Margrét Þórhildur: Komin af Pétri mikla og Jósefínu hinni forsmáðu konu Napóleons

Margrét 2. Dana­drottn­ing til­kynnti í gær að hún ætli að stíga niður úr hásæti sínu eftir tvær vikur og eft­ir­láta það syni sínum. Þótt öllum megi vera ljóst að arfa­ríki og kon­ung­dæmi yfir­leitt séu gjör­sam­lega úrelt fyr­ir­bæri er Dönum þó nokkuð brugðið og ljóst að henni hefur tek­ist á löngum ferli að vinna sér sess í hjörtum dönsku þjóð­ar­innar.

Í sögu­legu ljósi er dálítið skemmti­legt að skoða lang­feðga- og mæðra­tal Mar­grétar því það sýnir vel hve sam­ansúrraðar kon­ungs­ættir Evrópu eru og voru. Það má kannski líta á kon­ungs­ætt­irnar sem ættir eins konar stiga­manna sem fara um og heiðra um sig hvar sem laus hjóna­sæng og laust hásæti er að finna.

Karla­magnús var kon­ungur Franka sem náði yfir­ráðum yfir mest­öllu Þýska­landiog var krýndur til keis­ara í Róm árið 800. Spurning hvað honum hefði þótt um afsögn Mar­grétar afkom­anda síns?

Ég stóðst ekki mátið að líta á nokkra úr hópi lang­for­eldra Mar­grétar. Þar kemur svo sem fátt á óvart, þekki fólk svo­lítið til kon­ungs­ætta Evrópu — og þó.

Margrét fædd­ist 1940, elst af þrem dætrum Friðriks 9. kon­ungs og Ingiríðar einka­dóttur Gústaf 6. Adolfs kon­ungs Svía.

Friðrik 9. var sonur Krist­jáns 10. síð­asta kon­ungs Íslands — og í raun­inni þess fyrsta líka.

Kristján 10. var nefni­lega eini þjóð­höfð­ing­inn sem hefur haft orðin „kon­ungur Íslands“ í opin­berum titli sínum. Fram að full­veld­inu 1918 var litið á Ísland sem hvern annan hluta Dan­merkur (og áður Noregs) og því ekki þörf á að taka fram sér­stak­lega að hinir til­fallandi kóngar í hásæt­inu væru kon­ungar Íslands.

Viktoría Breta­drottn­ing á ótal afkom­endur,þar á meðal Margréti 2.

Móðir Friðriks var hins vegar Alex­andrína stór­her­toga­dóttir frá hér­að­inu Mecklenburg-Schwerin á Eystra­salts­hafs­strönd Þýska­lands.

Á þeim slóðum voru all­nokkur her­toga­dæmi og í hálfa aðra öld höfðu helstu kon­ungs­ættir Evrópu litið á þau sem mjög heppi­legt veiði­svæði til að finna vel upp aldar verð­andi brúðir fyrir syn­ina — nú, eða reffi­lega brúð­guma fyrir dæt­urnar.

Í framættum Alex­andríu bein­línis úði því og grúði af kóngum og drottn­ingum frá flest­öllum kon­ungs­ríkjum og/eða stór­fursta­dæmum Mið- og Austur-Evrópu.

Í fljótu bragði er hægð­ar­leikur að finna í ættum hennar kónga og drottn­ingar Þýska­lands, Prúss­lands, Unverja­lands, Dan­merkur, Sví­þjóðar, Hollands, Króatíu, Póllands, Bæheims (Tékk­lands), Bret­lands (Georgs 2. á 18. öld), keis­ara Aust­ur­ríkis og Hins heilaga róm­verska ríkis, og stór­fursta ýmiss konar af Eystra­salts­svæðum, Stór-Litháen og Norður-Ítalíu.

Langt aftur í ættum (á tíundu öld) má svo til dæmis finna stór­prins­inn í Kjíev, Valdimar hinn mikla sem kristn­aði Kænu­garðs­ríkið sem þá var við lýði á úkra­ínsku slétt­unum.

