytilegum hætti. „Þessi þjónusta hefur aldrei verið skilgreind eða lögfest fyrir framhaldsskólana. Undir þetta fellur kennsluráðgjöf, öll starfstengd leiðsögn, ráðgjöf vegna breytilegs hóp barna, fjölbreyttar þarfir barna í frístundastarfi.“ Sagði Ásmundur Einar að ytri skólaþjónustan við framhaldsskólana sé í dag rekin af ríkinu. „Hugsunin er að það flytji yfir til Miðstöðvar menntunar og skólaþjónustu. Sveitarfélögin sjálf séu síðan með þjónustuna innanborðs hjá sér.“

Mun Miðstöð menntunar og skólaþjónustu veita stuðning yfir landið við skólaþjónustu og inngildandi menntun á öllum skólastigum landsins. Verður það hlutverk hennar að styðja við og samhæfa fagleg vinnubrögð skólaþjónustu skólanna á ýmsan hátt. Miðstöðin mun veita og þróa fræðslu og lausnir sem snúa að skólunum, bæði innri og ytri þjónustu hennar. 

Ráðuneytið mun hafa eftirlit með skólaþjónustunni. Það mun taka við kvörtunum frá foreldrum og nemendunum sjálfum. Ef sveitarfélögin uppfylla ekki þær kröfur sem snúa að lögum og stjórnvaldsfyrirmælum um ytri skólaþjónustu sem ráðuneytið gerir, gefur ráðuneytið sveitarfélaginu kost á úrbótum í málinu innan tiltekins tíma. Verði sveitarfélagið ekki við kröfu ráðuneytisins um úrbætur verður ráðherra heimilt að taka ákvörðun með Miðstöð menntunar og skólaþjónustu um að veita sveitarfélaginu ytri skólaþjónustu gegn gjaldi. 

Eru skólarnir tilbúnir í þessa breytingu?

Spurður hvort að skólarnir séu tilbúnir í þessar breytingar sagði Ásmundur Einar að víða sé skólar komnir býsna langt en að það sé breytilegt eftir skólum. „Við erum að sjá sveitarfélög sem eru að gera frábæra hluti en við erum kannski ekki að sjá neina heildstæða nálgun á það.“ Sagði hann að hugsunin með frumvarpinu sé að skólarnir séu ekki með þennan breytileika milli skóla með aukinni samhæfingu. „Oft á tíðum eru það ekki endilega dýrustu og þyngstu lausnirnar sem þarf ef við náum að koma miklu fyrr inn. Bæði með breyttri nálgun á viðfangsefnið en líka með því að aðlagast því sem við erum að gera.“

„Lykilatriði í þessu frumvarpi er að þetta frumvarp er ekki að fara að breyta neinu eftir þrjá mánuði. Við erum að tala um grundvallar breytingu á því hvernig við nálgumst þessa hluti. Við munum þurfa að koma að því og innleiða það í sameiningu. Þá eigum við að geta komið með skólakerfi sem bæði nýtur þjónustu úr ólíkum áttum til að takast á við áskoranirnar en hefur líka tækin og tólin til þess að aðlaga skólann að styrkleikum hvers og eins og snúa í rauninni áskorunum í styrkleika.“

Ásmundur segir frumvarpið vera lykilatriði í að stytta biðlista barna að þjónustu. Hann vill að kerfið stígi inn „áður en vandi verður vandi.“ Eigi skólinn að fá þau verkfæri sem þarf til að geta gripið inn fyrr hjá nemendum og þannig dregið úr þörfinni á þyngri þjónustu seinna. „Þetta er bara forvarnar og fyrirbyggjandi hugsun.“ Þannig væri hægt að draga úr sérkennslu kostnaði og biðlistar eftir greiningu ættu að styttast. 

Sagði Ásmundur frá verkefninu hundur í skóla sem Fossvogsskóli hefur verið að prófa. Þar hafa þau þjálfað hund sem er notaður í sérkennslu. Voru þau með barn sem var komið með mikinn kvíða og skólaforðun. Lausnin þar var að barnið fékk að byrja daginn á því að spjalla við hundinn. „Þar með var búið að brjóta ísinn. Þetta er bara svona dæmi um verkfæri sem hægt er að búa til og aðstoða skólann til þess að lenda ekki á biðlista eftir þriðja stigs þjónustu í heilbrigðiskerfinu.“

Kjósa
2
Hvernig finnst þér þessi grein? Skráðu þig inn til að kjósa.

Athugasemdir

Skráðu þig inn til að skrifa athugasemd eða kjósa.
Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Heimildin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir. Hægt er að láta vita af athugasemdum með því að smella á Tilkynna.

