„Hún er vön að ég komi á hverjum degi. Við erum vön að vera saman og þekkjum ekk­ert annað.“ Þetta segir Ármann Ingimagn Hall­dórs­son. Eig­in­kona hans, Gróa Ingileif Krist­manns­dóttir dvelur á hjúkr­un­ar­heim­il­inu Dyngju á Egils­stöðum. Gróa, sem er 62 ára, er með vöðva­rýrn­un­ar­sjúk­dóm­inn Beckers, hún er í önd­un­ar­vél vegna sjúk­dóms­ins og þarf mikla umönnun sem Ármann hefur sinnt að miklum hluta síðan hún veikt­ist. Hann hefur verið í sjálf­skip­aðri sótt­kví að mestu leyti síðan heim­sókna­bann var sett á Dyngju, eins og á öðrum hjúkr­un­ar­heim­ilum á land­inu, til að vera við­búin þegar bann­inu verður aflétt.

Ármann hefur boð­ist til að dvelja hjá Gróu yfir páska­helg­ina til að ann­ast um hana og létta þar með undir starfs­fólk­inu, en  vegna heim­sókna­banns hefur ekki verið hægt að verða við þeirri ósk.

Gróa Ingileif Krist­manns­dóttir Hún er með vöðva­rýrn­un­ar­sjúk­dóm­inn Beckers, hún er í önd­un­ar­vél vegna sjúk­dóms­ins og þarf mikla umönnun sem eig­in­maður hennar hefur sinnt að miklum hluta síðan hún veikt­ist.

Mynd: Aðsend

„Ég hef sofið hjá henni allar nætur, snúið henni og sinnt henni síðan hún flutti á Dyngju. Ég hef komið alla sunnu­daga til að baða hana. Ég veit að starfs­fólkið gerir allt sem það getur til að láta heim­il­is­fólk­inu líða vel, en hún hefur litla afþr­ey­ingu, þar sem ég hef ekki getað komið til hennar,“  segir Ármann.

Þungbær ákvörðun, segir forstjóri

Und­an­farið hafa birst í fjöl­miðlum fréttir þess efnis að fólk ráði sig til starfa á hjúkr­un­ar­heim­ilum til að geta verið með ætt­ingjum sínum sem þar dvelja. Ármann segir að slíkar fréttir veki vonir um að hann fái að dvelja með Gróu um páska­helg­ina. „Ég hef ekki fengið að hitta hana síðan í byrjun mars, þegar tekið var fyrir heim­sóknir á hjúkr­un­ar­heim­ilin.“

„Ég hef sofið hjá henni allar nætur, snúið henni og sinnt henni síðan hún flutti á Dyngju. Ég hef komið alla sunnu­daga til að baða hana“  

Guðjón Hauksson, for­stjóri Heil­brigð­is­stofn­unar Aust­ur­lands sem rekur Dyngju segir að það hafi verið þung­bært að banna heim­sóknir á heim­ilið. Hann geri sér vel grein fyrir þeirri van­líðan sem það geti valdið bæði hjá heim­il­is­fólki og aðstand­endum þess. „Við erum að verja við­kvæm­asta hóp sam­fé­lag­ins fyrir smiti, eins og okkur er upp­álagt að gera. Svona ákvarð­anir eru teknar af vel yfir­lögðu ráði og þetta er svo sann­ar­lega ekki auð­velt,“ segir Guðjón.

Mjög erfitt fyrir mjög marga

Ármann hefur einnig leitað lið­sinnis Öryrkja­banda­lags­ins vegna máls­ins. Þuríður Harpa Sig­urð­ar­dóttir, for­maður Öryrkja­banda­lags­ins, segir að tals­vert sé um að fólk hafi sam­band við banda­lagið vegna þess að það geti ekki hitt maka sína eða ætt­ingja á heim­ilum þar sem lokað hefur verið fyrir heim­sóknir. „Þetta til­vik er ekki eins­dæmi, því miður. Þetta ástand er mjög erfitt fyrir mjög marga. Ég hef til dæmis heyrt frá mörgum aðstand­endum alzheimersjúklinga og þeim þykir þetta ákaf­lega sárt. Sumum finnst að með þessu banni sé verið að gera illt verra fyrir ást­vini sína; að þeir verði ráð­villtir og skilji ekki hvers vegna eng­inn heim­sæki þá. En því miður eru þetta þær aðstæður sem við þurfum að búa við tíma­bundið.“

„Ég myndi vilja að hægt væri að skoða ein­stök til­vik eins og þetta, þar sem ég hef verið í sjálf­skip­aðri sótt­kví“

Þuríður Harpa nefnir í þessu sam­bandi að Reykja­vík­ur­borg hafi veitt und­an­þágu vegna lið­veislu fólks sem þarf NPA-þjón­ustu á heim­ilum sínum. Sumir í þessum hópi hafi staðið frammi fyrir því að slík þjón­usta hafi verið skert eða jafn­vel alveg fallið niður vegna veik­inda eða sótt­kvíar þeirra sem henni sinna eða af öðrum ástæðum sem tengj­ast COVID-19 far­aldr­inum. Nú geti þau sem njóti NPA-þjón­ustu ráðið sína nán­ustu aðstanendur til þeirra starfa. „Þetta er gríð­ar­lega jákvætt og ég vona að önnur sveit­ar­fé­lög fylgi þessu for­dæmi borg­ar­innar,“ segir Þuríður Harpa. „Þetta hefur leyst vanda margra.“

Þakklátur starfsfólkinu

Ármann Ingimagn Hall­dórs­son Hann seg­ist hafa verið í sjá­fl­skip­aðri sótt­kví síðan heim­sókna­bannið var sett og gætt fyllstu var­úðar til að fyr­ir­byggja að hann smit­að­ist af COVID-19.

Mynd: Aðsend

Ármann seg­ist hafa farið í sýna­töku hjá Íslenskri erfða­grein­ingu og að hún hafi sýnt að hann væri ekki með COVID-19. „Ég skil mjög vel þetta heim­sókn­ar­bann og ég er þakk­látur fyrir hversu vel er passað upp á fólkið,“ segir Ármann. „En ég myndi vilja að hægt væri að skoða ein­stök til­vik eins og þetta, þar sem ég hef verið í sjálf­skip­aðri sótt­kví. Mig langar bara til að fá að vera með henni um pásk­ana og sjá til þess að henni líði sem allra best.“