Sunnudaginn 23. apríl næstkomandi ganga Frakkar til atkvæða í einhverju einkennilegasta forsetakjöri í seinni tíð, hugsanlega frá því að fimmta lýðveldið var stofnað árið 1959 undir stjórn gamla herforingjans Charles de Gaulle. Á tíð fimmta lýðveldisins hafa tvö meginöfl tekist á í forsetakjöri í Frakklandi, annars vegar demókratískir Sósíalistar og hins vegar hófsamir hægri menn, stundum kenndir við gamla De Gaulle eða bara við flokk forsetans. Hingað til hefur kosningakerfið yfirleitt tryggt þessum tveimur meginöflum til vinstri og hægri öll ráð í baráttunni um stólinn í Élysée-höllinni í París, nái enginn meirihluta atkvæða í fyrri umferð fer fram einvígi á milli tveggja efstu í seinna kjöri. Með öðrum orðum þá heldur kerfið yfirleitt minni spámönnum í skefjum og frá þátttöku í lokalotunni, hinu raunverulega forsetakjöri. Nú ber hins vegar svo við, semsé í fyrsta sinn, að hvorugur stóru flokkanna sé líklegur til þess að ná inn í seinni umferðina.
Marine Le Pen og peningarnir frá Pútin
Eiríkur Bergmann, prófessor í stjórnmálafræði, veltir fyrir sér forsetakjöri í Frakklandi sem hverfast um átök á milli alþjóðlegrar frjálslyndisstefnu og þjóðernislegrar íhaldsstefnu. Svo virðist sem díalektík Hegels sé enn í fullu gildi.
Birtist upphaflega í Stundinni fyrir 9 árum.
Mest lesið
1
Prófaði brimbretti í fyrsta skipti og lamaðist
Wojciech Jarosz vann á Keflavíkurflugvelli en eftir örlagaríkt frí í Karíbahafinu sækir hann nú endurhæfingu á Grensásdeild í von um að geta staðið aftur upp einn daginn. Sjaldgæfur kvilli sem byrjendur á brimbrettum geta fengið olli lömun fyrir neðan mitti.
2
„Ef ég væri Pamela í Dallas“
Sigríður Jónsdóttir skrifar um Svikasögur eftir Maríu Reyndal, sem sýnt er í Borgarleikhúsinu.
3
RÚV heimilt að fækka útvarpsstöðvum samkvæmt frumvarpsdrögum
RÚV má fækka útvarpsstöðvum verði ný drög að frumvarpi um RÚV samþykkt. Þá er stefnt á að RÚV dragi úr vægi sínu á auglýsingamarkaði um 10 prósent.
4
Taka metsölubók af tilnefningarlista vegna ásakana um notkun gervigreindar
Kanadísk-haítíski rithöfundurinn Thelyson Orelien neitar að hafa notað gervigreind við gerð fyrstu skáldsögu sinnar. Ásakanir um ritstuld í eldri skrifum hans hafa einnig komið fram og útgefandi hans í Kanada hefur frestað kynningarferð hans.
5
Rósa Björk Brynjólfsdóttir
Loftslagsskuldin er framtíðarskuld
Rósa Björk Brynjólfsdóttir, formaður Vinstri grænna, skrifar um kostnað aðgerðaleysis í loftslagsmálum og ábyrgð gagnvart komandi kynslóðum.
6
Meta talið hafa blekkt notendur í Cambridge Analytica-málinu
Kviðdómur í Nýju-Mexíkó komst að þeirri niðurstöðu að Meta hefði gefið notendum villandi upplýsingar um persónuvernd og miðlun persónuupplýsinga. Ríkið krefst sekta sem gætu numið milljörðum dala.
