Þor­steinn Pálm­ars­son, eig­andi Allt-af ehf, fékk nýlega í hend­urnar umdeilt verk­efni. Það kom í hans hlut að hreinsa metn­að­ar­fullt vegg­lista­verk Skilta­mál­unar Reykja­víkur, þar sem spurt var: „Hvar er nýja stjórn­ar­skráin?“ Skyndi­lega var háþrýsti­þvottur Þor­steins kom­inn í miðju þjóð­fé­lags­um­ræð­unnar.

Þor­steinn hefur verið í hrein­si­geir­anum í ald­ar­fjórð­ung. Frá því hann hóf störf árið 1996 hefur hann haldið þekk­ingu sinni við og meðal ann­ars farið á ráð­stefnu um veggjakrot. Um leið hafa stefnur og straumar þjóð­fé­lags­ins orðið á vegi hans. Hann hefur áður komið að umdeildum verk­efnum sem kljúfa þjóð­ina.

„Já, þetta kom upp núna nýverið en það hefur svo sem gerst áður,“ segir Þor­steinn.

Hreinsaði til eftir hrunið

„Það kom mjög vel í ljós í banka­hrun­inu til dæmis, þá vorum við á milli þó svo að við vorum hluti af þeim hóp sem lenti í hrun­inu. Við vorum í þeirri stöðu að við þurftum að hreinsa eftir mót­mæli og annað. Það var oft mjög erfitt og erfitt að vera í þeirri stöðu.“

„Við erum fengnir til að leið­rétta stöð­una og þá myndu sumir halda að við værum komnir á móti hinum.“

Þor­steinn segir að það hafi aldrei verið hættu­legt að vinna við að þrífa Alþing­is­húsið eins og hann gerði í hrun­inu og gagn­rýnin hafi ekki beinst að þeim sem starfa hjá fyr­ir­tæk­inu. „Ég get ímyndað mér að það voru ekki allir hressir með það sem ég var að gera en þetta er eitt­hvað sem þarf að gera,“ segir hann.

Vegg­lista­verkið þvegiðAllt-af að störfum.

Mynd: Stjórn­ar­skrár­fé­lagið

Alþing­is­húsið var þó krefj­andi verk­efni að hans sögn vegna þess að almenn­ingur henti í það efnum eins og rauðri olíu­máln­ingu og erfitt sé að hreinsa yfir­borð þess. Hann telur að það eigi ekki að henda neinu í Alþing­is­húsið en ef það eigi að henda ein­hverju í það þá mætti það vera eitt­hvað sem eyði­leggur ekki stein­inn, eins og ban­anar.

Það geti þó komið fyrir að Þor­steini líði eins og hann sé milli steins og sleggju þegar komi að því að þrífa eignir sem tengj­ast við­kvæmum málum. „Við erum fengnir til að leið­rétta stöð­una og þá myndu sumir halda að við værum komnir á móti hinum.“ Þá meinar hann þeim sem teikn­uðu eða mál­uðu á eign­irnar. Hann tekur það skýrt fram að Allt- af ehf taki ekki stöðu í málum sem þessum. „Við erum hvorki með eða á móti einu eða neinu. Við erum bara að vinna. Þetta er bara vinnan okkar. Ég vil ekki vera settur í þá stöðu.“

Listaverk á röngum stað

Þegar Þor­steinn hóf störf árið 1996 var ekki eins mikið um veggjakrot eða hreinsun á þeim hér á landi en hins­vegar var það, að hans sögn, víða um heim. Á þeim tíma kynnti Þor­steinn sér hvernig slík veggjakrot voru fram­kvæmd til þess að vita hvernig ætti að fjar­lægja þau. Hann sótti sér nám­skeið um efnið og upp frá því hóf hann að þrífa veggi í Reykja­vík.  

„Það var oft mjög erfitt og erfitt að vera í þeirri stöðu.“

Aðspurður hvort hann hafi verið í þeirri stöðu að þurfa að þrífa af verk sem honum þótti fal­legt svarar hann ját­andi. „Við verðum að átta okkur á því að mikið af þessu fólki hefur mikla hæfi­leika. Það er engum blöðum um það að fletta og ég fer ekki ofan af því.“

Honum var þó kennt að ef list­verkin eru sett á eigur ann­arra í óleyfi væri það skemmd­ar­verk. Hann tekur það þó fram að sjálfur leggi hann ekki mat á hvað sé list og hvað ekki. „Ég dæmi ekki hvort þetta er list eða ekki,“ segir hann. „Ef ég er beð­inn um að gera þetta, geri ég þetta. Jafnvel flott­ustu mynd­irnar sem ég hef þurft að fjar­lægja, sem mér fannst mjög flottar, þær voru bara á röngum stað,“ segir hann.

Vill þjóna almenningi

Almennt telur hann að málið snú­ist um hvort verkn­að­ur­inn sé gerður með leyfi þess sem á eign­ina. Hann vilji hjálpa fólki að fjar­lægja eitt­hvað sem það vill ekki hafa á sinni eign. Öllum brögðum sé beitt til að krota.

Hann seg­ist geta kallað sig hreinsi­mann. „Við erum að hreinsa, ekki bara veggjakrot, alls konar stéttar, fjar­lægjum tyggjó og hreinsum stéttar hjá fólki heima, sem vill losna við gras á milli.“

Þor­steinn seg­ist reyna að þjóna almenn­ingi. „Hvað var verið að tala um í fjöl­miðlum, að ein­hverjir háþrý­stik­arlar eitt­hvað? Mér er alveg sama hvernig þetta er skil­greint. Við notum háþrýsti­dælur, en við notum líka efni, og við notum þekk­ingu,“ segir hann. „Það er okkar hlut­verk að reyna að koma hlut­unum í upp­runa­legt horf.“