Flækjusagan

Ó hið illa vistarband!

Nei, það voru ekki múslim­ar sem komu á vist­ar­band­inu al­ræmda á Ís­landi. En það voru held­ur ekki vond­ir Dan­ir. Það var ein­fald­lega hin ramm­ís­lenska yf­ir­stétt.

Ó hið illa vistarband!
Núpsstaðir í Fljótshverfi, myndina gerði Auguste Mayer 1836.
Birtist fyrir tæpu ári.

Á dauða mínum átti ég von en ekki því að vistarbandið skyti upp kollinum í ræðu á opinberum vettvangi á Íslandi – og þá í samhengi við hættu sem stafaði af innflutningi múslima til Íslands.

Nú er að sönnu engin sérstök ástæða til að hlaupa upp til handa og fóta þótt einhver skripli á skötunni í Íslandssögunni. Það kemur fyrir besta fólk þótt skriplið hafi að vísu verið alveg óvenju vandræðalegt í því tilfelli sem hér er vísað til.

Ekki sjálfs sín ráðandi

En af því tilefni varð mér hugsað til þess að líklega er full ástæða til að rifja reglulega upp merkingu ýmissa lykilhugtaka í íslenskri sögu og hugmyndaheimi. Fólk sem telur sig með réttu eða röngu hafa Íslandssöguna meira og minna á hreinu síðan í skóla – eða altént staðreyndir hennar – heldur líklega oft að aðrir hafi það líka.

En það getur snjóað yfir skólalærdóm ekki síður …

Kjósa
93
Hvernig finnst þér þessi grein? Skráðu þig inn til að kjósa.

Athugasemdir (3)

Skráðu þig inn til að skrifa athugasemd eða kjósa.
  • PB
    Páll Bragason skrifaði
    11. júní 2025 10:30
    Vistarband er enn við lýði, þar sem atvinnuleyfi vinnuafls frá löndum utan EES er bundið tilteknum vinnuveitanda.
    6
  • Kristbjörn Árnason skrifaði
    11. júní 2025 09:45
    Það segir að vistabandið hafi loks verið afnumið rétt eftir aldamótin 1900, mig minnir 1905 við andmæli bændastéttarinnar.

    Í raun má segja að áhrif vistabandsins hafi ekki horfið fyrr en með lögunum um atvinnuleysis
    tryggingar 1956
    4
  • Asmundur Richardsson skrifaði
    11. júní 2025 08:46
    Bestu þakkir fyrir þessa þörfu upprifjun.
    6
Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Heimildin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir. Hægt er að láta vita af athugasemdum með því að smella á Tilkynna.
Tengdar greinar

Flækjusagan

Mest lesið

Alvarlegustu áhættuþættir heimsins tengjast umhverfismálum
3
Viðtal

Al­var­leg­ustu áhættu­þætt­ir heims­ins tengj­ast um­hverf­is­mál­um

Fimm af tíu al­var­leg­ustu áhættu­þátt­um næstu tíu ár­in tengj­ast um­hverf­is­mál­um seg­ir í skýrslu Al­þjóða­efna­hags­ráðs­ins um al­þjóð­lega áhættu­þætti. „Ég held að mann­skepn­an eigi svo­lít­ið erfitt með að horfa langt fram í tím­ann, en það er eitt­hvað sem við þurf­um að gera,“ seg­ir Haf­dís Hanna Æg­is­dótt­ir, for­stöðu­mað­ur Sjálf­bærni­stofn­un­ar Há­skóla Ís­lands.
Samþjöppun auðs veldur pólitískum óstöðugleika
4
Innlent

Sam­þjöpp­un auðs veld­ur póli­tísk­um óstöð­ug­leika

Gylfi Magnús­son, pró­fess­or í hag­fræði við Há­skóla Ís­lands, seg­ir að ekki séu mjög sterk­ar vís­bend­ing­ar um mis­skipt­ingu auðs á Ís­landi, hér sé eigna­hlut­fall með jafn­asta móti. Hins veg­ar séu töl­ur um slíkt frá öðr­um lönd­um, lít­ill hóp­ur eigi hluta­bréf í Banda­ríkj­un­um sem hafi áhrif á fjár­mála­mark­aði. Sam­þjöpp­un auðs og mis­skipt­ing hans geti vald­ið póli­tísku ójafn­vægi í sam­fé­lög­um.

