Inga Sæland, for­maður flokks fólks­ins og odd­viti í Reykja­vík­ur­kjör­dæmi suður, segir það ófrá­víkj­an­lega kröfu flokks­ins að færa skatt­leys­is­mörk upp í 350 þús­und krónur með til­færslu á skatt­byrði til tekju­hærri ein­stak­linga. Það sem upp á vatnar í fjár­mögnun á að sækja til banka og útgerða en líka með því að rukka stað­greiðslu á iðgjöldum fólks í líf­eyr­is­sjóði. 

Hún trúir því ekki að það muni skerða fjár­fest­inga­getu sjóð­anna, þeir séu svo stórir fyrir, en jafn­vel þó að það væri raunin, telur hún eldri borg­ara dags­ins í dag eiga skilið að fá þá þjón­ustu og úrræði sem hún ætlar að fjár­magna með til­færsl­unni.

Flokkur gegn fátækt

Inga stofn­aði Flokk fólks­ins árið 2016 en í kosn­ingum það ár fengu þau 3,5 pró­sent atkvæða og engan þing­mann. Ári síðar, þegar boðað hafði verið til kosn­inga eftir að upp úr slitn­aði í rík­is­stjórn­ar­sam­starfi Sjálf­stæð­is­flokks, Við­reisnar og Bjartrar fram­tíðar, jókst fylgi Flokks fólks­ins í 6,9 pró­sent sem tryggði fjóra þing­menn. Nú mælist flokk­ur­inn þó í fall­hættu. 

„Já, en samt sem áður með meira fylgi heldur en við höfum nokkurn tím­ann séð fyrir kosn­ingar. Við vorum með 3,4 pró­senta fylgi fyrir kjör­dag 2017 og upp úr kjör­köss­unum fengum við tæp 7 pró­sent, 6,9 að mig minnir og 4 þing­menn.

Nú ef að okkar góðu áhorf­endur eru ekki búnir að gleyma þá rákum við helm­ing­inn af þing­flokknum snemma á kjör­tíma­bil­inu. Auðvitað var það áfall fyrir svona nýjan, ungan og smá­vax­inn stjórn­mála­flokk en þar réðu í raun­inni okkar hug­sjónir og prinsipp. Við líðum ekki svona fram­komu eins og átti sér stað á Klaustur bar.“

Hefur fyrirgefið Klaustur

Talandi um Klaustur bar, er þetta mál sem er er búið að gera upp? 

„Ja, sko. Ég er til dæmis sú sem fékk tit­il­inn húrr­andi klikkuð kunta eins og kannski allir ættu að muna. En jú, þetta er komið aftur fyrir. Það er bara áfram veg­inn hjá Flokki fólks­ins. Við erfum ekk­ert svona eitt eða neitt og bara eig­in­lega, ég segi þetta bara núna, en almenna reglan er sú að við erum ekki að leiða hug­ann að þessum tíma, hann er lið­inn, og við erum sátt við hvernig við brugð­umst við, hvernig við tókum að málum. Þannig er nú það,“ svarar hún.

En eins og þú nefndir, þið settuð niður eitt­hvað svona prinsipp, þið dróguð ein­hverja línu í sand­inn. Það hlýtur að fylgja ykkur samt áfram, er það ekki? Þetta er eitt­hvað prinsipp sem þið eru hörð á, hvernig fólk talar og hvernig það kemur fram?

„Alla vega að þessu leyti til erum við með tvo kjörna full­trúa inni á Alþingi með okkur sem voru í raun­inni að fara líka, ekki bara tala illa um okkur heldur voru þeir að tala illa um aðra sam­starfs­menn og fólk sem átti bágt í sam­fé­lag­inu, öryrkja, og fólk sem við erum að berj­ast fyrir. Það væri eig­in­lega bara allt of mikið og svo sýndu þeir enga iðrun, það var engin afsök­un­ar­tónn í því. Og meira að segja fóru yfir í annan stjórn­mála­flokk og við vissum að þeir voru á leið­inni þangað allan tím­ann. Þetta fór bara eins og það fór.“

Hóf ferilinn eftir útvarpsfréttir

Þing­kosn­ing­arnar nú eru þær þriðju sem Flokkur fólks­ins býður fram í en auk þess á flokk­ur­inn full­trúa í borg­ar­stjórn. Inga hefur sjálf leitt flokk­inn frá upp­hafi og er að mörgu leyti and­lit hans og hold­gerv­ingur. En hvar var hennar inn­koma í póli­tík? Hver var leiðin Ingu í þessa stöðu?