Mest lesið

Ráðning stjórnanda til MAST vekur athygli: „Ég er fagmaður"
2
FréttirLaxeldi

Ráðn­ing stjórn­anda til MAST vek­ur at­hygli: „Ég er fag­mað­ur"

MAST til­kynnti starfs­mönn­um sín­um um það á mið­viku­dag­inn að bú­ið væri að ráða Þor­leif Ág­ústs­son sem nýj­an sviðs­stjóra yf­ir með­al ann­ars fisk­eld­is­deild­ina hjá stofn­un­ina. Þor­leif­ur hef­ur skrif­að grein­ar þar sem hann tal­ar fyr­ir lax­eldi í sjókví­um. Þor­leif­ur seg­ist vera vís­inda­mað­ur og að hann taki ekki af­stöðu. For­stjóri MAST, Hrönn Jó­hann­es­dótt­ir vill ekki ræða um ráðn­ing­una þeg­ar eft­ir því er leit­að.
Ríkisstjórnin vill gefa kvótann í laxeldinu um aldur og ævi
3
FréttirLaxeldi

Rík­is­stjórn­in vill gefa kvót­ann í lax­eld­inu um ald­ur og ævi

Í frum­varpi mat­væla­ráð­herra um lagar­eldi er kveð­ið á um að lax­eld­is­fyr­ir­tæk­in í land­inu hafi „ótíma­bund­in“ rekstr­ar­leyfi til að stunda sjókvía­eldi í ís­lensk­um fjörð­um. Hing­að til hafa rekstr­ar­leyf­in ver­ið tíma­bund­in í 16 ár. Með þessu ákvæði munu stjórn­völd á Ís­landi ekki geta bann­að sjókvía­eldi án þess að baka sér skaða­bóta­skyldu gagn­vart lax­eld­is­fyr­ir­tækj­un­um.
Þórður Snær Júlíusson
4
Leiðari

Þórður Snær Júlíusson

Hand­bók um leið­ir til að þykj­ast sið­leg­ur ráð­herra

Á Ís­landi er við lýði reglu­verk sem á að koma í veg fyr­ir spill­ingu ráð­herra og auka traust á stjórn­sýslu. Ný­lega var gef­in út hand­bók með út­skýr­ing­um á regl­un­um með raun­hæf­um dæm­um. Raun­veru­leik­inn sýn­ir hins veg­ar að ráð­herr­ar láta þetta ekki hafa áhrif á hegð­un sína. Regl­urn­ar gilda bara þeg­ar það reyn­ir ekki á þær.
Kostnaður við árshátíð fram úr skattfrelsi: „Ekki einhver trylltur glamúr“
7
Viðskipti

Kostn­að­ur við árs­há­tíð fram úr skatt­frelsi: „Ekki ein­hver tryllt­ur glamúr“

Kostn­að­ur á hvern starfs­mann við árs­há­tíð Lands­virkj­un­ar fór fram úr skatt­frjáls­um kostn­aði um 34 til 230 þús­und á mann, eft­ir því hvernig á það er lit­ið, og gæti starfs­fólk­ið því þurft að greiða skatt af þeim krón­um. Lands­virkj­un ætl­ar, að sögn upp­lýs­inga­full­trúa, að fara að lög­um og regl­um um skatt­skil en gef­ur ekki uppi hvernig upp­gjör­inu er hátt­að gagn­vart starfs­fólk­inu.
Öryrkjar borga fyrir kjarasamninga og tugir milljarða settir í borgarlínu
8
GreiningFjármálaáætlun 2025-2029

Ör­yrkj­ar borga fyr­ir kjara­samn­inga og tug­ir millj­arða sett­ir í borg­ar­línu

Rík­is­sjóð­ur verð­ur rek­inn í halla í næst­um ára­tug sam­fleytt áð­ur en við­snún­ing­ur næst. Til að fjár­magna tug­millj­arða króna út­gjöld vegna Grinda­vík­ur og kjara­samn­inga á með­al ann­ars að fresta greiðsl­um til ör­orku­líf­eyri­s­kerf­is­ins, selja eign­ir fyr­ir tugi millj­arða króna og lækka fram­lög í vara­sjóð. Fram­kvæmd­um sem áð­ur hef­ur ver­ið frest­að er frest­að á ný en pen­ing­ar sett­ir í nýja þjóð­ar­höll og tug­ir millj­arða króna verða til­tæk­ir í borg­ar­línu og tengd verk­efni. Vaxta­byrð­in á rík­is­sjóði verð­ur þó þung. Á næsta ári mun hann borga 121 millj­arð króna í slíka.

