Innlent Horft til Evrópu

Gildismatið sem ræður afstöðu Íslendinga til ESB

Afstaða Íslendinga til Evrópusambandsins ráðist ekki einungis af hagsmunamati, heldur af gildum og þjóðerniskennd, segja Hulda Þórisdóttir og Dagmar Linda Steinbergsdóttir.

Emilie Anne Jóhannsdóttir Salvesen

29. ágúst 2026 · 15:00

Dagmar Linda Steinbergsdóttir, félagssálfræðingur og stjórnmálafræðingur, kynnti niðurstöður úr BA-rannsókn sinni sem benda til þess að afstaða Íslendinga til Evrópusambandsins ráðist ekki einungis af hagsmunamati, heldur af gildum og þjóðerniskennd.

Hún segist vona að rannsóknir af þessu tagi geti mýkt umræðuna um ESB-aðild. „Mér finnst mikilvægt að skilja af hverju fólk hefur þær skoðanir sem það hefur, sérstaklega í svona pólaríseruðum málum, það getur hjálpað okkur að sýna báðum hliðum meiri skilning.“

Dr. Hulda Þórisdóttir, sem leiðbeindi Dagmar við ritgerðina, veitir innsýn í lýðfræðileg einkenni já- og nei-fylkinga.

Gildum sem fylgir andstaða við breytingar

Dagmar Linda Steinbergsdóttir, félagssálfræðingur sem lauk nýverið námi í stjórnmálafræði, kynnti nýverið niðurstöður BA-rannsóknar sinnar en hún er titluð: „Tengsl persónulegra gilda við afstöðu til inngöngu Íslands í Evrópusambandið“. Í rannsókn sinni greindi Dagmar gögn úr European Social Survey, þar sem gildi fólks eru mæld samhliða afstöðu þess til Evrópusambandsins.

„Fólk sem er á móti …

Kjósa

Hvernig finnst þér þessi grein? Skráðu þig inn til að kjósa.

Deila

Athugasemdir (2)

Skráðu þig inn til að skrifa athugasemd eða kjósa.

GM

Gretar Marinosson skrifaði
31. ágúst 2026 11:33

Sammála þessari greiningu. En hvað um unga fólkið? Hvers vegna var meirihluti þeirra á móti? Sjá þau ekki mögukeika fyrir framtíðina í ESB?

0
EGT

Einar G Torfason skrifaði
30. ágúst 2026 15:27

Lengi lifi Samherji, Guðbjörg Matthíasdóttir, Þórólfur á Króknum og Hádegismóri, afturgenginn og lifandi

0

Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Heimildin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir. Hægt er að láta vita af athugasemdum með því að smella á Tilkynna.

Tengdar greinar

Horft til Evrópu

ÚttektHorft til Evrópu

Hvað gerðist í kosningabaráttunni?

Villandi málflutningur, óvægin umræða og lélegir fjölmiðlar eru á meðal þess sem situr í talsfólki og kosningastjórum eftir þjóðaratkvæðagreiðsluna um ESB.

InnlentHorft til Evrópu

Kosningaauglýsing Þjóðmála pöntuð fyrir Áfram Ísland

Auglýsing undir merkjum fjölmiðilsins Þjóðmála á Ríkisútvarpinu var pöntuð á kennitölu Áfram Ísland, samkvæmt svörum frá RÚV. Þar var varað við hættu af raforkusæstreng frá ESB og vísað til sæstrengs til Kýpur, sem eyjan hefur þrýst á að fá og fjármagnað að hluta.

InnlentHorft til Evrópu

Jón Gnarr segir heiftina hafa farið út fyrir allan þjófabálk: Við erum ekki svona fólk

Þingmaður Viðreisnar segir kosningabaráttuna hafa verið sorglega á köflum og hótanir gagnvart formanni Viðreisnar hafi verið fyrir neðan allar hellur.

InnlentHorft til Evrópu

Stundum hugsað: „Hefur þetta fólk enga sómakennd?“

Liðsmaður Evrópuhreyfingarinnar og fyrrverandi alþingismaður Samfylkingarinnar, Helga Vala Helgadóttir, segir bandarísk áhrif vera að læðast inn í íslenska stjórnmálabaráttu.

ErlentHorft til Evrópu

Farage óskar Íslendingum til hamingju

Leiðtogar yst til hægri í Bretlandi og Frakklandi fagna ákvörðun íslensku þjóðarinnar um að hafna aðildarviðræðum við Evrópusambandið.

InnlentHorft til Evrópu

Gauti B. Eggertsson um nei-baráttuna: „Þetta var bara lygakenndur áróður“

Gauti B. Eggertsson, prófessor við Brown-Háskóla í Bandaríkjunum segir lygakenndan áróður hafa einkennt málflutning nei-sins og segir að það þurfi að draga fólk til ábyrgðar hvað það varðar.

Mest lesið

Umhverfið

Grófu upp úrgang hjá Skotfélaginu

Forsvarsmenn Skotíþróttafélags Hafnarfjarðar neituðu upprunalega að kannast við úrganginn. Umhverfis- og orkustofnun hefur verið beðin um að koma að málinu.

Leiðari

Ingibjörg Dögg Kjartansdóttir

Stoltir Íslendingar

„Ég er ótrúlega stolt af sjálfstæði Íslands og þeim árangri sem við höfum náð saman sem þjóð.“

Innlent

Ofrukkaði sveitarfélög fyrir sorphirðu yfir 100 milljónir króna

Íslenska gámafélagið ofrukkaði Garðabæ og Mosfellsbæ yfir 100 milljónir króna vegna sorphirðu. „Þá eruð þið ekki alveg saklaus í þessu máli,“ sagði starfsmaður fyrirtækisins.