„Leið mín er í raun­inni í jan­úar 2016. Þegar ég kem heim úr skól­anum, þá er ég í háskól­anum að læra lög­fræði, og aldrei þessu vant var kveikt á hádeg­is­frétt­unum. Þá heyri ég að UNICEF er að kynna skýrslu sína varð­andi stöðu íslenskra barna sem þá benti til og sýnir fram á að 9,1 pró­sent íslenskra barna líða mis­mik­inn skort. Og svona þér að segja í ein­lægni sagt: þá bara trúði ég þessu varla. Þetta var svo hræði­legt.“

Inga þekkir fátækt af eigin raun og segir þjóð­fé­lag sem líði fátækt vera vont þjóð­fé­lag. Hún segir að flokk­ur­inn hafi þegar lagt fram fjölda mála sem sýni hvernig eigi að útrýma fátækt­inni. Fyrir þessar kosn­ingar er lof­orð um 350 þús­und króna skatta- og skerð­inga­mörk fyr­ir­ferð­ar­mest. Slegið hefur verið á að það myndi kosta á annað hund­rað millj­arða króna í fram­kvæmd. 

Fallandi persónuafsláttur á móti

Inga segir að mis­skiln­ingi hafi verið haldið á lofti varð­andi kostn­að­inn við skatta­lof­orð flokks­ins.

„Það er ekki það sem við höfum verið að mæla fyrir okkar frum­vörpum að ætla að setja rík­is­sjóð á haus­inn og koma skatt­leys­is­mörkum fyrir alla í 350 þús­und krónur. Þvert á móti erum við að tala fyrir fallandi per­sónu­af­slætti þannig að þeir sem eru ríkir og eru komnir í hæstu skatt­þrep, þeir ein­fald­lega verði af sínum per­sónu­af­slætti.

Hann verður fluttur í kerf­inu til þeirra sem þurfa meira á honum að halda, sem er fátæka fólkið sem við erum að berj­ast fyrir, sem er hér múrað inni í alveg hrika­legum fátækt­ar­gildrum og ég hefði bara ekki trúa því, ég hefði ekki trúað því fyrr en eftir að ég kem á þing hversu ofboðs­lega stórt þetta verk­efni er. Hversu mikil bág­indi eru úti í sam­fé­lag­inu. Hversu illa stjórn­völd hafa komið fram við fólkið sitt en það er stað­reynd.“

Jafnvel að teknu til­liti til til­færslu á skatt­byrði á milli tekju­hópa, líkt og flokk­ur­inn reiknar með, vantar enn tugi millj­arða til að fjár­magna lof­orðið. Á að skera niður?

„Nei, í fyrsta lagi þegar ég hef verið að tala um banka­skatt­inn. Það er búið að lækka banka­skatt­inn núna á kjör­tíma­bil­inu um ríf­lega fjóra millj­arða. Í stað þess að hann væri 15 komma eitt­hvað millj­arðar. Þá var hann 11 rúm­lega. Það er búið að lækka veiði­gjöldin úr ríf­lega 11 millj­örðum króna í upp­hafi kjör­tíma­bils, núna í 4,7. Bara þarna er þessi rík­is­stjórn búin að skerða tekj­urnar um ríf­lega ell­efu millj­arða króna með því að hygla þeim sem hafa akkúrat ekk­ert með það að gera; stór­út­gerð og banka­kerf­inu.“

Sækja í lífeyrissjóðina

Þá standa samt eftir, bara með ykkar eigin tölur og meira að segja um lægri skatt­leys­is­mörk, tutt­ugu millj­arðar.

„Við erum með miklu fleiri millj­arða heldur en þetta,“ segir hún og vísar á líf­eyr­is­sjóð­ina, sem hún vill að greiði stað­greiðslu­skatta af iðgjöldum. „Líf­eyr­is­sjóðir sem eiga tæp­lega 6.200 millj­arða króna. Líf­eyr­is­sjóði sem eru að taka inn ríf­lega 200 millj­arða króna á ári, líf­eyr­is­sjóði sem þurfa að fjár­festa við 17 millj­arða króna á mán­uði, líf­eyr­is­sjóði sem eiga orðið um 48 pró­sent af öllum hluta­bréfa­eignum inn í Kauphöll Íslands, líf­eyr­is­sjóði sem fara með þína fjár­muni sem þú ert lög­þving­aður til að greiða í hvort sem þér líka betur eða verr, fara með það eins og sína eigin.“

Í dag er stað­greiðsla tekin af útgreiðslu úr líf­eyr­is­sjóðum og segir Inga það skila um 30 millj­örðum í skatt­tekjur árlega. „Ef við myndum hins vegar afnema und­an­þágu­reglu þannig að við tækjum stað­greiðsl­una við inn­borgun þá myndum við fá við­bótar 70 millj­arða króna inn í rík­is­sjóð,“ segir hún.