Mest lesið

Mest lesið í vikunni

Ráðning stjórnanda til MAST vekur athygli: „Ég er fagmaður"
5
FréttirLaxeldi

Ráðn­ing stjórn­anda til MAST vek­ur at­hygli: „Ég er fag­mað­ur"

MAST til­kynnti starfs­mönn­um sín­um um það á mið­viku­dag­inn að bú­ið væri að ráða Þor­leif Ág­ústs­son sem nýj­an sviðs­stjóra yf­ir með­al ann­ars fisk­eld­is­deild­ina hjá stofn­un­ina. Þor­leif­ur hef­ur skrif­að grein­ar þar sem hann tal­ar fyr­ir lax­eldi í sjókví­um. Þor­leif­ur seg­ist vera vís­inda­mað­ur og að hann taki ekki af­stöðu. For­stjóri MAST, Hrönn Jó­hann­es­dótt­ir vill ekki ræða um ráðn­ing­una þeg­ar eft­ir því er leit­að.
Jón Gnarr segir að ísraelskir landnemar í Palestínu þurfi að hypja sig
7
FréttirForsetakosningar 2024

Jón Gn­arr seg­ir að ísra­elsk­ir land­nem­ar í Palestínu þurfi að hypja sig

Jón Gn­arr lýs­ir yf­ir harðri and­stöðu við stríð­ið í Palestínu í ný­legu við­tali í hlað­varp­inu Vakt­inn. Hann vill taf­ar­laust vopna­hlé, póli­tíska end­ur­nýj­un í Ísra­el og að land­töku­byggð­ir Ísra­els í Palestínu verði lagð­ar nið­ur. „Það þarf bara að jafna þetta við jörðu og segja þessu liði að hypja sig.“
Það er búið að einkavæða hafið og færa örfáum á silfurfati
8
Allt af létta

Það er bú­ið að einka­væða haf­ið og færa ör­fá­um á silf­urfati

Kjart­an Páll Sveins­son, formað­ur Strand­veiði­fé­lags­ins, elsk­ar haf­ið út af líf­inu, eins og hann orð­ar það, og vill ekki að það sé tek­ið af hon­um eða öðr­um Ís­lend­ing­um. Hann seg­ir haf­ið hafa ver­ið tek­ið af þjóð­inni, einka­vætt og fært ör­fá­um á silf­urfati. Hann vill að strand­veiði fái stærri hluta úr pott­in­um og pott­ur­inn fyr­ir aðra en kvótakónga stækki.
Sigríður Hrund greiddi fyrir viðtal á NBC – Verðið trúnaðarmál
10
FréttirForsetakosningar 2024

Sig­ríð­ur Hrund greiddi fyr­ir við­tal á NBC – Verð­ið trún­að­ar­mál

Sig­ríð­ur Hrund Pét­urs­dótt­ur for­setafram­bjóð­andi greiddi ásamt nokkr­um öðr­um kon­um fyr­ir birt­ingu við­tals við hana hjá banda­ríska fjöl­miðl­in­um NBC en verð­ið er trún­að­ar­mál. Hún seg­ist hafa vilj­að grípa tæki­fær­ið til þess að benda á það hve op­ið fram­boðs­ferl­ið er á Ís­landi og til þess að sýna að venju­leg kona gæti boð­ið sig fram til for­seta.

Mest lesið í mánuðinum

Læstur inni í íbúðinni sinni í fimmtán ár
1
Viðtal

Læst­ur inni í íbúð­inni sinni í fimmtán ár

Sveinn Bjarna­son bjó í fimmtán ár í læstri íbúð á veg­um Ak­ur­eyr­ar­bæj­ar. Hann bank­aði oft ít­rek­að og grét áð­ur en starfs­fólk opn­aði fyr­ir hon­um. Móð­ir hans gerði end­ur­tekn­ar at­huga­semd­ir við að hann væri læst­ur inni og seg­ir son sinn hafa ver­ið van­rækt­an. Fyrr á þessu ári greip hún til þess ör­þrifa­ráðs að flytja hann bú­ferl­um í ann­an lands­hluta til að fá mann­sæm­andi að­bún­að fyr­ir hann. Mál Sveins varp­ar ljósi á al­var­leg­ar brota­lam­ir í þjón­ustu við fatl­að fólk á Ís­landi og sýn­ir hvernig mann­rétt­indi hafa ver­ið virt að vett­ugi ár­um sam­an.
Eina leiðin til að halda lífinu áfram var að koma út
3
ViðtalForsetakosningar 2024

