Stórauknar innviðafjárfestingar hins opinbera kalli á skattahækkanir

Fram kom í máli Gylfa Zoega, pró­fess­ors í hag­fræði, á opnum fundi með pen­inga­stefnu­nefnd Seðla­bank­ans í gær að ef til stæði að stór­auka inn­viða­fjár­fest­ingar hins opin­bera væri æski­legt að hækka skatta og gjöld, meðal ann­ars til að halda aftur af þenslu­á­hrifum.

Ef vilji stendur til þess að stór­auka fjár­fest­ingar hins opin­bera í innviðum vegna upp­safn­aðrar fjár­fest­ing­ar­þarfar und­an­far­inna ára er æski­legt að hækka skatta og gjöld til að halda aftur af þenslu í hag­kerf­inu.

Guðmundur Steingrímsson
Guð­mundur Stein­gríms­son

Þetta kom fram í máli Gylfa Zoega, pró­fess­ors í hag­fræði við Háskóla Íslands og nefnd­ar­manns í pen­inga­stefnu­nefnd Seðla­bank­ans, á opnum fundi efna­hags- og við­skipta­nefndar Alþingis með pen­inga­stefnu­nefnd í gær. 

Guð­mundur Stein­gríms­son, þing­maður Bjartrar fram­tíðar, lagði spurn­ingu fyrir nefnd­ar­menn sem laut að fjár­fest­ingum í innviðum og hvernig hið opin­bera gæti staðið að slíku á þenslu­tímum án þess að ógna stöð­ug­leika í efna­hags­líf­inu. „Hvernig á hið opin­bera að snúa sér í þessu verk­efni undir þessum kring­um­stæðum?“ spurði hann.

„Punkt­ur­inn hérna varð­andi hag­stjórn­ina er sá að ef það er lagt í svona útgjöld, vegna þess að það þykir rétt að end­ur­nýja núna en ekki bíða lengur, þá sé aflað skatt­tekna þannig að þenslu­á­hrifin séu minni. Ég held að það sé nú punkt­ur­inn. Ef þið viljið leggja á skatta eða gjöld til að auka á útgjöld þá er hægt að gera það þannig,“ sagði Gylfi meðal ann­ars. 

Már Guð­munds­son, seðla­banka­stjóri, benti hins vegar á að spurn­ing Guð­mundar sner­ist um áherslur og for­gangs­röðun í rík­is­fjár­málum. „Þetta er ekki endi­lega spurn­ing sem pen­inga­stefnu­nefnd á að svara,“ sagði hann.  

„Þú fékkst svarið frá þeim sem er utan Seðla­bank­ans þannig það svar er þá komið en við ætlum ekk­ert beint að hafa skoðun á því að öðru leyti en því að þegar ráð­ist er í slíkar fjár­fest­ingar – og ég ætla ekk­ert að efast um nauð­syn þeirra – þá þarf bara að huga að þessu stóra sam­hengi og svig­rúm­inu og raða þessu niður í tíma, og meira er ekki hægt að segja um það,“ sagði Már. 

Eins og Stundin hefur áður fjallað um telur rík­is­stjórnin að ekki sé svig­rúm til stór­auk­inna fjár­fest­inga hins opin­bera í innviðum næstu árin vegna þensl­unnar í hag­kerf­inu og þeirra fjár­fest­inga sem fyr­ir­hug­aðar eru í einka­geir­anum.

Því er gert ráð fyrir því, sam­kvæmt fjár­mála­á­ætlun rík­is­stjórn­ar­innar, að fjár­fest­ing­ar­stig rík­is­ins verði álíka lágt og á tímum krepp­unnar næstu fimm árin. Þetta er ekki aðeins lágt fjár­fest­ing­ar­stig á Íslandi í sögu­legu sam­hengi heldur mjög lágt í sam­an­burði við það sem tíðkast hefur und­an­farna ára­tugi í flestum þró­uðum ríkjum.

Ferðamönnum fjölgar
Ferða­mönnum fjölgar meðan inn­viða­fjár­fest­ingar hins opin­bera standa í stað

Um leið heldur hins vegar straumur ferða­manna til lands­ins áfram að aukast ár eftir ár með til­heyr­andi álagi á vega­kerfið sem fag­að­ilar telja að nið­ur­lotum komið. Um þetta fjall­aði Stundin nýlega í ítar­legri frétta­skýr­ingu: Innviðir grotna niður í góð­ær­inu. 

Kjósa
0
Hvernig finnst þér þessi grein? Skráðu þig inn til að kjósa.

Veistu meira?

Athugasemdir

Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Heimildin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir.

Mest lesið

5
Innlent

Hætta á að lánin hækki þó íbúða­verð lækki

Már Wolfgang Mixa hag­fræði­pró­fessor segir að stór hluti eigin fjár íbúða­eig­enda gæti þurrkast út á kom­andi mán­uðum. Verð­tryggðar fast­eigna­skuldir hækki í verð­bólgu­tíð sam­hliða því að íbúða­verð gæti lækkað. Hann leggur til að verð­tryggð hús­næð­is­lán fylgi íbúða­verði en ekki vísi­tölu neyslu­verðs. Þá myndu bank­arnir bera hluta áhætt­unnar.

Mest lesið

Mest lesið í vikunni

Mest lesið í mánuðinum

3
Viðtal

Íslenskur læknir varpar nýju ljósi á lífs­hættu­legan með­göngu­sjúk­dóm

Nítján ára gömul lá Silja Rut Ragn­ars­dóttir nær dauða en lífi á skurð­ar­borði Land­spít­al­ans eftir alvar­legt til­felli með­göngu­eitr­unar. Íslenskur vís­inda­maður í Banda­ríkj­unum, Jóhann Elí Guð­jóns­son húð­læknir, leiðir braut­ryðj­andi rann­sóknir sem varpa nýju ljósi á hvers vegna sjúk­dóm­ur­inn kemur fram. Hann telur mögu­legt að þróa lyf við sjúk­dómnum sem bjargað gæti manns­lífum.
6
Viðtal

Ást­leysið er sárt

Nánd er nær­ing, nauð­syn­leg eins og matur. Tæpur helm­ingur fólks elst upp í óör­uggum tengslum sem geta komið niður á tengslum og ást­ar­sam­böndum á full­orð­ins­árum, jafn­vel ógnað heilsu, enda er „tengsla­myndun ein af grunn­for­sendum far­sældar“, að sögn klíníska sál­fræð­ings­ins Guð­brands Árna Ísberg. Í bók sinni, Í augum þínum verð ég til, fjallar hann um getu okkar til að mynda tengsl og ást­ina í öllum sínum myndum.

Mest lesið í mánuðinum

Mest lesið undanfarið ár