Og að hlusta á rökin sem er verið að segja að þá séum við jafn­vel að skerða mögu­lega rétt­indi kom­andi kyn­slóða, það sé verið að fjölga hér öldruðum og fækka hönd­unum sem eru að vinna fyrir vel­ferð­inni, þá segjum við á móti: Hvers vegna? Á gamla fólkið og eldri borg­arar í dag að blæða fyrir kom­andi kyn­slóðir? Við höfum hingað til staðið okkar plikt sjálf bara á stað­tíma, ekki satt? Full­orðna fólkið okkar sem er hér hneppt í fátækt hefur ekki einu sinni búsetu­úr­ræði. Ég held að það séu um 140 eldri borg­arar sem eru til­búnir að fara heim og útskrif­ast af Land­spít­ala háskóla­sjúkra­húsi sem liggja þar í mis­mun­andi þægi­legu úrræði,“ segir hún.

„Flokkur fólks­ins segir ein­fald­lega þetta: ef það er virki­lega það sem rík­is­stjórnin, og rík­is­stjórnir und­an­far­inna ára­tuga, vill leggja áherslu á, að þeir sem hafi bognu bökin eigi að halda hér sam­fé­lag­inu uppi með því að vera ekki bara píndir þegar þeir eiga ekki fyrir salti í graut­inn, heldur að horfa á rað­irnar lengj­ast fyrir utan hjálp­ar­stofn­anir, ef þeir eru að senda þau skila­boð út í sam­fé­lagið að við getum ekki fjár­magnað því ann­ars muni þjóð­ar­skútan fara á haus­inn, þá segir Flokkur fólks­ins, mikið ofboðs­lega eigum við bágt og mikið ofboðs­lega eru þetta vond stjórn­völd sem taka illa utan um þá sem þeir eiga fyrst og síð­ast að halda utan um og vernda almanna­hags­muni alla í land­inu, ekki bara suma, alla.“

Tilfærsla á tekjum í tíma

En millj­arð­arnir sem ná á í með þessum hætti eru eðli máls­ins sam­kvæmt ekki nýjar og auknar tekjur. Þetta er til­færsla á tekjum í tíma.

„Þetta er ekki ein­ungis til­færsla á tekjum í tíma. Þetta er til­færsla á tekjum í stað­tíma þannig að þegar við þurfum á þessu fjár­magni að halda, núna, frekar en kannski ein­hvern tím­ann seinna, þá er það vel þegið fyrir þá sem eru að hokra hérna. Það segir sig alveg sjálft, þetta eru eig­endur líf­eyr­is­sjóð­anna. Eldri borg­ar­arnir okkar sem eru hérna núna í fátækt.“

Þú ert bein­línis að tala um að taka pen­inga sem kerfið gerir ráð fyrir að skili sér seinna meir, taka það út núna, þú ert að seil­ast aðeins fram í tím­ann og taka pen­inga af fram­tíð­ar­kyn­slóðum.

„Ég er að gera það og til þess að rök­styðja það enn þá frekar þá get ég líka sagt þér það: Ég veit ekki töl­una á þeim líf­eyr­is­sjóðs­eig­endum sem ég hef tjáð mig við og talað við og spurt út í þetta, hvort hefði ykkur þótt betra þegar þið voruð ung, fersk og starf­andi, að greiða stað­greiðsl­una eða núna þegar þið eruð að fá nán­ast ekk­ert útborgað og samt er tekin af því stað­greiðsla?“

Inga vill líka að líf­eyr­is­sjóðs­greiðslur verði skil­greindar sem eign sam­kvæmt 72. grein stjórn­ar­skrár­innar sem fæli í sér að líf­eyr­is­sjóðs­eign erfð­ist á milli kyn­slóða. Hún hafnar því ein­fald­lega að þessar aðgerðir hefðu afger­andi áhrif á rekstur sjóð­anna. 

