Síðustu tón­leikar starfs­árs Kamm­er­sveitar Reykja­víkur voru helg­aðir breskri tón­list og voru þrjú verk á efn­is­skrá, sem sjald­heyrð eru á tón­leikum hér á landi. 

Tón­leik­arnir hófust á fal­legri Chaconnu í g moll eftir Purcell í útsetn­ingu fyrir strengja­sveit eftir Britten. Kamm­er­sveitin var full­mönnuð strengja­sveit (6-5-4-3-2), sem þýðir að það eru sex í fyrstu fiðlu, 5 í annarri fiðlu, fjórir í víólu­deild­inni, þrjú selló og tveir kontra­bassar. Það var ljóst frá fyrsta hljómi að hér hafði verið nost­ur­sam­lega æft. Hver hend­ing var fag­ur­lega mótuð og hljómur sveit­ar­innar heil­steyptur og fal­legur. Chaconna er í raun stef með til­brigðum og ferð­að­ist hið dásam­lega barokk­stef Purcells fag­ur­lega í höndum sveit­ar­innar í hinum ýmsu myndum, þar sem dýnamík og lítil smá­at­riði nutu sín til fulln­ustu. Ég man satt að segja ekki eftir því að hafa heyrt svo fagran, heil­steyptan og dýnamískan strengja­hljóm frá íslenskri hljóm­sveit áður, en þess ber þó að geta að ég hef ekki verið á öllum tón­leikum. Þetta var því dásam­legt upp­haf og eft­ir­vænt­ingin eftir því þegar Rúnar Ósk­ars­son klar­inettu­leik­ari sté á svið í næsta verki, sem var klar­inettu­konsert eftir Gerald Finzi. 

Endaði á virtúósískum nótum með bravúr

Rúnar hefur verið fast­ráð­inn hljóð­færa­leik­ari við Sin­fón­íu­hljóm­sveit Íslands um ára­bil, auk þess að gegna öðrum störfum eins og gengur og ger­ist, sem kenn­ari og stjórn­andi, en ein­hvern veg­inn hefur bassaklar­inettið orðið hans aðals­merki á síð­ustu ára­tugum, enda fáir sem kom­ast með tærnar þar sem hann hefur þær í þeirri deild. Það var því einkar kær­komið að sjá hann í hlut­verki ein­leik­ar­ans í þessum klar­inettu­konserti, sem sjaldan heyr­ist hér á landi. Ég veit ekki hvort þessi konsert er í sér­stöku upp­á­haldi hjá klar­inettu­leik­urum, en ég held að allir klar­inettu­leik­arar þekki hann án þess þó að hafa spilað hann. Konsert­inn var frum­fluttur í London árið 1949 og er kannski það verk sem haldið hefur nafni Finzi á lofti frekar en önnur verk hans, en hann lést árið 1956, aðeins fimm­tugur.

Konsert­inn gerir kröfur til ein­leik­ar­ans, annað væri fárán­legt, og Rúnar stóðst þær kröfur fylli­lega. Konsert­inn er í hefð­bundnum þremur þáttum og fyrsti þáttur brun­aði áfram þar sem klar­inettan átti sam­tal við þétta strengja­sveit­ina. Annar þátt­ur­inn er kannski hjarta konserts­ins. Hann var leik­inn afar fal­lega og stóð sveitin þétt við baki á ein­leik­ar­ans hvort sem var í léttum sunnan- and­vara eða brim­róti. Stef lokakafl­ans myndi sóma sér vel í hvaða BBC per­iodu-sjón­varps­s­eríu sem er, með gríp­andi lag­línu og fal­legum strengja­hljómi með klar­inett­una svíf­andi yfir. Rúnar fór létt með allar þær þvæl­ingar sem Finzi leggur fyrir og end­aði á virtúósískum nótum með bravúr. Heilt í gegn og góð skemmtun. Rúnar ætti í raun og veru að gera þetta oftar, að koma fram sem sólisti, hann er fanta­góður klar­inettu­leik­ari.