Eina leið­in til að halda líf­inu áfram var að koma út

Bald­ur Þór­halls­son bældi nið­ur eig­in kyn­hneigð frá barns­aldri og fannst hann ekki geta ver­ið hann sjálf­ur. Fyr­ir 28 ár­um tók hann ákvörð­un um að koma út úr skápn­um, það var ekki ann­að í boði ef hann ætl­aði að halda áfram með líf­ið. Nú stefna þeir Fel­ix Bergs­son á Bessastaði. „Við eig­um 28 ára ást­ríkt sam­band að baki og höf­um ekk­ert að fela,“ seg­ir Fel­ix.
Nýjar ógnir blasa við Íslendingum
4
Úttekt

Nýj­ar ógn­ir blasa við Ís­lend­ing­um

Ís­land get­ur orð­ið skot­mark í styrj­öld sem veik­asti hlekk­ur­inn í varn­ar­keðju Vest­ur­landa. Don­ald Trump hafn­ar skuld­bind­ingu Banda­ríkj­anna til að verja NATO-ríki sem borga ekki sinn skerf, en Ís­land er lengst frá því af öll­um. Ingi­björg Sól­rún Gísla­dótt­ir, fyrr­ver­andi ut­an­rík­is­ráð­herra, seg­ir varn­ar­samn­ing­inn við Banda­rík­in hafa „af­skap­lega tak­mark­að gildi“.
„Ég ætla ekki að kinka kolli framan í einhver illmenni án þess að segja neitt“
6
ViðtalForsetakosningar 2024

„Ég ætla ekki að kinka kolli fram­an í ein­hver ill­menni án þess að segja neitt“

Jón Gn­arr er kom­inn í for­setafram­boð. Hann seg­ir meiri þörf á gleði og húm­or í lýð­ræð­inu og sam­fé­lag­inu þar sem of­fram­boð sé á leið­ind­um og er sann­færð­ur um að þjóð­in sé að leita sér að mann­eskju sem hún geti séð sjálfa sig í. Jón ætl­ar sér að mýkja freka kall­inn með kær­leik­ann að vopni og lof­ar að vera hvorki of­stopa­mann­eskja né lydda, nái hann kjöri. Svo hef­ur hann alltaf dreymt um að búa í Garða­bæ.
Hjúkrunarheimilið Sóltún fékk 20 milljarða frá íslenska ríkinu
7
Fréttir

Hjúkr­un­ar­heim­il­ið Sól­tún fékk 20 millj­arða frá ís­lenska rík­inu

Frá ár­inu 2009 hef­ur hjúkr­un­ar­heim­il­ið Sól­tún feng­ið tæp­lega 20 millj­arða króna frá ís­lenskra rík­inu. Um 90 pró­sent af tekj­um Sól­túns koma frá rík­inu. Eig­end­urn­ir hafa tek­ið á þriðja millj­arð króna út úr rekstr­in­um með því að selja fast­eign­ir og lóð­ir og lækka hluta­fé fyr­ir­tæk­is­ins. All­ur rekst­ur­inn bygg­ir hins veg­ar á um­deild­um samn­ingi við ís­lenska rík­ið sem gerð­ur var ár­ið 2000.
Risar í landbúnaði orðnir að fríríki og geta stýrt verði eins og þeim sýnist
8
Rannsókn

Ris­ar í land­bún­aði orðn­ir að fríríki og geta stýrt verði eins og þeim sýn­ist

Laga­breyt­ing sem var fyr­ir einu og hálfu ári köll­uð „að­för að neyt­end­um“ var sam­þykkt á Al­þingi í lok síð­ustu viku með at­kvæð­um minni­hluta þing­manna. Um er að ræða af­nám á ólög­mætu sam­ráði stærstu land­bún­að­ar­fyr­ir­tækja lands­ins. Laga­breyt­ing­unni var laum­að inn í frum­varp á loka­metr­um af­greiðslu þess með mik­illi að­komu þeirra sem mest græða á henni.
Halla nú ósammála mörgu sem hún beitti sér fyrir sem framkvæmdastjóri Viðskiptaráðs
10
FréttirForsetakosningar 2024

Halla nú ósam­mála mörgu sem hún beitti sér fyr­ir sem fram­kvæmda­stjóri Við­skipta­ráðs

Ár­ið 2007 mælti Halla Tóm­as­dótt­ir, sem þá var fram­kvæmda­stjóri Við­skipta­ráðs, fyr­ir breyt­ing­um til þess að Ís­land gæti orð­ið „best í heimi.“ Þar á með­al var að setja á flata og lága skatta, einka­væða há­skóla og heil­brigðis­kerfi, einka­væða nátt­úru­auð­lind­ir og stór­auka ensku­kennslu. Heim­ild­in kann­aði hver við­horf Höllu væru til mála­flokk­anna í dag.

Mest lesið í mánuðinum

Nýtt efni

Mest lesið undanfarið ár