Sér dreift eignarhald fyrir sér sem leið til sátta um sjávarútveg

Friðjón R. Frið­jóns­son, fram­bjóð­andi í próf­kjöri Sjálf­stæð­is­flokks­ins í Reykja­vík, segir í grein í Morg­un­blað­inu í dag að ein leið til að auka sátt um sjáv­ar­út­vegs­mál á Íslandi væri að skrá fleiri sjáv­ar­út­vegs­fé­lög á hluta­bréfa­markað og um leið þrengja að hámarks­afla­hlut­deild þeirra félaga sem ekki væru skráð á markað.

Samkvæmt hug­mynd Friðjóns væri gengið út frá því að sjáv­ar­út­vegs­fyr­ir­tæki sem „lúta aðhaldi og gagn­sæis­kröfu aðal­l­ista Kaup­hall­ar­innar“ mættu halda 12 pró­senta hámark­inu eða jafn­vel hækka það. Um leið segir Friðjón að setja þyrfti „skýrar reglur um hvað telj­ist tengdir aðilar“ og jafn­vel setja kvaðir um að hluti bréfa félag­anna þurfi að vera í dreifðri eign sam­kvæmt fyr­ir­fram­skil­greindu lág­marki.

„Þannig yrði eina leiðin fyrir sjáv­ar­út­vegs­fyr­ir­tæki til að ná veru­legri stærð­ar­hag­kvæmni að vera í dreifð­ari eign­ar­að­ild en nú er og lytu þau þá síður duttl­ungum eða ákvörð­unum ein­staka eig­enda,“ skrifar Friðjón.

Hann segir að sjáv­ar­út­vegur á Íslandi eigi að vera stolt lands og þjóðar.

„Til að svo megi verða þurfa að verða breyt­ingar. Atburðir síð­ustu daga og miss­era sýna það ber­sýni­lega. Við þurfum að vera opin fyrir breyt­ingum, opin fyrir að bæta und­ir­stöðu­at­vinnu­veg­inn og opin fyrir að gera Ísland betra,“ skrifar Friðjón, sem er mið­stjórn­ar­maður í Sjálf­stæð­is­flokknum og fram­kvæmda­stjóri ráð­gjafa­fyr­ir­tæk­is­ins KOM, í grein sinni.

Viðreisn og fleiri lögðu fram frumvarp um skráningarskyldu

Hug­myndir um dreift eign­ar­hald sjáv­ar­út­vegs­fé­laga með það að augna­miði að auka sátt um atvinnu­grein­ina og nýt­ingu auð­lind­ar­innar í sam­fé­lag­inu eru ekki nýjar af nál­inni.

[adspot]

Á þessu kjör­tíma­bili hefur þing­flokkur Við­reisnar auk þing­manna Pírata og Sam­fylk­ingar lagt fram frum­varp sem fól í sér að sjáv­ar­út­vegs­fyr­ir­tæki sem hefðu meira en 1 pró­sent af heild­ar­afla á sínum höndum þyrftu að skrást á hluta­bréfa­markað. Ef fyr­ir­tæki réðu yfir 8-12 pró­sentum heild­ar­afla­hlut­deildar gætu ein­stakir hlut­hafar og aðilar honum tengdir ekki farið með meira en 10 pró­sent hluta­fjár eða atkvæð­is­réttar.[links]

Segja má að hug­myndin sem Friðjón útlistar í Morg­un­blað­inu í dag gangi nokkuð skemur en frum­varp Við­reisnar og ann­arra, en hugs­unin er í grunn­inn svipuð — að tryggja aukið gagn­sæi í grein­inni með skrán­ingu á markað.

Skömmu eftir að Namib­íu­málið svo­kallað kom upp á yfir­borðið í nóv­em­ber 2019 sagði Magnús Harð­ar­son, for­stjóri Kaup­hall­ar­innar, að fyr­ir­tæki í sjáv­ar­út­vegi gætu haft mikið gagn af skrán­ingu á markað.

„Þessi tog­steita milli myndi ég segja, og sem hefur verið við líði í nokkuð lengi milli sjáv­ar­út­veg­ar­ins og almenn­ings, ég held að skrán­ing á markað og dreifð eign­ar­að­ild almenn­ings að þessum fyr­ir­tækjum verði svona grund­völlur sáttar um grein­ina,“ sagði Magnús í sam­tali við Vísi í nóv­em­ber 2019.

Einungis tvö sjáv­ar­út­vegs­fyr­ir­tæki eru skráð á hluta­bréfa­markað á Íslandi í dag, en það eru Brim og Síld­ar­vinnslan í Nes­kaup­stað.