Liðka fyrir nauðungarsölum vegna faraldursins

Sýslu­mönnum verður heim­ilt að taka fyrir nauð­ung­ar­sölur í gegnum síma eða fjar­funda­búnað fram á haust, verði stjórn­ar­frum­varp Áslaugar Örnu Sig­ur­björns­dóttur dóms­mála­ráð­herra að lögum. Þá er liðkað fyrir um tíma­fresti svo nauð­ung­ar­sölur falli ekki niður vegna aðstæðna sem Covid-19 far­ald­ur­inn skapar.

Frum­varpið hefur verið afgreitt af rík­is­stjórn og var það lagt fram á Alþingi á laug­ar­dag. Frum­varpið varðar breyt­ingu á ýmsum lögum vegna heims­far­ald­urs kór­óna­veiru og snýr að með­ferð mála hjá sýslu­mönnum og dóm­stólum meðal ann­ars. Flest ákvæði frum­varps­ins varða raf­ræna með­ferð mála hjá þessum aðilum og eru þau flest til bráða­birgða.

„Það er hægt að líta til ein­hverra breyt­inga líkt og þess­ara sem jákvæð áhrif af COVID-19, sú reynsla sem kemst á hin ýmsu fjar­fund­ar­form og raf­ræn sam­skipti verður von­andi til þess að stjórn­sýslan fær­ist hraðar á raf­rænt form, sem bætir þjón­ustu fyrir almenn­ing og sparar rík­inu gríð­ar­lega fjár­muni til lengri tíma,“ til­kynnti Áslaug Arna á Facebook-síðu sinni.

„Það er hægt að líta til ein­hverra breyt­inga líkt og þess­ara sem jákvæð áhrif af COVID-19“

Þá segir Áslaug að verið sé að „ryðja úr vegi hindr­unum í lög­unum, meðal ann­ars um dán­ar­vott­orð, ætt­leið­ingar og á barna- og útlend­inga­lögum“.

Breyt­ingar á lögum um nauð­ung­ar­sölu eru meðal þess­ara bráða­birgða­á­kvæða. Samkvæmt þeirri grein frum­varps­ins verður heim­ilt fram til 1. októ­ber að taka nauð­ung­ar­sölu fyrir með gerð­ar­beið­anda í gegnum síma eða fjar­funda­búnað, „enda verði fyr­ir­töku máls­ins háttað þannig að allir heyri þau orða­skipti sem fram fara“. Gerð­ar­beið­andi er sá sem krefst nauð­ung­ar­söl­unnar, oft fjár­mála­fyr­ir­tæki, hið opin­bera eða fyr­ir­tæki sem á kröfu á eig­anda eign­ar­innar. „Við þessar aðstæður telst gerð­ar­beið­andi hafa mætt við fyr­ir­tök­una í skiln­ingi 1. tölul. 2. mgr. 15. gr. lag­anna,“ segir í frum­varp­inu.

„Í þess­ari grein er lagt til að við bæt­ist nýtt ákvæði til bráða­birgða sem heim­ilar fyr­ir­tökur með gerð­ar­beið­endum í gegnum síma eða fjar­funda­búnað til að fækka komum til sýslu­manna og dóm­stóla á meðan kór­ónu­veiru­far­ald­ur­inn gengur yfir,“ segir í skýr­ingum með grein­inni. „Af sömu ástæðu er lagt til að heim­ilt verði að bjóða upp á raf­rænar lausnir við með­ferð mála.“

Þá eru fram­lengdir frestir til að ljúka nauð­ung­ar­sölum án þess að þær falli niður, enda sé um að ræða tafir vegna þeirra aðstæðna sem far­ald­ur­inn skapar. Varða frest­irnir meðal ann­ars til­felli þar sem upp­boð hefur ekki haf­ist einu ári frá fyr­ir­töku máls­ins eða munir ekki seldir og mundi þá nauð­ung­ar­salan falla niður undir venju­legum kring­um­stæðum. 60 daga frestur er veittur til við­bótar frá þeim tíma­punkti sem „óyf­ir­stíg­an­legri hindrun“ lýkur og er þar átt við aðstæð­urnar vegna far­ald­urs­ins.

„Til að koma í veg fyrir rétt­ar­spjöll vegna óvæntra og óyf­ir­stíg­an­legra hind­r­ana sem ekki byggj­ast á atvikum er varða máls­að­ila sjálfan, svo sem kór­ónu­veiru­far­ald­urs­ins, er lagt til að til­teknum frestum sem lýkur fram til 1. októ­ber 2020 verði fram­lengt þar til hindr­un­inni hefur verið rutt úr vegi,“ segir í skýr­ingum með frum­varp­inu.