Mest lesið
-
1Prófaði brimbretti í fyrsta skipti og lamaðist
Wojciech Jarosz vann á Keflavíkurflugvelli en eftir örlagaríkt frí í Karíbahafinu sækir hann nú endurhæfingu á Grensásdeild í von um að geta staðið aftur upp einn daginn. Sjaldgæfur kvilli sem byrjendur á brimbrettum geta fengið olli lömun fyrir neðan mitti. -
2
„Ef ég væri Pamela í Dallas“
Sigríður Jónsdóttir skrifar um Svikasögur eftir Maríu Reyndal, sem sýnt er í Borgarleikhúsinu. -
3
RÚV heimilt að fækka útvarpsstöðvum samkvæmt frumvarpsdrögum
RÚV má fækka útvarpsstöðvum verði ný drög að frumvarpi um RÚV samþykkt. Þá er stefnt á að RÚV dragi úr vægi sínu á auglýsingamarkaði um 10 prósent. -
4
Taka metsölubók af tilnefningarlista vegna ásakana um notkun gervigreindar
Kanadísk-haítíski rithöfundurinn Thelyson Orelien neitar að hafa notað gervigreind við gerð fyrstu skáldsögu sinnar. Ásakanir um ritstuld í eldri skrifum hans hafa einnig komið fram og útgefandi hans í Kanada hefur frestað kynningarferð hans. -
5
Rósa Björk Brynjólfsdóttir
Loftslagsskuldin er framtíðarskuld
Rósa Björk Brynjólfsdóttir, formaður Vinstri grænna, skrifar um kostnað aðgerðaleysis í loftslagsmálum og ábyrgð gagnvart komandi kynslóðum. -
6
Meta talið hafa blekkt notendur í Cambridge Analytica-málinu
Kviðdómur í Nýju-Mexíkó komst að þeirri niðurstöðu að Meta hefði gefið notendum villandi upplýsingar um persónuvernd og miðlun persónuupplýsinga. Ríkið krefst sekta sem gætu numið milljörðum dala. -
7
Yfirborðsleg nálgun á ljóðum Elísabetar
Þorvaldur S. Helgason skrifar um kammeróperuna Ástin ein taugahrúga: Enginn dans við Ufsaklett eftir Elísabetu Jökulsdóttur og Önnu Halldórsdóttur, sem sýnd er í Tjarnarbíói. -
8
Kína og Bandaríkin koma á samskiptaleið vegna atvika tengdum gervigreind
Donald Trump og Xi Jinping ræddu meðal annars gervigreind, viðskipti og stríðið í Íran á fundi sínum í Washington. Leiðtogarnir staðfestu jafnframt að þeir myndu hittast tvisvar til viðbótar á þessu ári. -
9
Borgþór Arngrímsson
Comté eða ekki Comté
Í Frakklandi gilda mjög ákveðnar reglur varðandi framleiðslu osta, nánar tiltekið eru reglurnar 170 talsins. Mjög strangt eftirlit er með framleiðslunni enda mikið í húfi því franskir ostar eru heimsfrægir fyrir gæði. En stundum koma upp vandamál sem erfitt er að leysa, því hafa framleiðendur Comté ostanna fengið að kynnast að undanförnu. -
10
„Manni er vel tekið þegar maður safnar fyrir Grensás“
Guðrún Pétursdóttir kynntist starfi Grensáss þegar systir hennar slasaðist. Hún er nú formaður Hollvina Grensáss og fékk Messenger-skilaboð frá ráðherra um að fjármagn hefði verið tryggt fyrir viðbyggingu.
Mest lesið í vikunni
1
Reikna ellilífeyri rangt samkvæmt orðalagi laga
Ellilífeyrisgreiðslur hafa miðað við of lágt frítekjumark í nær áratug samkvæmt orðalagi laga. Milljarðar eru undir en Tryggingastofnun túlkar lögin út frá lögskýringargögnum. Skrifstofa Alþingis segir lögin ekki uppfylla kröfur og ráðuneytið hyggst skoða hvort þeim þurfi að breyta.
2
Starfsleyfi sex lækna felld niður eftir umfjöllun
Embætti landlæknis tók mál 13 lækna til skoðunar í kjölfar rannsóknar Heimildarinnar og erlendra miðla á læknum sem héldu starfsleyfi í einu landi eftir að hafa misst það í öðru. Sex starfsleyfi hafa verið felld niður og eitt takmarkað.
