Lög um kynja­kvóta í stjórn­um ís­lenskra fyr­ir­tækja tóku gildi fyr­ir tíu ár­um síð­an. Í út­tekt sem Heim­ild­in hef­ur gert ár­lega á þeim ára­tug sem lið­inn er frá þeim tíma­mót­um kem­ur fram að hlut­fall kvenna sem stýra fjár­magni á Ís­landi hef­ur far­ið úr því að vera sjö pró­sent í að vera 14,7 pró­sent. Af 115 störf­um sem út­tekt­in nær til gegna kon­ur 17 en karl­ar 98. Hægt er að lesa um þá úttekt hér til hliðar. 

Í des­em­ber 2022 birt­ust nið­ur­stöður nýrrar rann­sóknar á reynslu 22 stjórn­ar­kvenna í skráðum félögum af for­ystu­hæfni, tengsla­neti og stuðn­ingi við konur til að gegna for­stjóra­stöðu í grein í Tíma­riti um við­skipti og efna­hags­mál. Rann­sóknin var unnin af fjórum konum sem starfa við við­skipta­fræði­deild Háskóla Íslands, þeim Ástu Dís Óla­dóttur dós­ent, Sigrúnu Gunn­ars­dóttur pró­fessor, Þóru H. Christiansen aðjúnkt og Erlu S. Krist­jáns­dóttur pró­fessor. 

Helstu nið­ur­stöður þeirra voru að konur séu hæfar til að gegna for­stjóra­stöðum í skráðum félögum, en þegar kemur til ráðn­inga forstjóra skráðra félaga eru þær þó ekki ráðnar til starf­anna þar sem áhrif karla, tengsla­net og íhalds­samar staðalí­myndir af for­ystu­hæfni kvenna og árang­urs­ríkri for­ystu virð­ast ráða ákvörð­un­um. Þar með aukast líkur á því að horft sé fram hjá hæfum konum við for­stjóra­val. 

Rann­sóknin fór þannig fram að not­ast var við ítar­spurn­ingar til að fá grein­ar­góðar lýs­ingar og reynslu­sögur um upp­lifun og reynslu kvenn­anna 22. Við­tölin fóru fram 15. júní til 6. júlí 2020, í gegnum Microsoft Teams, tóku 60 til 130 mín­út­ur, voru hljóð­rit­uð, rituð frá orði til orðs, geymd í læstum tölvum rann­sak­enda og eytt að úrvinnslu lok­inni. Við­mæl­endum voru gefin gervi­nöfn til að tryggja nafn­leynd þeirra.

Í svörum kvenn­anna er meðal ann­ars rætt um per­sónu­leg tengsl milli karla, sem virð­ast hafa meiri áhrif en fag­leg umræða: Ein þeirra sagði: „Ég átti von á miklu fag­legri umræðu og svo­leiðis en þetta er svo­lítið svona íslenska leið­in, þú vilt kunna vel við fólk, helst þekkja það eða þekkja vel til þess áður en þú tekur svona ákvarð­an­ir. … þá eiga karl­arn­ir, virð­ist vera, meiri sjéns því að þeir eru oft­ast í meiri­hluta í stjórn­unum og þeir eru með reynslu sem kon­urnar eru ekki með og þeir eru með tengsl við hina karl­ana. ... þá ertu svo­lítið búin að taka þetta úr svona ein­hverju fag­legu ferli yfir í bara, ég þekki hann og hann er rosa fín­n.“

Kon­urnar töl­uðu líka um mun á áherslum karla og kvenna í sam­bandi við tengsla­myndun og ein þeirra sagði að áherslur karla henti ekki alltaf kon­um: „Strák­arnir eru rosa öfl­ugir í því en við erum það ekki, við nennum ekk­ert að fara alltaf í bjór eftir vinnu … við viljum bara frekar fara heim til barn­anna okk­ar.“ 

Önnur tal­aði líka um þennan mun á áherslum sem hún taldi að gæti tengst gild­is­mati: „Ég held að konur til dæmis eru ekki stundum nógu dug­legar að … búa til tengsla­netin … við erum að nýta bara tím­ann í ann­að. Og svo má líka alveg velta fyrir sér … er ekki bara hins vegar kom­inn tími á annað gild­is­mat yfir­höf­uð? Þarna erum við að reyna að aðlaga konur að gild­is­mati karla. Er það endi­lega svo frá­bært að við þurfum að aðlaga okkur að því?“

Á meðal eft­ir­tekt­ar­verð­ustu ummælum við­mæl­anda voru svo eft­ir­far­andi: „Karl­menn eru sekir um það að þeim líður voða vel að hringja í ein­hvern Sigga vin sinn, því að þeir treysta honum og þeir skilja hvernig hann hugsar og finnst hann svo voða útreikn­an­legur og svo fá þeir klapp á bakið frá hinum félög­unum … þú veist svona við Pall­arnir stöndum saman … því fleiri skipti sem þú getur greitt götu vina þinna, því stærri karl ert­u.“