Sérfræðingar spá því að veðurfar sem nú hefur 30-50 ára endurkomutíma verði með aðeins 10 ára endurkomutíma eftir nokkra áratugi. Þetta er meðal þess sem kom fram í erindi Elínar Bjarkar Jónasdóttur á loftslagsráðstefnu Vinstri grænna í Grósku í dag. 

Elín Björk Jónasdóttir er veðurfræðingur og deildarstjóri veðurspáa og náttúruvöktunar hjá Veðurstofu Íslands. Hún hélt erindi um veðurfar í kjölfar loftslagsbreytinga. 

Endurkomutími styttri

„Ef veður er sérstaklega óvenjulegt, mikil úrkoma á stuttum tíma, miklir þurrkar, hitabylgjur eða kuldaköst er oft rætt um endurkomutíma slíkra veðra. Endurkomutími getur gefið til kynna hvort veðrið sé svo algengt að samfélög þurfi víðtækan undirbúning undir slíka atburði, eða hvort áhættan sé það lítil að ólíklegt sé að veðrið endurtaki sig,” greinir Elín Björk frá í erindi sínu. 

Aldrei hefur hiti jarðar mælst eins mikill og árið 2015. Elín Björk segir vísindamenn hafa komist að þeirri niðurstöðu að árið 2040 verði sá hiti nýja meðaltalið. Einnig kom fram að síðustu átta ár, 2015-2022, eru þau heitustu frá því að mælingar hófust. 

Seigla takmörkuð

„Seigla samfélaga er hins vegar takmörkuð, og við síendurteknar náttúruhamfarir veikist kerfið. Við getum með samþættu átaki dregið úr þeim þrýstingi sem loftslagsbreytingar hafa á hnattræn kerfi, bæði vistkerfi, loftslag og samfélagið allt,” segir í erindinu. 

Í skýrslu vísindanefndar frá árinu 2018 kom fram að greina mætti töluverðar veðurfarsbreytingar á Íslandi síðastliðna áratugi. Einnig var brýnt fyrir mikilvægi þess að lagt væri upp úr aðlögun gagnvart loftslagsbreytingum. 

Úrkomuákefð

Heimildin tók nýlega viðtal við Elínu Björk um áhrif loftslagsbreytinga eftir að nýjasta skýrsla milliríkjanefnda Sameinuðu þjóðanna birtist í mars. 

Þá sagði Elín Björk áhrif loftslagsbreytinga hér á landi birtast í aukinni úrkomuákefð vegna þess að hlýrra loft ber með sér meiri raka. „Og auðvitað meiri hopun jökla og aukin úrkoma hafa áhrif á skriðuhættu, hún eykst. Við erum líka að horfa á landris vegna jöklahopsins og síðan hækkun sjávarmáls annars staðar á landinu. Það er aðeins mismikið sem hlýnar á landinu.“ 

Einnig sagði Elín Björk. „Það er ekkert sem heitir veður án áhrifa frá loftslagsbreytingum. Grunnhlýnunin er orðin það mikil að allt veður sem verður í lofthjúpnum er undir áhrifum af loftslagsbreytingum.“