3
Stefán Ólafsson
Skuggaleg skynsemi hagfræðinga
Stefán Ólafsson skrifar um hagfræði sem hlífir breiðu bökunum en leggur byrðarnar á þau mjórri.
„Almenningur ætti að vera á varðbergi þegar spámenn nýfrjálshyggju-hagfræðanna stíga á stokk,“ skrifar hann.
4
Samskipti Hafnarfjarðarbæjar við lóðarhafa lítil síðustu 3 ár
Einn lóðarhafa í Hafnarfirði þar sem reisa átti Tækniskólann fékk tilboð sem hann féllst ekki á. Síðan voru samskipti lítil. Fyrrverandi bæjarstjóri fer undan í flæmingi.
5
Esther Jónsdóttir
Svanasöngur jöklanna
Bráðnandi jöklar ferðast á ógnarhraða inn í fortíðina.
6
„Þegar þú ert með flókin dæmi vilja kerfin illa tala saman“
Yfirlæknir og deildarstjóri á Grensásdeild segja ungt fólk mæta fjölda áskorana eftir útskrift af deildinni. Dæmi séu um að ungt fólk sé sent á elliheimili eða bíði í lengri tíma eftir þjónustu. Heilaskaðar hjá ungu fólki geta reynt á maka, fjölskyldur og nærsamfélagið en gefandi sé að sjá fólk halda aftur út í lífið eftir vel heppnaða endurhæfingu.
Mest lesið í mánuðinum
1
Hvað gerðist á Krýsuvíkurvegi?
Ökumaður bifreiðar sem hafnaði utan vegar á Krísuvíkurveginum, þar sem þrennt lét lífið, var á 233 kílómetra hraða samkvæmt appi sem ungmenni nota sín á milli til þess að fylgjast með hraðatölum.
2
Katla sem breytti heilbrigðiskerfinu
Enginn á Íslandi hefur lifað af jafn alvarlegan mænuskaða og Katla Guðnadóttir sem lenti í dularfullu bílslysi 22 ára gömul. Hún er föst á Grensásdeild þar sem kerfið hefur ekki afgreitt beiðni hennar um heimaþjónustu. Barátta hennar hefur þegar skilað fordæmalausri ákvörðun í heilbrigðisráðuneytinu en oft líður henni eins og fólki hefði þótt það auðveldara ef hún hefði ekki lifað slysið af.
3
Kennari á hátekjum: „Hef verið að halda vel utan um mitt“
Skógræktar- og ferðaþjónustubóndinn og kennarinn, Jóhanna Halldóra Sigurðardóttir, situr í þriðja sæti hátekjulistans á Vesturlandi. „Þetta kemur mér verulega á óvart. Það eru margir stórlaxar á svæðinu,“ segir hún. Jóhanna vill helst að skattar hennar fari í málefni fatlaðra og betri vegi í Dalabyggð.
4
Fjárfestir í foreldrahúsum
Markús Máni Skúlason er 24 ára og því yngsti karlmaðurinn á hátekjulistanum í ár. Hann byrjaði að fjárfesta 18 ára og segir að á yngri árunum sé mikilvægt að „vera duglegur að endurfjárfesta“ og ekki eyða því sem maður hefur safnað.
5
Þrjú ungmenni látin eftir slys á Krýsuvíkurvegi
Piltur og tvær stúlkur létust í slysi í nótt.
6
Sagði af sér eftir skilaboð frá félagsmálaráðuneytinu
Félagsmálaráðuneytið sagði formanni endurhæfingarráðs að boða ekki til frekari funda. Hann baðst lausnar í kjölfarið. Ráðuneyti Ölmu Möller og Ingu Sæland hafa ekki náð saman um hlutverk ráðsins, sem átti að tryggja faglega ráðgjöf og samþættingu endurhæfingarmála á milli ráðuneyta.
