„Enginn sem ekki var þarna getur sett sig í þessi spor“

„Þetta gekk rosa­lega vel fyrir sig,“ segir Sólveig Jóns­dóttir, íbúi á Þor­kötlu­stöðum 3 í Grinda­vík, ein þeirra sem fékk að fara á heim­ilið sitt í nokkrar mín­útur í dag í fylgd björg­un­ar­sveit­ar­fólks til að sækja nauð­synjar.

Hún hefur í tvo ára­tugi búið í þessu húsi, ásamt eig­in­konu sinni Önnu Sigríði Sig­ur­jóns­dóttur. Íbúar Þor­kötlu­staða­hverfis voru þeir einu sem fengu að fara heim í dag, en heim­ilin þar eru innan við tutt­ugu.

Íbúar Þór­kötlu­hverfis voru fegnir að fá að sækja nauð­synjar heim í dag.

Mynd: Golli

Íbúar keyrðu inn á söfn­un­ar­svæði við bíla­stæðið við Fagra­dals­fjall. Þar fékk fólk far með björg­un­ar­sveit­ar­bílum inn í hverfið og fékk fylgd inn á heim­ili sitt. Miðað var við að ein mann­eskja frá hverju húsi færi inn með björg­un­ar­sveit­ar­starfs­fólki og væri ekki lengur inni en í fimm mín­útur.

Samhliða þessu var sér­stök aðgerð í gangi til að sækja alla hesta í hesta­hverf­inu norðan við Aust­ur­ver. Á vett­vangi mátti sjá jeppa með hesta­kerrur aka inn í hverfið í fylgd björg­un­ar­sveita og lög­reglu. Sér­sveitin var einnig á vett­vangi. 

Hræðileg reynsla

Sólveig segir þær Önnu í raun búa á besta stað þegar kemur að jarð­hrær­ing­unum og yfir­vof­andi eld­gosi, Þór­kötlu­staðir eru yst í bænum, alveg niður við sjó. „Ég hef mikla samúð með fólk­inu sem býr í hverf­inu þar sem sprungan er,“ segir hún og vísar til stórrar og langrar sprungu sem hefur mynd­ast í Grinda­vík vegna kvikuinnskots­ins. Þór­kötlu­staða­hverfi er aðeins utan við bæinn, eins konar þorp í þorp­inu.

Þrátt fyrir að vera utan við mestu jarð­hrær­ing­arnar var þeim hjónum afar brugðið á föstu­dag þegar stóru skjálft­arnir byrj­uðu að koma. „Ég hef aldrei upp­lifað annað eins. Enginn sem ekki var þarna getur sett sig í þessi spor. Þetta var hræði­legt,“ segir Sólveig.

Þær Anna byrj­uðu strax að pakka; settu í bíl­inn úti­leg­u­græjur, hlýjar úlpur, skíði. „Svolítið eins og við værum að fara í frí. Ég reyndi að elda en það lék allt á reiði­skjálfi. Ég gubb­aði bara,“ segir hún um þessa erf­iðu reynslu.

Sólveig og Anna (t.h.) ræða stöð­una við þegar þær hitt­ust á bíla­stæð­inu við Fagra­dals­fjall íd ag.

Mynd: Golli

Sólveig er leið­sögu­maður, strætó­bíl­stjóri og ljós­mynd­ari, og lagði hún áherslu á að taka ljós­mynd­irnar sínar með sér. „Ég tók einn kassa af myndum frá því í gamla daga, eitt­hvað frá mömmu, eitt­hvað frá ömmu, nokkra minnis­lykla. Ég fann þá samt ekki alla. Við vorum nýbúnar að pakka öllum skóm í kassa því við vorum að fá okkur hvolp, og í stað­inn fyrir að gramsa í kass­anum tókum við hann bara með.“

Samstaða og hlýja meðal bæjarbúa

Mikil sam­staða og mikil sam­skipti erum milli þeirra sem búa í Grinda­vík, ekki síst nú á þessum erf­iðu tímum. Sólveig seg­ist á föstu­dag hafa hringt í 88 ára nágranna­konu sína og boðið henni far en þá hafi barna­barn hennar verið búið að segj­ast ætla að sækja hana. „Við kíkjum alltaf á hana annað slagið,“ segir Sólveig.

Björg­un­ar­sveit­ar­fólk aðstoð­aði við að ferja eigur íbúa úr björg­un­ar­sveit­ar­bílnum og yfir í fólks­bíl­ana.

Mynd: Golli

Þær Anna horfðu á sjón­varps­frétta­tím­ann klukkan sjö og voru lagðar af stað til Kópavogs klukkan hálf átta, þar sem æsku­vin­kona Sól­veigar, sem hún raunar kallar systur sína, tók á móti þeim. Til að forð­ast grjót­hrun fóru þær Reykja­nes­hring­inn.

Anna er í Björg­un­ar­sveit­inni Þorbirni og sneri hún því síðan til baka til að hjálpa til við rým­ing­una en þá voru flestir farnir. Hvolp­ur­inn þeirra hafði farið með þeim í fyrstu ferð en Anna fann síðan kött­inn þeirra þegar hún kom aftur og fór með hann í Kópavog. Öll dýrin þeirra eru því komin í skjól.

Samferða þeim í bílnum i dag til að sækja nauð­synjar var eldri nágranni. „Aumingja mað­ur­inn sem var með mér í bíl. Við vorum að leita að kett­inum hans en hann fannst ekki,“ segir hún en fjöl­mörg gælu­dýr og hús­dýr eru enn á svæð­inu.

Maðurinn leit­aði árang­urs­laust að kett­inum sínum þegar hann fékk að fara heim í dag.

Mynd: Golli

Ekki liggur fyrir hvort eða hvenær mögu­legt verður að fara í sams­konar leið­angra í önnur hverfi.