Vaxta­hækk­un­ar­ferli Seðla­banka Íslands mun ljúka fyrir lok árs 2023 og á fyrri hluta næsta árs mun hefj­ast hæg­fara vaxta­lækk­un­ar­ferli sem mun skila stýri­vöxtum í kringum sex pró­sent við lok árs 2025. Áður en hækk­un­ar­ferl­inu, sem staðið hefur frá vor­mán­uðum 2021 og þegar leitt af sér fjórtán vaxta­hækk­anir í röð, lýkur munu stýri­vextir þó hækka einu sinni enn, um 0,25 pró­sentu­stig. Þeir munu því toppa í 9,5 pró­sentum í lok þessa árs.

Þetta er nið­ur­staða þjóð­hags­spár Grein­ingar Íslands­banka sem birt var í morgun, en þar er spáð fyrir um þróun efna­hags­mála á Íslandi til loka árs 2025. 

Bankinn spáir því að verð­bólgan verði 8,7 pró­sent að með­al­tali í ár en að hún lækki skarpt á næsta ári og verði þá 5,4 pró­sent. Hún nái svo að verða að með­al­tali 3,7 pró­sent á árinu 2025, sem er þó yfir 2,5 pró­sent verð­bólgu­mark­miði Seðla­banka Íslands. 

Ástæður þess að verð­bólgan muni hjaðna liggur, að mati Íslands­banka, meðal ann­ars í því að íbúða­mark­aður stefni í jafn­vægi og íbúða­verð tempri þar með verð­bólgu. Í nýlega birtu Fjár­mála­stöð­ug­leika­riti Seðla­banka Íslands kom fram að raun­lækkun hafi orðið á íbúða­verði á höf­uð­borg­ar­svæð­inu síð­ast­liðið ár. Það hafi lækkað um 5,3 pró­sent á tíma­bil­inu eftir gríð­ar­legar hækk­anir á und­an­förnum árum. Því virð­ist ákveðin leið­rétt­ing vera að eiga sér stað á eigna­mörk­uðum, sér­stak­lega á íbúða- og hluta­bréfa­mark­aði, eftir miklar hækk­anir. 

Íslands­banki telur að stöðugt verð­lag erlendis og hæg styrk­ing krónu á spá­tím­anum muni líka hjálpa til við að stuðla að verð­bólgu­hjöðnun. 

Áfram eftirspurn eftir aðfluttu vinnuafli

Í Þjóð­hags­spánni er einnig spáð að umtals­verður sam­dráttur verði í hag­vexti í ár og að hann verði 2,2 pró­sent, en hag­vöxtur var 7,2 pró­sent í fyrra. Þar skipti þó máli að efna­hags­lífið var að koma til baka eftir kór­ónu­veiru­tíma­bilið og sér­stak­lega hin mann­afls­freka ferða­þjón­usta. Gríð­ar­leg aukn­ing hefur orðið í komu ferða­manna sem munu verða fleiri en tvær millj­ónir í ár, og sú aukn­ing hefur kallað á mik­inn inn­flutn­ing á fólki til að manna störf í geir­anum. Eft­ir­spurn eftir vinnu­afli er enda miklu meiri en íslenskur vinnu­mark­aður réð við sem sést best á því að skráð atvinnu­leysi var 2,9 pró­sent í ágúst, en það er undir því sem talist getur nátt­úru­legt atvinnu­leysi. Þessi mikla eft­ir­spurn hefur, ásamt síð­ustu kjara­samn­ingum, gert það að verkum að laun hafa hækkað um 9,3 pró­sent á árinu 2023.

Vöxtur í ferða­þjón­ustu mun áfram leika lyk­il­hlut­verk í útflutn­ings­vexti og bank­inn spáir því að útflutn­ingur muni aukast um 6,8 pró­sent í ár og 4,9 pró­sent á næsta ári. Það muni skila því að lít­ils háttar við­skipta­af­gangur verði í ár, á næsta ári og á árinu 2025, en und­an­farið hefur verið halli á utan­rík­is­við­skiptum Íslands. 

Íslands­banki spáir því að áfram verði tals­verð þörf fyrir aðflutt vinnu­afl en að atvinnu­leysi muni hækka lít­il­lega og verða á bil­inu 3,8 til 4,0 pró­sent á næstu tveimur árum. Þessi umtals­verða spurn eftir vinnu­afli muni við­halda launa­þrýst­ingi og skila því að laun muni hækka um 7,8 pró­sent á næsta ári og 6,1 pró­sent á árinu 2025, að mati bank­ans.