„Ekkert toppar vinnubrögðin í þessu grafalvarlega máli“

Formaður Afstöðu seg­ist hafa „horft upp á marga vit­leys­una þegar kemur að föngum með marg­þættan vanda“ en ekk­ert toppi vinnu­brögðin þegar kemur að með­ferð á fanga sem nýlega var sjálf­ræð­is­sviptur án laga­heim­ildar og þving­aður til að taka geð­lyf. Yfir­læknir á sama sjúkra­húsi og neit­aði mann­inum um vistun var í hlut­verki dóm­kvadds mats­manns í mál­inu.

„Hvert erum við komin?“
„Hvert erum við komin?“ Guð­mundur Ingi segir ljóst að pottur sé víða brot­inn þegar kemur að með­ferð þessa máls – á meðan heil­brigð­is­kerfið og dóms­kerfið deila um hver eigi að sjá um ein­stak­ling­inn sé fólk fár­sjúkt í fang­elsi

„Þessi ein­stak­lingur sem þegar var sviptur frelsi sínu þurfti að sætta sig við sjálf­ræð­is­svipt­ingu og það að taka lyf gegn vilja sínum,“ segir Guð­mundur Ingi Þór­odds­son, for­maður Afstöðu, félags fanga og ann­arra áhuga­manna um fang­els­is­mál og betrun.

Hann segir þau hjá Afstöðu hafa haft mál­efni manns­ins til með­ferðar hjá sér „en hann hefur um nokk­urt skeið talið sig beittan miklum órétti. Að hans mati hafa sér­fræð­ingar brugð­ist honum með röngum grein­ingum og í kjöl­farið ólög­legum þving­unum,“ segir Guð­mundur Ingi.

Reiður og ringlaður

„Hann er eðli­lega mjög reiður og ringlaður en einnig sár enda má ekki betur sjá en að hann hafi haft rétt fyrir sér,“ segir hann.

„Að hans mati hafa sér­fræð­ingar brugð­ist honum með röngum grein­ingum og í kjöl­farið ólög­legum þving­unum“
Guð­mundur Ingi, for­maður Afstöðu

Maðurinn sem um ræðir hefur verið í gæslu­varð­haldi á Litla-Hrauni síðan í lok mars 2023. Hann hefur lagst gegn því að vera lagður inn á geð­deild og mót­mælt því að taka geð­rofslyf í töflu­formi. Hann var sviptur sjálf­ræði þann 2. jan­úar í Hér­aðs­dómi Reykja­víkur en Lands­réttur vís­aði mál­inu frá dómi og mað­ur­inn því aftur kom­inn með sjálf­ræði. Í milli­tíð­inni var hann þving­aður til að taka geð­rofslyf - lyf sem hann vill ekki taka. 

„Allt rangt við þetta“

Verjandi manns­ins, Ingi Freyr Ágústs­son, sagði við Heim­ild­ina á föstu­dag að grafal­var­legt væri „að dæla lyfjum í fólk án nokk­urrar heim­ildar. Og þetta eru sterk lyf. Það er það sem mér finnst alvar­leg­ast í þessu,“ segir Ingi Freyr og bætir við: „Það er allt rangt við þetta.“

Ingi Freyr kærði úrskurð­inn til Lands­réttar fyrir hönd skjól­stæð­ings síns. Þegar málið var fyrir hér­aði var aðal­krafa hans sú að mál­inu væri vísað frá því það ætti ekki heima hjá Hér­aðs­dómi Reykja­víkur og þar af leið­andi væri rangur aðili að krefj­ast sjálf­ræð­is­svipt­ing­ar­innar, vel­ferð­ar­svið Reykja­vík­ur­borgar. Lands­réttur kemst að þeirri nið­ur­stöðu í úrskurði þann 23. jan­úar að rétt varn­ar­þing máls­ins sé Hér­aðs­dómur Suð­ur­lands og réttur aðili sveit­ar­stjórn­ar­yf­ir­völd í Árborg.