„Að ætla að halda því fram að af sjóði sem er á sjö­unda þús­und millj­arða – marg­föld íslensku fjár­lögin – halda því fram að 70 millj­arðar á ári við stað­greiðslu við inn­borgun muni gera eitt­hvað sem skerði í raun­inni líf­eyr­is­rétt­indin eða hvað­eina annað sem er.

Nei, það er rangt. Það er bara okkar sann­fær­ing. Og þó svo væri, skulum bara gefa okkur það að það væri allt rétt, þó svo væri þá teljum við það þess virði vegna þess að þetta fé mun hjálpa þús­undum og aftur þús­undum Íslend­inga út úr þessum ramm­gerðu múrum fátækt­ar­gildrunnar sem er búið að múra þá inn í,“ segir hún. 

Til í að leysa kerfið upp

Miðað við mál­flutn­ing­inn, ertu þá ekki alveg eins til í að leggja það til að leysa þetta kerfi upp? Það virð­ist vera margt gagn­rýni­vert við þetta í þínum huga?

„Jú, akkúrat, ég væri afskap­lega mikið til í að leysa þetta kerfi upp. Ég væri afskap­lega mikið til í að hafa það þannig að það fengi ígildi eign­ar­réttar að þegar lög­gjaf­inn kemur og þvingar því til að gera eitt­hvað gegn þínum vilja og þú verður að fara að lögum og þar með að greiða í líf­eyr­is­sjóði, þá vil ég absalútt að þetta sé þinn eign­ar­réttur, enda líka er þetta í gegnum kjara­samn­inga.

Þetta eru launin sem þú ert að vinna þér inn og ef þú deyrð frá þeim áður en þú færð útborgað þá eru þau ekki einu sinni erf­an­leg af því að þeir eru búnir að setja þetta form sam­trygg­ing­ar­sjóðs sem þarf þar af leið­andi ekki að setja undir hatt 72. greinar um eign­ar­rétt stjórn­ar­skrár. Þannig að jú, mér finnst þetta kerfi mjög gallað og ég tel að það geti nýst okkur eig­endum sínum miklu betur en það gerir. Ég tel að það sé það risa­vaxið og svo stórt að það eigi að geta hjálpað til, ekki bara við að fjár­festa í bygg­ingum á hús­næði fyrir eig­endur sína og til að koma þeim í öruggt skjól, heldur líka til að hjálpa okkur að útrýma fátækt.“

Reynslutími til að hvetja öryrkja

Flokk­ur­inn leggur áherslu á að hækka frí­tekju­mark eldri borg­ara og draga úr skerð­ingum til þeirra til að hvetja þá til þátt­töku á vinnu­mark­aði. Einnig er lagt til að öryrkjar fái að vinna á vinnu­mark­aði án þess að örorku­bætur skerð­ist eða örorku­líf­eyrir skerð­ist í tvö ár.

„Það er stór­kost­legt mál. Sem ég veit það á eftir að taka utan um. Ég hef fulla trú á að það verði tekið utan um það einmitt á næsta kjör­tíma­bili,“ segir Inga og bætir við að þau hafi fengið ítar­leg gögn frá sænskum og hol­lenskum sér­fræð­ingum.

„En til að gera langa sögu stutta: Það voru yfir þrjá­tíu pró­sent af sænskum öryrkjum sem reyndu fyrir sér og fengu aðlögun í þessu kerfi, sem skil­uðu sér ekki aftur inn á almanna­trygg­inga­kerfið eftir að þessum aðlög­un­ar­tíma lauk.

Þetta kostar ekki krónu. Þessi aðgerð kostar rík­is­sjóð ekki eina ein­ustu krónu vegna þess að allt þetta fólk er á örorku­bótum eða rétt­ara sagt með þessi laun almanna­trygg­inga, hvort heldur sem er. Eini mun­ur­inn er að við erum að hvetja þau til að reyna fyrir sér, reyna að efla þau til dáða, reyna að virkja þennan mannauð og í raun­inni verð­launa þau fyrir það með því að vera ekki að skerða almanna­trygg­ing­arnar á meðan þau eru að koma aftur undir sig fót­unum.“

Engin umhverfisstefna

Annað mál sem er fyr­ir­ferð­ar­mikið í umræð­unni, en ekki svo á stefnu­skrá Flokks fólks­ins, eru umhverf­is­málin. Inga er þó gagn­rýnin á aðgerðir núver­andi stjórn­valda og segir holan hljóm í mál­flutn­ingi Vinstri grænna og nefnir í því sam­hengi að kol séu brennd á Bakka til orku­fram­leiðslu. 