Mest lesið í mánuðinum
-
1
Hvað gerðist á Krýsuvíkurvegi?
Ökumaður bifreiðar sem hafnaði utan vegar á Krísuvíkurveginum, þar sem þrennt lét lífið, var á 233 kílómetra hraða samkvæmt appi sem ungmenni nota sín á milli til þess að fylgjast með hraðatölum. -
2
Katla sem breytti heilbrigðiskerfinu
Enginn á Íslandi hefur lifað af jafn alvarlegan mænuskaða og Katla Guðnadóttir sem lenti í dularfullu bílslysi 22 ára gömul. Hún er föst á Grensásdeild þar sem kerfið hefur ekki afgreitt beiðni hennar um heimaþjónustu. Barátta hennar hefur þegar skilað fordæmalausri ákvörðun í heilbrigðisráðuneytinu en oft líður henni eins og fólki hefði þótt það auðveldara ef hún hefði ekki lifað slysið af. -
3
Kennari á hátekjum: „Hef verið að halda vel utan um mitt“
Skógræktar- og ferðaþjónustubóndinn og kennarinn, Jóhanna Halldóra Sigurðardóttir, situr í þriðja sæti hátekjulistans á Vesturlandi. „Þetta kemur mér verulega á óvart. Það eru margir stórlaxar á svæðinu,“ segir hún. Jóhanna vill helst að skattar hennar fari í málefni fatlaðra og betri vegi í Dalabyggð. -
4
Fjárfestir í foreldrahúsum
Markús Máni Skúlason er 24 ára og því yngsti karlmaðurinn á hátekjulistanum í ár. Hann byrjaði að fjárfesta 18 ára og segir að á yngri árunum sé mikilvægt að „vera duglegur að endurfjárfesta“ og ekki eyða því sem maður hefur safnað. -
5
Þrjú ungmenni látin eftir slys á Krýsuvíkurvegi
Piltur og tvær stúlkur létust í slysi í nótt. -
6
Sagði af sér eftir skilaboð frá félagsmálaráðuneytinu
Félagsmálaráðuneytið sagði formanni endurhæfingarráðs að boða ekki til frekari funda. Hann baðst lausnar í kjölfarið. Ráðuneyti Ölmu Möller og Ingu Sæland hafa ekki náð saman um hlutverk ráðsins, sem átti að tryggja faglega ráðgjöf og samþættingu endurhæfingarmála á milli ráðuneyta. -
7
„Af hverju situr þú þá hér í þessu láglaunastarfi?“
Þóra Jakobína Olsen Hrafnsdóttir fékk spurningu sem hún gat ekki svarað, fór heim og íhugaði svarið. Í kjölfarið breytti líf hennar um stefnu. -
8
Reikna ellilífeyri rangt samkvæmt orðalagi laga
Ellilífeyrisgreiðslur hafa miðað við of lágt frítekjumark í nær áratug samkvæmt orðalagi laga. Milljarðar eru undir en Tryggingastofnun túlkar lögin út frá lögskýringargögnum. Skrifstofa Alþingis segir lögin ekki uppfylla kröfur og ráðuneytið hyggst skoða hvort þeim þurfi að breyta. -
9
„Ég var settur út úr ráðherradómnum“
Guðmundur Ingi Kristinsson segir úrsögn sína úr Flokki fólksins tengjast því hvernig staðið var að brotthvarfi hans úr ráðherraembætti meðan hann glímdi við alvarleg veikindi. -
10
Kosningaauglýsing Þjóðmála pöntuð fyrir Áfram Ísland
Auglýsing undir merkjum fjölmiðilsins Þjóðmála á Ríkisútvarpinu var pöntuð á kennitölu Áfram Ísland, samkvæmt svörum frá RÚV. Þar var varað við hættu af raforkusæstreng frá ESB og vísað til sæstrengs til Kýpur, sem eyjan hefur þrýst á að fá og fjármagnað að hluta.
Athugasemdir