Tilgangur baráttukonunnar Evu Joly, þegar hún hvatti Íslendinga til dáða við rannsóknir hrunmála, var ekki sá að hvetja til þess að dæmt yrði fyrir refsiverða háttsemi heldur að ráðast gegn hinu kapítalíska kerfi. Jón Steinar Gunnlaugsson, fyrrverandi hæstaréttardómari, heldur þessu fram í grein í Morgunblaðinu í dag. Þar lýsir hann því einnig að uppi séu sögusagnir um að Joly hafi skipulagt fjölmiðlaframkomu og spuna með sérstökum saksóknara. Þá dregur Jón Steinar heilindi fréttastofu Ríkissútvarpsins í efa í sömu skrifum.

Tilefni skrifa Jóns Steinars eru fréttir Ríkisútvarpsins í sjónvarpi um liðna helgi þar sem voru fluttar langar „og svolítið kostulegar frásagnir af embætti sérstaks saksóknara og svonefndu Al Thani-máli.“ Svo lýsir Jón Steinar fréttaflutningum sem hann segir að hafi verið lofgjörð um embætti sérstaks saksóknari.

Heldur því fram að Joly sé ekki lögfræðimenntuð

Jón Steinar vindur sér síðan í lýsingar af komu Evu Joly hingað til lands. Jón Steinar tiltekur að Joly hafi ekki verið lögfræðingur og hafi ekki byggt málflutning sinn á því hvort refislög hafi verið brotin í aðdraganda hrunsins. Joly er þó lögfræðimenntuð frá Frakklandi, sérhæfð í fjármálaglæpum, og hóf störf þegar árið 1990 sem rannsóknardómari við stærsta dómstól Frakklands, Tribunal de grande instance de Paris, þar sem hún barðist af hörku gegn spillingu í stjórnmálum og efnahagslífi. Joly var árið 2002 fengin til að starfa af hálfu norska dómsmálaráðherrans sem sérstakur ráðgjafi í baráttu Noregs gegn spillingu, hvítflibbaglæpum og skipulagðri glæpastarfsemi, og starfaði hún í þrjú ár fyrir norsk yfirvöld. Joly var síðan ráðin í mars 2009 sem sérstakur ráðgjafi íslensku ríkisstjórnarinnar í kjölfar hrunsins  og veitti hún íslenskum stjórnvöldum ráðgjöf í eitt og hálft ár.

Jón Steinar er hins vegar þeirrar skoðunar að Joly hafi nýtt sér þá stöðu til að reyna að koma höggi á hið kapítalíska kerfi með áróðursstarfsemi. „Þessi lævísa kona virtist vefja þjóðinni um fingur sér, þannig að kjörnir fyrirsvarsmenn fengu engu um ráðið,“ skrifar Jón Steinar.

Þá ber Jón Steinar á borð að sögusagnir hafi verið um að Joly hafi átt fundi með saksóknurum þar sem lagt hafi verið á ráðin um hvernig vinna ætti almenning og dómstóla á sitt band, án þess að þekking á lagareglum þvældist þar fyrir. Hafi Joly þar kynnt saksóknara hvernig best yrði unnið í fréttamiðlum með því að ná persónulegu sambandi við einstaka fréttamenn og fóðra þá á upplýsingum sem þeir gætu unnið fréttir úr, fyrstir fjölmiðlamanna. Raunar setur Jón Steinar orðið upplýsingar í gæsalappir í grein sinni. „Um leið yrði skapaður grundvöllur fyrir framgangi krafna á hendur sökuðum mönnum fyrir dómstólum sem væru veikburða og afar hallir undir almenningsálitið.“

Telur að verið sé að nota Ríkisútvarpið

Eftir að hafa rakið þessar sögusagnir snýr Jón Steinar sér að því sem virðist vera kveikjan að skrifum hans, fyrrnefndum fréttaflutningi Ríkisútvarpsins, sem hann telur að þjóni öðrum tilgangi en vera ber. Veltir Jón Steinar því fyrir sér hvort ástæða þess að fréttirnar voru fluttar séu þær að verið sé að undirbúa jarðveginn fyrir komandi dómsmál. „Þegar ég hlustaði á hinar einhliða lofrullur fréttastofu RÚV tvo daga í röð um þetta embætti og verk þess, datt mér í hug að nú hlyti að standa fyrir dyrum meðferð dómsmála þar sem beita yrði aðferðum Joly fremur en lögfræðinnar til að ná fram sakfellingum. Ég veit svo sem ekki hvort það er rétt en fróðlegt verður að fylgjast með þessu næstu daga. Allavega er ljóst að þessir pistlar í RÚV eiga fátt skylt við hlutlausa fréttamennsku.“