En get­urðu nefnt mér bara til­lögur sem þið leggið til til þess að bregð­ast við lofts­lags­hlýnun, þessum umhverf­is­vanda? Hvað ætlið þið að gera, ekki hvað hinir eru að gera, heldur hvað ætlið þið að gera?

„Við höfum ekk­ert myndað okkur neina sér­staka fasta stefnu. Við höfum hins vegar bara ein­fald­lega sagt þetta: á meðan það eru engar betri lausnir í boð­inu heldur en að taka núna 50 millj­arða á næstu fimm árum inn í fjár­mála­á­ætlun á meðan þeir eru að selja frá okkur hreina kvót­ann okkar, hreina lofts­lagskvót­ann okkar og við lítum út fyrir að menga mest per haus í Evrópu út af því að við erum að brenna hér, á ímynd­aðri kjarn­orku og hell­ing af kolum, á meðan þeir eru að selja í raun­inni sál okkar, þá  þá finnst mér rosa­lega erfitt, og okkur í Flokki fólks­ins, að teikna upp ein­hverja stefnu sem þeir eru ekki til­búnir að fylgja sjálfir og við segjum; fólkið fyrst og svo allt hitt.

Verum dug­leg að moka ofan í skurð­ina, verum dug­leg að planta trjám, verum dug­leg að hjálpa jörð­inni okkar, land­inu okkar að hreinsa sig. Við erum ekki þau sem eru að menga mest en við viljum ganga á undan með því góða for­dæmi sem við eigum að gera og sem við getum gert á alþjóða­vett­vangi með okkar grænu hreinu orku. En við gerum það ekki. Við göngum ekki á undan með góðu for­dæmi.

Í boði þess­ara stjórn­valda erum við að selja frá okkur upp­runa­vott­orðin okkar, hreinu orku okkar til sam­fé­laga og sem menga einmitt vegna kjarn­orku og kola. Ég vildi gjarnan að við fengjum að standa uppi í stafni eins hrein og tær og við erum og sýna þannig for­dæmi fyrir heim­inn, hvernig við raun­veru­lega erum.“

En Ísland er búið að skuld­binda sig til að draga úr losun líka. Hvernig ætlum við að gera það?

„Til dæmis myndi ég byrja á því að setja raf­magn í skemmti­ferða­skip. Hvað með það? Eru ekki hund­rað og fjöru­tíu kannski að koma á ári. Það er engin smá mengun. Við erum að moka ofan í skurði og við eigum að planta trjám og við í raun og veru, mér líst ekki á 66.000 tonn af kolum á Bakka. Ég held það ætti að breyta aðeins meng­un­ar­vald­inu þar og stjórn­völd ættu fyrir langa, löngu, sem er svona ofboðs­lega um að breyta ástand­inu til batn­aðar, þeir ættu þá að sýna það í verki með því einmitt að reyna að girða fyrir þá mengun til þess að byrja með. En í stóra sam­heng­inu þá erum við eins og þú veist lítil en við verðum að standa við okkar skuld­bind­ingar. Það er þannig.“

Ekki á móti útlendingum

Nýlega birt­ist könnun MMR um afstöðu Íslend­inga til flótta­manna­mála. Þar kom í ljós að tveir flokkar sem bjóða fram skera sig veru­lega úr, stuðn­ings­menn þeirra – þess­ara tveggja flokka – telja að við séum að taka á móti of mörgum flótta­mönnum. Það er afger­andi meiri­hluti á þeirri skoðun á meðal stuðn­ings­manna Flokks fólks­ins. Hver er afstaða flokks­ins og þín í þessum málum?

„Flokkur fólks­ins hefur aldrei nokkurn tíma verið á móti því að taka á móti fólki í neyð, aldrei nokkurn tím­ann. Ég veit ekki eig­in­lega hvernig í ósköp­unum mér tókst hérna í byrjun kosn­inga­bar­átt­unnar held ég 2016 eða 17, þetta  er nú búið að vera ótrú­lega mikið ævin­týri hjá okkur á skömmum tíma, að klína því á okkur að við værum með ein­hverja útlend­inga­andúð.

