Magnea J. Matthíasdóttir gaf út ljóðabókina Kopar árið 1976 og í kjölfarið fylgdu þrjár skáldsögur með stuttu millibili; Hægara pælt en kýlt 1978, Göturæsiskandídatar 1979 og Sætir strákar árið 1981. En þrátt fyrir velgengni hvarf hún svo af sviðinu. Eða öllu heldur, fór baksviðs. Hún varð áfram afkastamikill þýðandi og textahöfundur – en fyrir utan eina barnabók höfum við ekki fengið nýtt skáldverk á prenti frá Magneu í meira en 40 ár. Þangað til núna.
Á bókarkápunni er árið enn þá 1981, þetta er skemmtilega gamaldags kápuhönnun – og öll þessi augu á sömu verunni spegla bókina ágætlega, hér horfum við í gegnum mörg og breytileg augu sama ljóðskálds. Eins og hér:
ég gríp snöggvast andann á lofti
og verð sex ára sextán ára tuttugu og sex
eitt sólblikandi augnablik
Nafnlaust opnunarljóðið er magnað manifestó fyrir bókina – hún er um marga samtíma, um ljóðskáld sem gengur í gegnum borg sem er ávallt ný og gömul í senn, uppfull af nútíma og minningum og minningum um minningar. Þetta framkallar kápumyndina enn betur, þetta er bæði óræð vera með mörg augu en um leið kræklóttir borgarstígar, sem öðlast sitt eigið líf.
Þetta er borgarnáttúra, eins og titillinn gefur til kynna. Malbikið endar stöku sinnum utan borgarmarkanna, en miklu oftar við næsta tré eða næstu lóð. Öll sú náttúra sem berst fyrir tilverurétti sínum innan um allt þetta malbik. Þetta eru ljóð alvöru flandrara, flaneurs sem hefur þvælst um götur Reykjavíkur í áratugi og maður veit aldrei hvaða Reykjavík bíður manns á næstu síðu, hvaða áratugur birtist manni næst.
Unglingagredda rennur saman við blús ellinnar, sem er þó ekki laus við greddu heldur. Þetta er minningabók, þar sem höfundur leikur sér að því að vera stundum að muna en fara stundum einfaldlega með tímavél á staðinn – þar sem „ég man“ verður skyndilega eldgamalt „ég er“.
Hér er ort af ástríðu og væntumþykju um tré og ketti – og í hvert skipti sem manni finnst bókin daðra við að verða endurtekningasöm tekur hún nýja stefnu. Það koma oft hæfilegar þyrpingar af skyldum ljóðum, kannski þrjú-fjögur, áður en farið er í næstu götu. Það eru þó textatengsl á milli þessara þyrpinga, þegar fuglarnir flögra inn í næstu ljóðagötu eru kettirnir enn þá að fylgjast með.
Hér birtist dauðinn sjálfur, fyrst kómískur, en svo sem harmrænn vágestur sem vofir yfir öllum afmælum. Hér er tekist á við dauðabeyginn af hugrekki og einlægni, enda fátt þreyttara en falskt æðruleysi gagnvart endalokunum.
Pólitísku ljóðin ná kannski ekki alveg sama flugi og hin, nema helst þegar Guð blessi Ísland ræða hrunsins er framkölluð í spurn um hvaða guð eigi að blessa, er það mammon eða mólokk, quetzalcoatl, loki eða jehóva? Allir með litlum stöfum, enda eini hástafurinn í bókinni Þ-ið í titlinum.
Persónugalleríið er litríkt, en mest er þó um vert samkenndin með skrautlegum karakterum sem alltof oft eru bara til skrauts. Því til sönnunar er þetta afskaplega rómantísk bók, næstrómantískasta ljóðið fjallar um óræða elskendur og vindinn – en það rómantískasta er um grátandi fyllibyttu og hans lífsharm. Eða jafnvel ljóð um það hvernig við viljum trúa á ástina jafnvel þótt hún svíki okkur aftur og aftur, ljóð sem byrjar á línunni „Mig langar svo að trúa á ástina,“ en svo fylgja línur á borð við:
líka þegar tunglið er nýtt og svart og það rignir
llíka þegar sólin sést ekki fyrir dimmum skýjabökkum
líka þegar við drögum upp egghvöss orð og skerum
líka þá
Og maður trúir áfram.
Athugasemdir (1)