Farsjúkt fólk í fangelsi

Guð­mundur Ingi segir ekki annað hægt en að vera hugsi yfir hvernig komið sé fyrir geð­heil­brigð­is­málum fanga og sömu­leiðis vinnu­brögðum hér­aðs­dóm­ara í mál­inu. 

„Það er ekki hægt að meta ein­stak­ling mjög veikan en um leið segja að hann eigi heima í fang­elsi en ekki á sjúkra­húsi“
Guð­mundur Ingi, for­maður Afstöðu

„Þá er það gríð­ar­lega gagn­rýni­vert að ef umræddur ein­stak­lingur er greindur jafn veikur og komið hefur fram að hann skuli enn vera vistaður í fang­elsi. Við vitum að geð­deild hefur ekki viljað taka við honum vegna þess að sam­kvæmt mats­manni er hann of erf­iður skjól­stæð­ingur. Við erum þessu að sjálf­sögðu ekki sam­mála eða því að umræddur mats­maður skuli vera yfir­læknir á sama sjúkra­húsi og neitar honum um vistun þar. Það er ekki hægt að meta ein­stak­ling mjög veikan en um leið segja að hann eigi heima í fang­elsi en ekki á sjúkra­húsi. Það er bein mót­sögn og hlýtur hrein­lega að vera brot á sjálf­sögðum mann­rétt­indum umrædds ein­stak­lings,“ segir Guð­mundur Ingi.

„Öllum er ljóst að víða er pottur brot­inn þegar kemur að með­ferð þessa máls og mörgum öðrum, og á meðan heil­brigð­is­kerfið og dóms­kerfið deila um hver eigi að sjá um ein­stak­ling­inn er fólk fár­sjúkt í fang­elsi. Hvar erum við eig­in­lega stödd?“ spyr hann og seg­ist vel geta tekið undir orð Inga Freys lög­manns „um að það er bara allt rangt við þetta og að þetta er mjög alvar­legt mál.“  

Kjósa
11
Hvernig finnst þér þessi grein? Skráðu þig inn til að kjósa.

Veistu meira?

Athugasemdir

Skráðu þig inn til að skrifa athugasemd eða kjósa.
Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Heimildin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir. Hægt er að láta vita af athugasemdum með því að smella á Tilkynna.

Mest lesið

Mest lesið

Mest lesið í vikunni

Mest lesið í mánuðinum

3
Viðtal

Íslenskur læknir varpar nýju ljósi á lífs­hættu­legan með­göngu­sjúk­dóm

Nítján ára gömul lá Silja Rut Ragn­ars­dóttir nær dauða en lífi á skurð­ar­borði Land­spít­al­ans eftir alvar­legt til­felli með­göngu­eitr­unar. Íslenskur vís­inda­maður í Banda­ríkj­unum, Jóhann Elí Guð­jóns­son húð­læknir, leiðir braut­ryðj­andi rann­sóknir sem varpa nýju ljósi á hvers vegna sjúk­dóm­ur­inn kemur fram. Hann telur mögu­legt að þróa lyf við sjúk­dómnum sem bjargað gæti manns­lífum.
6
Viðtal

Ást­leysið er sárt

Nánd er nær­ing, nauð­syn­leg eins og matur. Tæpur helm­ingur fólks elst upp í óör­uggum tengslum sem geta komið niður á tengslum og ást­ar­sam­böndum á full­orð­ins­árum, jafn­vel ógnað heilsu, enda er „tengsla­myndun ein af grunn­for­sendum far­sældar“, að sögn klíníska sál­fræð­ings­ins Guð­brands Árna Ísberg. Í bók sinni, Í augum þínum verð ég til, fjallar hann um getu okkar til að mynda tengsl og ást­ina í öllum sínum myndum.

Mest lesið í mánuðinum

Mest lesið undanfarið ár