Við höfum hins vegar stigið niður og sagt í sam­bandi við hæl­is­leit­endur: Við verðum að gera okkur grein fyrir því að við erum ekki að tala um flótta­menn þegar við erum að tala um það að vera að stíga niður fæti í sam­bandi við útlend­inga. Það er ekki það sem við erum að segja og það er ekki það sem við erum að segja til dæmis eins og þegar maður er að gráta yfir því að sjá fólkið sem sleppur undan hryll­ingnum sem er í Afganistan, dettur í hug að maður sé ekki gjör­sam­lega nið­ur­brot­inn og gjör­sam­lega miður sín að þurfa að skilja barnið sitt eftir annað eins? Ég vil bara sækja þetta fólk. Ég vildi sækja barnið og móður kon­unnar, þau eru grát­andi og hrædd um hana og vita ekki hvað verður um hana. Ég meina, að halda það að við séum á móti því að taka á móti fólki á flótta, fólki í neyð, það er bara ljótt. Það er bara verið að klína á okkur ein­hverju sem póli­tískir and­stæð­ingar hafa gert frá degi eitt.

En í sam­bandi við hæl­is­leit­endur, já, ég vil ekki, við höfum talað um að við viljum koma með skýrar reglur hvað varðar það að hæl­is­leit­endur sem hingað koma, að þeir fái úrlausn sinna mála á sem skemmstum tíma. Þannig að við séum ekki, jafn­vel, eins og ítrekað hefur komið í ljós, að ætla að fara að vísa fólki úr landi sem er búið að festa hér rætur, með börn í skóla, talandi íslensku, farin að vinna hér og allt, þá allt í einu sprettur upp ein­hver frá stjórn­völdum og segir: þið megi ekki vera hér lengur.

Þetta er bara ljótt og þetta er mann­vonska og á aldrei að eiga sér stað og þetta er í boði stjórn­valda. Það á að fjalla um mál þeirra sem eru vel­komnir, það á að fjalla um það skýrt og skor­in­ort og strax. Og það á að bjóða fólk vel­komið. En ég efast um að þið áttið ykkur á því að meira að segja þeir sem stjórn­völd segj­ast vera að taka utan um og vera góðir við, þeir eru það ekki.

Meira að segja börnin okkar, nýbú­arnir okkar, sem er í námi hér, fá tvo klukku­tíma í viku til að læra íslensku. Þeim er fleygt inn í bekk, þar sem þau skilja ekki neitt og þegar þau eru níu ára eða tíu ára á að bæta á þau dönsku. Mörg þeirra eru meira að segja tví­tyngd; tala tvö, þrjú tungu­mál. Þessum börnum líður illa. Stjórn­völd eiga að vera með ókeypis íslensku­nám fyrir alla sem þeir taka á móti og stjórn­völd eiga að sýna það í verki að þau séu að meina það að þau séu að taka á móti þessu fólki. Hafa þetta ekki alltaf í þykjust­unni eins og við erum að horfa upp á dag eftir dag, mánuð eftir mánuð, ár eftir ár.

Fólkið okkar, Íslend­ing­arnir okkar, sem eru af erlendum upp­runa, er margt jað­ar­sett og þeim líður mörgum illa og það er ekki vegna þess að Flokkur fólks­ins hafa verið að mæla fyrir því, svo sann­ar­lega ekki, heldur er það í boði stjórn­valda.“

Skattaloforðið ófrávíkjanlegt

Ein spurn­ing að lokum: í kom­andi stjórn­ar­mynd­un­ar­við­ræðum, hvaða mál ætlar þú að setja á odd­inn og verður ófrá­víkj­an­leg krafa Flokks fólks­ins?

„350 þús­und króna lág­marks­fram­færsla skatta og skerð­ing­ar­laust fyrir þá sem eru hér á lægstu launum. Alger­lega ófrá­víkj­an­leg krafa. Það á eng­inn að þurfa að vera fátækur á Íslandi. Enginn. Og það er eng­inn ofrausn þegar fólk fær 350 þús­und krónur útborgað sem er að greiða hér 200 til 250 þús­und krónur í húsa­leigu. Guð minn almátt­ugur. Það á næstum því ekk­ert eftir þrátt fyrir þessa upp­hæð, hvorki fyrir sig, börnin sín né neitt. Þannig að þetta er ekki ofris, það er lág­marks­krafa.“