„Algjörlega óásættanlegt“ að sjúklingar séu rukkaðir fyrir nauðsynlega læknisþjónustu

Þing­flokkur Sam­fylk­ing­ar­innar vill tryggja að greiðslu­þátt­töku sjúk­linga verði haldið í lág­marki og við­mið greiðslu­þátt­töku­kerf­is­ins virt. Í nýju frum­varpi sem lagt hefur verið fram á þingi segir að renni samn­ingur við veit­endur heil­brigð­is­þjón­ustu út og árang­urs­lausar við­ræður um end­ur­nýjun samn­ings hafa staðið lengur en í níu mán­uði frá lokum gild­is­tíma samn­ings skuli deil­unni skotið til gerð­ar­dóms.

Heilbrigðisþjónustan aðgengileg öllum
Heil­brigð­is­þjón­ustan aðgengi­leg öllum Oddný Harð­ar­dóttir segir að öll heil­brigð­is­þjón­usta sem Íslend­ingar reiði sig á þurfi að vera aðgengi­leg öllum óháð efna­hag. Mynd: Bára Huld Beck

Sam­fylk­ingin hefur lagt fram frum­varp um breyt­ingar á lögum um sjúkra­trygg­ingar er varðar greiðslu­þátt­töku sjúkra­tryggðra. Markmið frum­varps­ins er að tryggja að sjúk­lingar þurfi ekki að bera kostnað af því að ríkið og sjálf­stætt starf­andi heil­brigð­is­starfs­menn nái ekki samn­ingum. 

Oddný Harð­ar­dóttir þing­maður Sam­fylk­ing­ar­innar er fyrsti flutn­ings­maður frum­varps­ins en með henni eru fimm þing­menn og vara­þing­menn flokks­ins. 

Verði frum­varpið að lögum er tryggt að greiðslu­þátt­töku sjúk­linga verði haldið í lág­marki og við­mið greiðslu­þátt­töku­kerf­is­ins virt auk þess sem kveðið er á um afleið­ingar þess ef samn­inga­við­ræður eru árang­urs­lausar lengur en í níu mán­uði.

Sérgreinalæknar innheimta aukagjöld af sjúklingum

Oddný segir í sam­tali við Heim­ild­ina að snemma árs í fyrra hafi henni farið að ber­ast sögur af fólki sem hafði ekki efni á að fara til læknis. Hún sendi því fyr­ir­spurn til heil­brigð­is­ráð­herra, Willum Þórs Þórs­sonar, og óskaði eftir upp­lýs­ingum um hvernig greiðslu­þátt­taka sjúk­linga í heil­brigð­is­kerf­inu hefði þró­ast frá árinu 2018. Í svörum heil­brigð­is­ráð­herra kom fram að hann vissi að sér­greina­læknar inn­heimt­uðu auka­gjöld af sjúk­lingum en ekki um hve háar upp­hæðir væri að ræða. 

„Ég hringdi þá í nokkrar lækna­stofur og fékk upp­lýs­ingar um sér­stöku komu­gjöldin sem eru algeng en mishá eftir lækna­stofum. Í dag eru komu­gjöldin flest á bil­inu þrjú þús­und krónur til rúm­lega sex þús­und, auka­greiðslur fyrir spegl­anir eru 8 til 13.000 krónur og meira fyrir aðgerðir. Þessar upp­hæðir eru inn­heimtar fyrir utan greiðslu­þátt­töku­kerfið. Greiðslu­þátt­töku­kerf­inu er ætlað að tryggja að heil­brigð­is­þjón­usta sé öllum aðgengi­leg óháð efna­hag,“ segir hún. 

 Kostnaðurinn leggst þyngst á öryrkja

Þá bendir Oddný á að hvorki mark­mið greiðslu­þátt­töku­kerf­is­ins né mark­mið laga Sjúkra­trygg­ingar um að tryggja ein­stak­lingum aðstoð óháð efna­hag hafi náðst und­an­farin ár þar sem samn­ingar við sér­fræði­lækna hafi verið lausir frá upp­hafi árs 2019 og sjúkra­þjálf­ara frá upp­hafi árs 2020. 