Stjórnmál

Umhverfismál gætu orðið bitbein á þingi

Umhverfisráðherra mun mæla fyrir ETS2-kerfi sem losunarheimildarkerfi fyrir byggingar, vegasamgöngur og smærri iðnað. Þá mælir menningarmálaráðherra fyrir því að stafrænir sjóræningjar geti fengið allt að sex ára fangelsi fyrir að dreifa fótboltaútsendingum ólöglega.

Erlent

Carney leitar til Evrópu nú þegar samskipti við Bandaríkin versna

Mark Carney, forsætisráðherra Kanada, vill dýpka efnahags- og öryggistengsl við Evrópu á sama tíma og viðskiptadeilur við Bandaríkin hafa harðnað. Á döfinni er að hefja viðræður um „mun sterkara og dýpra efnahags- og öryggissamstarf“.

ErlentBandaríki Trumps

Trump fordæmir „sjúkt samsæri“ gegn gervigreind

Forseti Bandaríkjanna neitar að auka regluverk um gervigreind því það myndi veita Kínverjum forskot. Hann ræðst að forstjórum tæknifyrirtækja sem hafa viðhaft varnaðarorð og beðið um að hægt verði á þróuninni og sakar þá um landráð og svik.

Mest lesið

Mest lesið í vikunni

Hátekjulistinn

Kennari á hátekjum: „Hef verið að halda vel utan um mitt“

Skógræktar- og ferðaþjónustubóndinn og kennarinn, Jóhanna Halldóra Sigurðardóttir, situr í þriðja sæti hátekjulistans á Vesturlandi. „Þetta kemur mér verulega á óvart. Það eru margir stórlaxar á svæðinu,“ segir hún. Jóhanna vill helst að skattar hennar fari í málefni fatlaðra og betri vegi í Dalabyggð.

ViðtalLífið á Grensás

Katla sem breytti heilbrigðiskerfinu

Enginn á Íslandi hefur lifað af jafn alvarlegan mænuskaða og Katla Guðnadóttir sem lenti í dularfullu bílslysi 22 ára gömul. Hún er föst á Grensásdeild þar sem kerfið hefur ekki afgreitt beiðni hennar um heimaþjónustu. Barátta hennar hefur þegar skilað fordæmalausri ákvörðun í heilbrigðisráðuneytinu en oft líður henni eins og fólki hefði þótt það auðveldara ef hún hefði ekki lifað slysið af.

Stjórnmál

Sagði af sér eftir skilaboð frá félagsmálaráðuneytinu

Félagsmálaráðuneytið sagði formanni endurhæfingarráðs að boða ekki til frekari funda. Hann baðst lausnar í kjölfarið. Ráðuneyti Ölmu Möller og Ingu Sæland hafa ekki náð saman um hlutverk ráðsins, sem átti að tryggja faglega ráðgjöf og samþættingu endurhæfingarmála á milli ráðuneyta.

Stjórnmál

„Ég var settur út úr ráðherradómnum“

Guðmundur Ingi Kristinsson segir úrsögn sína úr Flokki fólksins tengjast því hvernig staðið var að brotthvarfi hans úr ráðherraembætti meðan hann glímdi við alvarleg veikindi.

Aðsent

Sigrún Huld Sigrúnar

Hvað ef við höfðum rangt fyrir okkur?

Finnskur geðlæknir syrgir þátt sinn í þróun sem leiddi til stóraukinnar notkunar þunglyndislyfja. Á Íslandi hefur hlutfall þeirra sem fá slík lyf nær tvöfaldast frá 2007. Er kominn tími til að endurskoða hvernig við nálgumst mannlega þjáningu?

ÚttektHorft til Evrópu

Hvað gerðist í kosningabaráttunni?

Villandi málflutningur, óvægin umræða og lélegir fjölmiðlar eru á meðal þess sem situr í talsfólki og kosningastjórum eftir þjóðaratkvæðagreiðsluna um ESB.

Mest lesið í mánuðinum

Innlent

Hvað gerðist á Krýsuvíkurvegi?

Ökumaður bifreiðar sem hafnaði utan vegar á Krísuvíkurveginum, þar sem þrennt lét lífið, var á 233 kílómetra hraða samkvæmt appi sem ungmenni nota sín á milli til þess að fylgjast með hraðatölum.

Hátekjulistinn

Kennari á hátekjum: „Hef verið að halda vel utan um mitt“

Hátekjulistinn

Skattadrottning með 1,4 milljarða í árstekjur

Aðalheiður S. Gunnarsdóttir er eina konan með yfir milljarð í árstekjur á Hátekjulista Heimildarinnar í ár. Fjórar af tíu tekjuhæstu konum landsins tengjast útgerðum.

ErlentBandaríki Trumps

Fleiri spurningar vakna um samband Trumps við aðstoðarkonu

„Þú ert allt sem skiptir mig máli,“ sagði aðstoðarkona Bandaríkjaforseta við hann. „Þegiðu,“ sagði Trump við fréttakonu sem spurði út í málið.

VettvangurHorft til Evrópu

Þegar nei-ið náði yfirhöndinni

Halldór Benjamín Þorbergsson fór af árshlutafundi Heima yfir á sviðið á Austurvelli, þar sem hann gat fagnað viðsnúningi unga fólksins.

Hátekjulistinn

Fjárfestir í foreldrahúsum

Markús Máni Skúlason er 24 ára og því yngsti karlmaðurinn á hátekjulistanum í ár. Hann byrjaði að fjárfesta 18 ára og segir að á yngri árunum sé mikilvægt að „vera duglegur að endurfjárfesta“ og ekki eyða því sem maður hefur safnað.