Litla hafmeyjan, maturinn og mannlífið

Árið 2019 var metár í danskri ferða­þjón­ustu. Aldrei höfðu fleiri ferða­menn heim­sótt landið, gistinætur voru fleiri en nokkru sinni fyrr, og öfl­ugt kynn­ing­ar­starf danskra ferða­mála­yf­ir­valda að skila sér. En svo kom kór­óna­veiran í árs­byrjun 2020 og setti stórt strik í reikn­ing­inn hjá Dönum eins og öðrum þjóðum. Hrun varð í komu ferða­manna til Dan­merkur og tvö ár liðu áður en ástandið tók að batna og brúnin að lyft­ast. Og nú er ríf­andi gangur í ferða­mennsk­unni, svo mik­ill að sumum þykir nóg um. 

Margir íbúar í mið­borg Kaup­manna­hafnar hafa áhyggjur af sífellt auk­inni umferð ferða­fólks á svæð­inu og ótt­ast að sjarmi þessa gamla bæj­ar­hluta (orða­lag eins íbúa) hverfi. Ferða­mála­yf­ir­völd í borg­inni hafa tekið undir þessar áhyggjur en segja hæg­ara sagt en gert að stjórna því hvert ferða­fólk leggi leið sína.

Þjóðverjar, Svíar og Norðmenn fjölmennastir í hópi ferðamanna

Löng hefð er fyrir  því að Þjóð­verjar og Svíar ferð­ist til Dan­merkur en fyrir nokkrum árum fór Norð­mönnum að fjölga og sömu­leiðis Hol­lend­ingum. Þjóð­verjarnir eru lang fjömenn­astir í hópi ferða­manna sem leggja leið sína til Dan­merkur, þeir fara einkum til Jótlands og dvelja þá í sum­ar­húsum sem þeir leigja, eða í hjól­hýsum og tjald­vögnum. Verðlag á mörgum nauð­synjum, t.d. mat­vörum, er hærra í Danmörku en Þýska­landi og Svíþjóð og þess vegna koma ferða­langar frá þessum löndum gjarna með vistir að heiman í fríið. Tekjur af þessum sum­ar­dval­ar­gestum eru því minni en af þeim gestum sem dvelja á hót­elum.

Óttast að sérkennin hverfi

Ferða­mennskan er orðin veiga­mik­ill þáttur í  efna­hags­lífi margra landa, ekki síst í Evrópu. Ferða­mönnum hefur víða fjölgað svo mjög að mörgum þykir nóg um. Þetta á einkum við í borgum þar sem verður vart þver­fótað fyrir ferða­fólki sem flykk­ist þangað yfir sum­ar­mán­uð­ina. Það sem heima­menn kalla eðli­legt mann­líf verður undan að láta, íbúð­ar­hús verða að hót­elum og gisti­heim­ilum. Þetta er alþekkt. Þar sem áður voru fjöl­breyttar versl­anir koma mat­sölu­staðir, barir, kaffi­hús og minja­gripa­búðir.

Dæmi um þetta er Strikið í Kaup­manna­höfn þar sem áður voru alls kyns versl­anir, sér­danskar, ef svo mætti að orði kom­ast. Þær eru með einni und­an­tekn­ingu (Randers hand­sker) horfnar. Margir íbúar Kaup­manna­hafnar leggja aldrei leið sína á Strikið, segj­ast aldrei eiga þangað erindi og þar séu bara ferða­menn. Á allra síð­ustu árum hefur borgin gripið til ýmissa aðgerða í því skyni að hefja Strikið, sér­stak­lega þann hluta sem næstur er Ráð­hús­torg­inu, til vegs og virð­ingar á nýjan leik, eins og yfir­borg­ar­stjóri Kaup­manna­hafnar komst að orði í við­tali við danska útvarpið, DR.

Vilja ferðamenn sem skilja meira eftir

For­svars­menn ferða­þjón­ust­unnar hér á Íslandi tala gjarna um að það sé gott og blessað, og æski­legt, að ferða­mönnum fjölgi. En tala líka um að varð­andi tekjur af ferða­mennsk­unni skipti máli hverjir það séu sem leggja leið sína hingað. Mestu skila þeir í þjóð­ar­búið sem gista á hót­elum og borða á veit­inga­stöðum. Það á ekki síst við um ferða­menn frá Banda­ríkj­unum.

Fjölgar mikið í Danmörku

Ferða­mönnum frá Banda­ríkj­unum sem leggja leið sína til Dan­merkur hefur fjölgað mikið á síð­ustu árum. Á síð­asta ári voru gistinætur banda­rískra ferða­manna í Danmörku rétt um eina milljón og útlit er fyrir að þeim fjölgi veru­lega á þessu ári. Þessi fjölgun er afrakstur margra ára kynn­ing­ar­starfs danskra ferða­mála­yf­ir­valda en jafn­framt hefur fram­boð á flugi milli Banda­ríkj­anna og Dan­merkur auk­ist mikið. Ekki skemmir fyrir að gengi dollar­ans hefur, miðað við dönsku krón­una, verið hátt þannig að ferða­menn fá mikið fyrir pen­ing­ana.

Maturinn, mannlífið, náttúran og litla hafmeyjan

Dönsk ferða­mála­yf­ir­völd hafa ekki ein­ungis aug­lýst mikið í Banda­ríkj­unum, þau hafa líka látið gera könnun til að finna út hvað það er sem gerir Danmörku eft­ir­sókn­ar­verða í augum Banda­ríkja­manna. Danska ferða­mála­ráðið greindi nýlega frá þess­ari könnun og nokkur helstu atriði sem þátt­tak­endur í könn­un­inni  nefndu. 

Fyrst er það mat­ur­inn. Dönsk mat­ar­gerð hefur á síð­ustu árum kom­ist á heimskortið ef svo má segja og danska mat­inn kunna Banda­ríkja­menn að meta. Þótt góður matur kosti meira en skyndi­biti skiptir það ekki máli. Súr­deigs­brauðið danska nefndu margir og sögðu það í allt öðrum gæða­flokki en það sem fáan­legt er í Banda­ríkj­unum. Smur­brauðið var líka iðu­lega nefnt en líka kjöt­bollur og fleira.

Danska nátt­úran skorar líka hátt hjá Banda­ríkja­mönnum. Strend­urnar við Vester­havet á Jótlandi nefndu margir og sömu­leiðis Møns Klint og Stevns Klint. Gulu repju­akrarnir og strend­urnar norðan við Kaup­manna­höfn voru líka meðal þess sem nefnt var.

Svo var það líka mann­lífið, bæði í Kaup­manna­höfn og ann­ars staðar, fyrir utan Tívoli og Litlu haf­meyj­una. Margir Banda­ríkja­menn nefndu líka að þeim fynd­ist þeir öruggir í Danmörku og fannst með ólik­indum að hægt væri að ganga nán­ast heim að dyrum á Amali­en­borg og Krist­jáns­borg. Það væri gott dæmi um hve örugg Danmörk væri.