„Á þeim tíma hafa flestir veit­endur þjón­ust­unnar lagt á auka­gjöld en ekki liggur fyrir tölu­leg grein­ing á sam­setn­ingu gjald­anna. Sjúk­lingar bera kostn­að­inn af samn­ings­leys­inu og í komu­gjöld­unum sem sér­fræð­ing­arnir inn­heimta er ekki tekið til­lit til stöðu ein­stak­linga, svo sem barna, öryrkja eða eldra fólks en það er hins vegar gert í greiðslu­þátt­töku­kerf­inu. Kostn­að­ur­inn leggst þyngst á öryrkja sem flestir eru lang­veikir og einnig lík­leg­astir til að búa við fátækt.“

Ekkert ver sjúklinga fyrir þessum kostnaði

Oddný segir að ekk­ert í lögum um Sjúkra­trygg­ingar Íslands verji sjúk­linga fyrir slíkum kostn­aði. „Ég tek ekki afstöðu með eða á móti samn­ings­að­ilum en tek hins vegar afstöðu með fólki sem þarf á heil­brigð­is­þjón­ustu að halda. Ekkert vel­ferð­ar­ríki getur látið það við­gang­ast að efna­hagur ráði því hvort fólk geti farið til læknis. 

Heil­brigð­is­kerfið okkar bygg­ist á heil­brigð­is­þjón­ustu í opin­berum rekstri og einnig á þjón­ustu í einka­rekstri. Öll heil­brigð­is­þjón­usta sem við reiðum okkur á þarf að vera aðgengi­leg óháð efna­hag. Algjör­lega er óásætt­an­legt að sjúk­lingar séu rukk­aðir um umtals­verða upp­hæð fyrir nauð­syn­lega lækn­is­þjón­ustu þegar þeir standa veik­astir fyrir. Svo virð­ist sem heil­brigð­is­ráð­herra og rík­is­stjórnin hirði ekki um þessa stöðu og láti sér vel líka að sjúk­lingar greiði umtals­verðar upp­hæðir fyrir heil­brigð­is­þjón­ustu,“ segir hún. 

Kjósa
28
Hvernig finnst þér þessi grein? Skráðu þig inn til að kjósa.

Veistu meira?

Athugasemdir (2)

Skráðu þig inn til að skrifa athugasemd eða kjósa.
Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Heimildin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir. Hægt er að láta vita af athugasemdum með því að smella á Tilkynna.

Mest lesið

Mest lesið

Mest lesið í vikunni

Mest lesið í mánuðinum

3
Viðtal

Íslenskur læknir varpar nýju ljósi á lífs­hættu­legan með­göngu­sjúk­dóm

Nítján ára gömul lá Silja Rut Ragn­ars­dóttir nær dauða en lífi á skurð­ar­borði Land­spít­al­ans eftir alvar­legt til­felli með­göngu­eitr­unar. Íslenskur vís­inda­maður í Banda­ríkj­unum, Jóhann Elí Guð­jóns­son húð­læknir, leiðir braut­ryðj­andi rann­sóknir sem varpa nýju ljósi á hvers vegna sjúk­dóm­ur­inn kemur fram. Hann telur mögu­legt að þróa lyf við sjúk­dómnum sem bjargað gæti manns­lífum.
6
Viðtal

Ást­leysið er sárt

Nánd er nær­ing, nauð­syn­leg eins og matur. Tæpur helm­ingur fólks elst upp í óör­uggum tengslum sem geta komið niður á tengslum og ást­ar­sam­böndum á full­orð­ins­árum, jafn­vel ógnað heilsu, enda er „tengsla­myndun ein af grunn­for­sendum far­sældar“, að sögn klíníska sál­fræð­ings­ins Guð­brands Árna Ísberg. Í bók sinni, Í augum þínum verð ég til, fjallar hann um getu okkar til að mynda tengsl og ást­ina í öllum sínum myndum.

Mest lesið í mánuðinum

Mest lesið undanfarið ár