Lesið í myrkri Eitt öfga­kennda dæmið um raf­magns­leysi er Líbería en þar hafa ein­ungis tvö pró­sent lands­manna aðgang að raf­magni dags­dag­lega.

Líf án rafmagns

Við­var­andi raf­orku­skortur er í þró­un­ar­ríkjum þar sem fólk treystir á eldi­við eða dýra­úr­gang til að hita híbýli sín. Meira en helm­ingur Afr­íku­ríkja stendur frammi fyrir raf­magns­kreppu, þrátt fyrir mögu­leika á að nýta sól­ar­orku, vatns­afl og vind­orku. Stríðs­á­tök og spill­ing standa í vegi fram­þró­unar. Ísland gegnir lyk­il­hlut­verki í nýt­ingu jarð­varma í Austur Afríku.

Veltu fyrir þér hvernig líf þitt væri án raf­magns. Engin ljós á dimmum vetr­ar­kvöldum, engin raf­magns­elda­vél og ekk­ert renn­andi vatn. Veltu fyrir þér lífs­skil­yrðum stúlkna og kvenna sem þurfa alla daga, allan árs­ins hring, að leggja á sig nokk­urra kíló­metra göngu til að sækja vatn í fötu og eldi­við. Víða í Afríku og Asíu er þetta raun­veru­leiki meiri­hluta barn­ungra stúlkna og það sem meira er þá er þetta ekki hættu­laus leið­angur þegar fáir eru á far­alds­fæti snemma í morg­unsárið.

Heima við elda konur síðan í kola­ofnum eða við varð­eld sem veldur mörgum dauðs­föllum vegna lunga- og hjarta­sjúk­dóma. Stór hluti barns­haf­andi kvenna deyr við barns­burð á spít­ölum og heilsu­gæslu­stöðvum sem skortir allan eðli­legan búnað sem og raf­magn. Án bólu­setn­inga, sem krefj­ast raf­magns því mótefni sem og flest lyf þurfa að vera geymd í kæli, eru börn mun lík­legri til að deyja úr mörgum skæðum og auð­lækn­an­legum sjúk­dómum.

Nemendur læra við stein­ol­íu­lampa sem reglu­lega valda slæmum brunum þegar olían lekur. Raf­magns­leysi þýðir líka engar sauma­vélar eða tækninýj­ungar, sem auð­velda vinnu í land­bún­aði, sem og vatns­dælur sem bæta upp­sker­una til muna. Enn ein afleið­ing skorts á raf­magni er síðan fjar­vera stór­fyr­ir­tækja sem sjá ekki hag sinn í því að vera á svæðum sem erfitt er að stóla á og einmitt af þeim ástæðum eru atvinnu­tæki­færi lands­manna færri en ella. Þetta er þó raun­veru­leiki sem stór hluti mann­kyns býr við.

Reiða sig á eldivið eða dýraúrgang

Rúmlega tveir millj­arðar mann­kyns búa við skort á raf­magni og tæp­lega þrír millj­arðar manna reiða sig á eldi­við eða dýra­úr­gang við að hita híbýli sín eða við elda­mennsku. 90% þeirra sem býr við stöðugt raf­mangs­leysi býr í Suður-Asíu eða sunnan Sahara eyði­merkunnar í Afríku. Eitt öfga­kennda dæmið um raf­magns­leysi er Líbería en þar hafa ein­ungis tvö pró­sent lands­manna aðgang að raf­magni dags­dag­lega.

Í Tansaníu telja stjórn­endur stór­fyr­ir­tækja raf­mangs­leysi vera helstu fyr­ir­stöðu við­skipta í land­inu. Raf­magns­leysi veldur því að við­skipti við þessi svæði eru marg­falt minni en þau gætu verið og fram­leiðsla, þar sem vinnu­stundir eru mun færri en við eðli­leg raf­orku­skil­yrði, er mun minni. 

Kjósa
0
Hvernig finnst þér þessi grein? Skráðu þig inn til að kjósa.

Athugasemdir

Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Heimildin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir.

Nýtt efni

Mest lesið undanfarið ár