Stór hluti hamingjunnar er að gleðja aðra og sjálfan sig

Örn Árnason leik­ari svarar spurn­ing­unni um hvað ham­ingjan sé í huga hans með spurn­ingu: „Þessi bless­aða ham­ingja. Hvað er hún? Hvaða hljóm­sveit söng: „Og ham­ingjan, hún var best af öllu sköp­un­ar­verk­inu?“ Það var hljóm­sveitin Ðe lónlí blú bojs, text­inn er eftir Þorstein Egg­erts­son. Kannski er ham­ingjan bara sköp­un­ar­verk. Hún býr í öllum og það er spurn­ing um að næra hana rétt.“

Leiðarljós í lífinu

„Maður á sér nokkur leið­ar­ljós í líf­inu sem maður reynir að fara eftir; maður les eitt­hvað snið­ugt og skemmti­legt og hugsar að þetta sé ágætt og svo reynir maður að fylgja því. Það gengur svona að mestu leyti. Það er snið­ugt þegar maður er búinn að finna svona litla leið­ar­vísa að þegar maður stendur í ein­hverjum sporum sem maður er í smávand­ræðum með þá hugsar maður oft, „já, heyrðu, ég ætl­aði alltaf að vera svo jákvæður þegar eitt­hvað svona kæmi upp“. Ég er samt búinn að vera svo lán­samur að þær stundir eru sem betur fer afar fáar. Ég get nefnt dæmi. Einhver gömul kona ku hafa sagt: „Ef þú getur ekki sagt eitt­hvað fal­legt þá skaltu bara halda kjafti.“ Örn hlær. „Mér finnst þetta vera ágætt af því að þetta poppar upp í hug­ann þegar menn eru kannski komnir á ákveð­inn stað og það er verið að tala um ákveðin mál­efni eða menn og mann langar til að segja mönnum til synd­anna og þá heldur maður sér aðeins til hlés, veltir hlut­unum aðeins fyrir sér og segir svo sitt ef manni finnst að maður hafi eitt­hvað til mál­anna að leggja.“

Grindverkið

Sköpunin skiptir máli, að taka til hend­inni og skilja eitt­hvað eftir sig. „Ég smíð­aði grind­verk í sumar. Það veitti mér mikla ham­ingju að sjá það rísa smám saman en ég steypti kant­inn, setti járnin og sló þessu öllu upp og þetta er mín eigin hönnun. Ég fékk meira að segja leyfi frá borg­inni og þurfti að láta grennd­ar­kynna þetta og það tók tvö ár að fá leyfin. Þegar ég rak síð­ustu skrúf­una í þetta þá fyllt­ist ég ein­hverju og það urðu alls konar upp­hróp­anir svo sem „shit“, „fokk, hvað ég er ánægður með þetta“, „djöf­ull er þetta flott“ og „þetta er beint!“

Matseldin

Stundum þarf ekki svo mikið til að við­halda hvers­dags­legri ham­ingju. „Af og til kemur maður frúnni á óvart og eldar góðan mat. Það er einn hlutur sem maður getur gert. Svo getur maður setið og klórað hund­inum sínum og horft á hann glenna sig allan af því að honum finnst svo gott að láta klóra sér á mag­anum.“ Hund­ur­inn heitir Dimma en fjöl­skyldan kallar tík­ina Demó vegna þess að hún er svo lítil, en hún er af teg­und­inni Chihuahua. „Hún er bara sýn­is­horn af hundi.“

„Stór hluti ham­ingj­unnar er að gleðja aðra og sjálfan sig“

Litlar ham­ingju­bólur má finna hér og þar. „Stór hluti ham­ingj­unnar er að gleðja aðra og sjálfan sig. Maður má aldrei gleyma því að það þurfa allir sinn tíma; ég þarf mína stund og hún getur falist í ýmsu. Við hjónin sitjum stundum saman og ég er hennar Storytel, við erum að lesa ævi­sögu Einars Ben og ég les upp­hátt fyrir hana; bæði fyrir mig og hana. Það er lítil gleði­stund.“

Frímerkjasafnið

Svo má ekki gleyma frí­merkja­safn­inu. „Ég rýni stundum í frí­merkin mín. Ég er að safna íslenskum merkjum og aðal­lega merkjum sem voru gefin út í til­efni af Alþing­is­há­tíð­inni 1930,“ segir Örn en frí­merkin voru gefin út til að minn­ast þess að 1.000 ár voru liðin frá því að Alþingi var stofnað. „Ég þekki sög­una í kringum þau nokkuð vel og er að safna öllu í kringum þetta; ég á bréfa­skriftir, alls konar papp­íra og frí­merki í kringum þetta og mér finnst mjög gaman að fletta þessu. Þó þetta séu pínu­litlir papp­írs­sneplar þá veita þeir mér mikla gleði.“

Jákvætt viðhorf hjálpar

Örn er loks spurður hvað hann ráð­leggi fólki í leit að ham­ingju. „Úff, þetta er eins og að biðja um leyni­upp­skrift að ein­hverjum góðum rétti. Ég get ekki sagt annað en að fólk eigi að reyna að höndla aðstæður með jákvæðum huga, taka jákvætt á hlut­unum.

Ég reyni yfir­leitt að leysa málin; finna flöt sem allir geti verið sáttir við. Ég er meira að segja í Oddfellow-regl­unni þar sem við stundum heil­mikla mann­rækt og maður reynir að gera sig að betri manni. En auð­vitað á maður sínar sveiflur. Ég held samt að lyk­ill­inn að lífs­ham­ingj­unni sé ef maður býr sér og sínum góðar aðstæður. Það skiptir máli hvað er aðal­at­riði og hvað er auka­at­riði. Fyrir mér var girð­ingin aðal­at­riðið í sumar. Nú er það búið og þá finn ég mér ein­hverja aðra girð­ingu.

Aðstæður skapa ham­ingju og óham­ingju og spurn­ingin er hvernig við greinum fyr­ir­bærið. Ég finn alveg að þetta COVID-19-ástand tekur aðeins í og það er kannski vegna þess að mér finnst svo gaman að leika en nú má það ekki. Mér finnst gaman að standa í sviðs­ljós­inu; það er ákveðin nær­ing. Ég er búinn að gera þetta í 40 ár og þegar manni er mein­aður aðgangur að sínu helsta hugð­ar­efni þá upp­lifir maður pínu óham­ingju. Ham­ingjan er líka falin í því að fá klappið á bakið. Ég þarf bara að taka á því núna að vera jákvæður. Maður á alltaf að vera með í hug­anum að bráðum kemur betri tíð með blóm í haga. Það á að líta jákvæðum augum fram á veg­inn. Ég held að það sé ekk­ert flókn­ara en það.“