Síðasta verkið á efn­is­skránni var Seranaða fyrir tenór, horn og strengi eftir Benjamin Britten. Verk sem sann­ar­lega gerir kröfur til þeirra tveggja sem eru í aðal­hlut­verkum, að þessu sinni ástr­alska ten­órs­ins Stuarts Skeltons og banda­ríska horn­leik­ar­ans Franks Hammarin. Tenórinn Stuart Skelton hitti í mark á Íslandi þegar hann söng á Lista­há­tíð í sam­eig­in­legri upp­færslu Sin­fón­íu­hljóm­sveitar Íslands og Íslensku óper­unnar á óperu Brittens, Peter Grimes. En við erum svo heppin að Skelton hefur síðan orðið tengda­sonur Íslands og hefur glatt okkur nokkrum sinnum síðan með söng sínum.

Frank Hammarin hefur verið fast­ráð­inn horn­leik­ari hjá Sin­fón­íu­hljóm­sveit Íslands frá 2016 og hefur einnig verið áber­andi á öðrum sviðum í íslensku tón­list­ar­lífi. Serenaða Brittens er langt frá því að vera aðgengi­legt verk en með þessum tveimur frá­bærum sólistum, Stuart og Frank var þetta upp­lifun. Serenaða Brittens er frá árinu 1943, samin í miðri heims­styrj­öld, við ljóð Cotton, Tennyson, Blake, Keats o.fl. Hún er ágeng, hrjúf, blíð og allt þar á milli og aðal­leik­ar­arnir Stuart og Frank fóru ásamt Kamm­er­sveit­inni með áheyrand­ann í ferða­lag, erfitt ferða­lag á stundum en stundum ljúft og fal­legt.

Negldi þessi sóló

Stuart Skelton þarf varla að lofa meir en hann var þarna í hlut­verki sem er ekki auð­velt og alls ekki söng hann allt fal­legt – stundum söng hann bara ljótt og rödd hans var ljót í sam­ræmi við texta. Samspil þeirra tveggja, Stuarts og Franks, var áþreif­an­legt, eins og þetta væri sam­tal og strengja­sveitin á bak við væri bara eitt­hvað sem væri eðli­legt. Ef ein­hver er með sama volume og horn hefur er það Stuart Skelton – og þegar þeir tveir voru saman í sam­tali var það sann­ar­lega upp­lifun. Verkið hefst og endar á horn­sólói – Prologue og Epilogue sem Britten skrifar fyrir nátt­úru­horn. Það gefur að sjálf­sögðu tón­inn fyrir því sem á eftir kemur að tónn­inn í nátt­úru­horn­inu er ekki sá sami og við þekkjum í ventla­hornum – það hljómar pínu falskt - en það á að vera þannig. Frank Hammarin negldi þessi sóló algjör­lega – hið fyrra af sviði og hið seinna af sviði. Þetta var því magn­aður flutn­ingur á merki­legu verki. Það verður að minn­ast á fum­lausa stjórn Mirian Khuk­huna­is­hvili, sem var frá­bær og með allt sitt á hreinu. Það er ekki auð­velt að takast á við svona verk­efni, ein­hvern veg­inn óvægin og ekki auð­veld í hlustun, en hann leysti þetta af hendi fum­laust og frá­bær­lega og væri gaman að sjá hann takast á við stærri hljóm­sveit.

Það eina sem skemmdi fyrir þessum tón­leikum var barns­grátur í við­kvæmu horn­sólói í byrjun loka­verks­ins. Annað, í hléi var ekki hægt að ná sér í vatn, nema í krana inni á kló­setti. Á meðan allir þeir sem voru boðnir í afmæli Ólafs Ragnars Gríms­sonar (var þetta ekki opinn við­burður?) fengu vatn í Hörpu­horni, já og köku líka, var tón­leika­gestum Kamm­er­sveit­ar­innar gert að halda sér til hlés með borðum eins og á þýskum flug­velli og þeir sem vog­uðu sér að ná í vatnið voru litnir illu auga af eft­ir­lits­að­ilum. Harpa, þú getur gert betur en þetta.