105. spurningaþraut: Hver réði tæplega helmingi af öllu gulli sögunnar á 14. öld?

Hér er þrautin frá í gær.

Auka­spurn­ingar:

Í hvaða borg er myndin hér að ofan tekin?

En á neðri mynd­inni, hvert þess­ara ung­menna varð heims­frægt?

En hér eru aðal­spurn­ing­arnar:

1.   Hvaða fót­boltalið hefur oft­ast unnið skoska meist­ara­tit­il­inn í karla­flokki?

2.   Mansa Músa var kon­ungur í ríki einu í byrjun 14. aldar. Hann er tal­inn hafa verið einn rík­asti kóngur sög­unnar og sér­fræð­ingar British Museum hafa reiknað út að hann hafi ráðið tæp­lega helm­ingi af öllu gulli sem grafið hafði verið úr jörð fram að því. Í hvaða ríki var Mansa Músa við völd?

3.   Í hvaða landi heitir höf­uð­borgin Bamakó?

4.   Tveir rit­stjórar eru við Stundina. Nefnið að minnsta kosti annan rit­stjór­ann fullu nafni.

5.   Hver skrif­aði bók­ina 90 sýni úr minni mínu?

6.   Hver orti ljóðið við íslenska þjóð­söng­inn, Lofsöng, eða Íslands þús­und ár?

7.   Flug­fé­lagið Icelandair hét áður Flug­leiðir, en það var stofnað 1973 þegar saman runnu Flug­fé­lag Íslands og ... hvaða flug­fé­lag?

8.   Kams­olkin hét maður, fæddur 1885. Hann var mynd­list­ar­maður, hönn­uður og ekki síst leik­mynda­teikn­ari. Meðal verka hans er eitt sem er meðal útbreidd­ustu og þekkt­ustu mynd­verka 20. ald­ar­innar - sumir myndu segja alræmd­ustu - en fáir þekkja hann þó sem höf­und þess. Það var raunar ekki að öllu leyti hans hug­mynda­verk því hann byggði á eldri útgáfum. Sú elsta prýddi að lík­indum tjí­leska mynd þegar árið 1895. En hvaða verk Kams­olk­ins er hér átt við?

9.   Hvað heitir stærsta eyjan í Eyja­firði?

10.   Fyrsta konan sem segja má að hafi ríkt í eigin nafni sem drottn­ing yfir Englandi var uppi á 12. öld, dóttir Hinriks 1. kon­ungs og son­ar­dóttir Vil­hjálms sig­ur­veg­ara eða Vil­hjálms bastarðs. Konan var reyndar ekki óum­deild í hásæt­inu og átti í borg­ara­stríði við náfrænda sinn, Stefán kon­ung. Hún fær nú samt pláss í þjóð­höfð­ingja­tali Englands, og sonur hennar varð kon­ungur undir nafn­inu Hinrik 2. og gat af sér kóng­ana Ríkharð ljóns­hjarta og Jóhann land­lausa. En hvað hét þessi drottn­ing Englands sem hér um ræðir?

Hér eru svörin:

1.   Glasgow Rangers.

2.   Malí.

3.   Malí.

4.   Ingi­björg Dögg Kjart­ans­dóttir og Jón Trausti Reyn­is­son.

5.   Halldóra K. Thorodd­sen.

6.   Matthías Jochumsson.

Hamar og sigð Kams­olk­ins

7.   Loft­leiðir.

Hamar og sigð á tjí­leskum pesóa

8.   Hamar og sigð, tákn Sov­ét­ríkj­anna og Komm­ún­ista­flokks­ins þeirra. Táknið átti að merkja órofa sam­stöðu bænda (með sigð­ina að vopni) og verka­manna (með verk­smiðju­hamar). Síðan varð myndin að tákni komm­ún­ista um víða ver­öld.

9.   Hrísey.

10.   Matt­hildur.

Svör við auka­spurn­ingum:

Myndin er tekin við aðal­járn­braut­ar­stöð­ina í Stalín­grad seint á árinu 1942.

Og sú neðri: Meryl Streep (lengst til hægri) varð óneit­an­lega tölu­vert heims­fræg­ari en hinir ungu félagar hennar í leik­list­inni.

Og hér er loks aftur linkur á þraut­ina frá í gær.