Einn af for­feðrum Mar­grétar Dana­drottn­ingar fer í bað í Kyíevog kemur þannig á kristni í Kænu­garðs­rík­inu sem bæði Rússar og Úkra­ínu­menn líta á sem upp­hafs­reit þjóða sinna.

Á öðrum stað í ætt­ar­tré er hægð­ar­leikur að rekja sig aftur til Karla­magn­úsar keis­ara um 800.

En einnig var fyrr­nefnd Alex­andrína komin af Katrínu miklu keis­ara­ynju í Rúss­landi.

Katrín mikla var sem sé langa­langa­langa­langa­langa­langamma Mar­grétar drottn­ingar.

Katrín mikla keis­ara­ynja Rúss­landsvar ein for­móðir Mar­grétar.

Alex­andrína var líka komin af Pétri mikla Rússa­keis­ara um 1700 og hinni stór­merku Katrínu 1. eig­in­konu hans.

Þá segir sig svo næstum sjálft að Margrét 2. er líka komin af Viktoríu Breta­drottn­ingu. Ingiríður móðir hennar var dóttir Maríu frá Connaught sem var dóttir Arthurs her­toga af Connaught, sjö­unda barns Viktoríu.

Nokkrir óvæntir snún­ingar eru á ætt­ar­trénu.

Móðir Krist­jáns 10. (afa Mar­grétar) var Lovísa dóttir Karls 15. Svía­kon­ungs.

Móðir Karls hét Jósefína af Leuchtenberg sem gekk að eiga Óskar Svía­kon­ung og hún var dóttir Eugène de Beauharnais her­toga af Leuchtenberg.

Og hver var hann?

Jú, hann var sonur Jósefínu fyrri eig­in­konu Napól­e­ons Bonap­arte Frakka­keis­ara. Þótt Napóleon skildi við Jósefínu af því hún gat ekki borið honum son, þá hugs­aði hann vel um börnin tvö sem Jósefína hafði eign­ast af fyrra hjóna­bandi og þannig vildi það til að börn Eugène sonar hennar komust inn í aðals- og kon­ungs­ættir Evrópu.

Desirée Clary var ekki nógu sexí fyrir Napóleonen nú sitja afkom­endur hennar en ekki hans í kóngs­höllum.

Það er á sinn hátt kald­hæðn­is­legt að Napóleon hafi talið sig verða að skilja við Jósefínu til að reyna að tryggja sér afkom­enda sem hún gat ekki séð honum fyrir, en svo er það hin for­smáða Jósefína sem á fullt af afkom­endum í kon­ungs­höllum Evrópu en ekki Napóleon.

Jósefína er raunar ekki eina konan úr lífi Napól­e­ons sem er for­móðir Mar­grétar Dana­drottn­ingar.

Fyrr­nefndur Óskar Svía­kóngur var nefni­lega sonur franskrar kaup­manns­dóttur, Desirée Clary, sem var unnusta Napól­e­ons áður en hann heill­að­ist af Jósefínu.

Desirée gekk síðar að eiga einn af mar­skálkum Napól­e­ons, Jean-Baptiste Berna­dotte, sem var mjög óvænt val­inn til kon­ungs yfir Svíþjóð þegar kon­ungs­ættin þar dó út í byrjun 19. aldar.

Það má sem sagt slá því föstu að ef Napóleon Bonap­arte hefði ekki heill­ast af kyn­þokka Jósefínu 1795 og varpað Desirée sinni fyrir róða, þá væri engin Margrét Dana­drottn­ing nú að búa sig undir að stíga niður úr hásæt­inu í Kaup­manna­höfn.

Berna­dotte var einn helsti hers­höfð­ingi Napól­e­ons en sner­ist gegn honumeftir að hafa verið val­inn til kóngs í Svíþjóð. Hann gat af sér fjölda afkom­enda, þar á meðal Margréti drottn­ingu.