Laun ráðamanna hækka minna en ráð var fyrir gert, lífeyrir almannnatryggingar verður hækkaður, frítekjumark húsnæðisbóta leigjenda verður hækkað afturvirkt, stofnframlög til uppbyggingar leiguíbúða og hlutdeildarlán verða aukin og framkvæmdum á vegum hins opinbera verður frestað. Þetta er meðal aðgerða sem ríkisstjórninn hefur kynnt, sem miða að því að takast á við verðbólgu.

Í tilkynningu á vef stjórnarráðsins þar sem umræddar aðgerðir eru tíundaðar er lögð áhersla á að afkoma ríkissjóðs fari stórbatnandi miðað við áætlanir og frumjöfnuður verði jákvæður um 44 milljarða króna, 90 milljörðum betri afkoma en reiknað var með við samþykkt fjárlaga í desember síðastliðnum.

Til viðbótar við þessa bættu afkomu sé því nú ráðist í aðgerðir til að vinna gegn verðbólgu og gegn hækkun vaxta, til að styðja við aðgerðir Seðlabankans og sporna gegn þenslu. Þar ber fyrst að nefna að leggja á fram frumvarp um að launahækkanir þjóðkjörinna fulltrúa og æðstu embættismanna ríkisins verði í ár 2,5 prósent, í stað 6 prósent. „Þannig er tryggt að laun æðstu ráðamanna auki ekki verðbólguþrýsting,“ segir í tilkynningunni. Laun Katrínar Jakobsdóttur munu því sem dæmi hækka um tæpar 62 þúsund krónur á mánuði, í stað þess að hækka um 148 þúsund krónur. Eftir hækkunina verður forsætisráðherra með 2.532.293 krónur í mánaðarlaun.

Þá hefur ríkisstjórnin ákveðið að til verja kaupmátt örorku- og ellilifeyrisþega verði lífeyrir almannatrygginga hækkaður um 2,5 prósent frá miðju ári, ogan á 7,4 prósent hækkun í upphafi árs.

Hækka frítekjumark leigjenda

Frítekjumark húsnæðisbóta leigjenda verður hækkað um 2,5 prósent afturvirkt frá ársbyrjun og unnið er að lagabreytingum sem muni bæta réttarstöðu leigjenda. Á starfshópur að skila niðurstöðum þar um fyrir 1. júlí.

Samkvæmt tillögunum á að kanna lagabreytingar er lúta að heimagistingu, með það að markmiði að draga úr þrýsting á húsnæðismarkað. Að sama skapi á að tvöfalda stofnframlög til uppbyggingar leiguíbúða inna almenna íbúðakerfisins. Framlög til hlutdeildarlána verða einnig tvöfölduð þannig að á árunum 2024 og 2025 verði byggðar árlega 1.000 íbúðir með stuðningi ríkisins. Þá verði 250 íbúðum aukið við áætlanir yfirstandandi árs.

Þá á að draga saman seglin í rekstri ríkisins með frestun framkvæmda og því að draga úr þensluhvetjandi skattaívilnunum. Meðal þeirra framkvæmda sem verður frestar eru nýbygging stjórnarráðsins, sem raunar hefur áður verið frestað, og samhæfingarmiðstöð viðbragðsaðila. Þá á að afla nýrra tekna upp á rúma 18 milljarða með ýmsum leiðum.