Mest lesið

Mest lesið í vikunni

Mikilvægi hvíldar vill oft gleymast
4
Viðtal

Mik­il­vægi hvíld­ar vill oft gleym­ast

Hvíld er ekki lúx­us held­ur líf­fræði­leg nauð­syn, seg­ir Bene­dikt Jó­hanns­son, sér­fræð­ing­ur í klín­ískri sál­fræði. Svefn og hvíld séu ein af grunnstoð­um góðr­ar heilsu og að lík­ams­klukk­an kalli á hvíld yf­ir dag­inn. Rann­sókn­ir sýni að hvíld skerpi ein­beit­ingu, minni og starfs­þrek. Bene­dikt tel­ur að vafa­samt hafi ver­ið að af­leggja kaffi­tíma á vinnu­stöð­um, því starfs­fólk­ið þurfi eft­ir sem áð­ur að kúpla að­eins frá vinnu og end­ur­næra sig.

Mest lesið í mánuðinum

„Ég kom úr mjög nánu, fallegu og stóru samfélagi kynlífsverkafólks“
5
Viðtal

„Ég kom úr mjög nánu, fal­legu og stóru sam­fé­lagi kyn­lífs­verka­fólks“

Eft­ir út­skrift úr há­skóla sótti Logn um rúm­lega hundrað störf en ekk­ert kom út úr því. Hán átti góða vini í kyn­lífs­vinnu sem hún leit­aði til. Síð­ar stofn­aði hán Rauðu regn­hlíf­ar­ina, sam­tök kyn­lífs­verka­fólks á Ís­landi. „Sam­stað­an sem kann að eiga sér stað með­al kyn­lífs­verka­fólks er eitt það fal­leg­asta og dýr­mæt­asta sem ég hef upp­lif­að í mínu lífi.“

Mest lesið í mánuðinum

Nýtt efni

Samþjöppun auðs veldur pólitískum óstöðugleika
Innlent

Sam­þjöpp­un auðs veld­ur póli­tísk­um óstöð­ug­leika

Gylfi Magnús­son, pró­fess­or í hag­fræði við Há­skóla Ís­lands, seg­ir að ekki séu mjög sterk­ar vís­bend­ing­ar um mis­skipt­ingu auðs á Ís­landi, hér sé eigna­hlut­fall með jafn­asta móti. Hins veg­ar séu töl­ur um slíkt frá öðr­um lönd­um, lít­ill hóp­ur eigi hluta­bréf í Banda­ríkj­un­um sem hafi áhrif á fjár­mála­mark­aði. Sam­þjöpp­un auðs og mis­skipt­ing hans geti vald­ið póli­tísku ójafn­vægi í sam­fé­lög­um.
Alvarlegustu áhættuþættir heimsins tengjast umhverfismálum
Viðtal

Al­var­leg­ustu áhættu­þætt­ir heims­ins tengj­ast um­hverf­is­mál­um

Fimm af tíu al­var­leg­ustu áhættu­þátt­um næstu tíu ár­in tengj­ast um­hverf­is­mál­um seg­ir í skýrslu Al­þjóða­efna­hags­ráðs­ins um al­þjóð­lega áhættu­þætti. „Ég held að mann­skepn­an eigi svo­lít­ið erfitt með að horfa langt fram í tím­ann, en það er eitt­hvað sem við þurf­um að gera,“ seg­ir Haf­dís Hanna Æg­is­dótt­ir, for­stöðu­mað­ur Sjálf­bærni­stofn­un­ar Há­skóla Ís­lands.

Mest lesið undanfarið ár