Hve marga rafbíla þyrfti að kaupa fyrir alla notendur Strætó?

Í nýlegu mynd­bandi frá hópi sem kallar sig Áhugahóp um sam­göngur fyrir alla var því velt upp, annað hvort í gríni eða alvöru, hvort kaupa mætti raf­bíla fyrir alla þá sem nota stræt­is­vagna á höf­uð­borg­ar­svæð­inu í dag í stað þess að ráð­ast í upp­bygg­ingu Borg­ar­línu.

Í mynd­band­inu var vísað til þess að „gár­ungar“ hefðu bent á að ódýr­ara og lofts­lagsvænna væri að kaupa lít­inn raf­bíl handa öllum sem nota stræt­is­vagna en að ráð­ast í fyr­ir­hug­aða upp­bygg­ingu á hágæða almenn­ings­sam­göngu­kerfi á höf­uð­borg­ar­svæð­inu.[links]

„Gárungar hafa bent á að mun auð­veld­ari leið til að menga minna og þar með færa okkur nær lofts­lags­mark­mið­unum, væri að afhenda stræt­is­vagnaf­ar­þegum lít­inn raf­bíl að gjöf, gegn því að þeir hætti að taka Strætó. Það myndi kosta álíka og umrædd Borg­ar­lína og væri mun skyn­sam­ari fjár­fest­ing út frá lofts­lags­mark­mið­unum séð,“ sagði í mynd­bandi hóps­ins.

Kjarn­anum lék for­vitni á að vita hversu marga raf­bíla þyrfti að kaupa og hvað það gæti kostað. Blaða­maður hafði sam­band við Strætó til þess að fá upp­lýs­ingar um fjölda þeirra sem nýta sér þjón­ustu almenn­ings­sam­gangna á höf­uð­borg­ar­svæð­inu.

Um 17.500 notendur á venjulegum vetrardegi fyrir veiru

Samkvæmt svari frá Strætó, sem mið­ast við jan­úar og febr­úar árið 2020, voru að með­al­tali tæp­lega 44 þús­und inn­stig í stræt­is­vagna á höf­uð­borg­ar­svæð­inu. Hægt er að gefa sér að um það bil 20 pró­sent þess­ara inn­stiga hafi verið vegna skipt­inga á milli strætó­leiða. Þá væri um að ræða 35 þús­und ferðir hjá 17.500 ein­stak­lingum.

Gróf nið­ur­staða sam­göngu­sér­fræð­inga Strætó er því að það þyrfti um 17.500 raf­bíla til þess að koma til móts við þá sem nýta Strætó til að fara ferða sinna á virkum dögum í jan­úar og febr­úar í venju­legu árferði. Svarið mið­ast við aðstæður í venju­legu árferði, þegar ekki er heims­far­aldur, en eins og oft hefur komið fram hefur strætófar­þegum fækkað umtals­vert vegna COVID-19 far­ald­urs­ins.

Síðan er það opin spurn­ing hvernig not­enda­hópur Strætó ætti að vera skil­greindur, með til­liti til þess hverjir ættu að fá gef­ins raf­bíl. Samkvæmt könnun sem Zenter gerði fyrir Strætó í nóv­em­ber árið 2019 sögð­ust 15,4 pró­sent íbúa á höf­uð­borg­ar­svæð­inu nota Strætó að minnsta kosti einu sinni í viku.

[adspot]

Þeir sem tóku þátt í könn­un­inni voru allir yfir 18 ára aldri og sam­kvæmt upp­lýs­ingum frá Strætó eru hlut­falls­lega fleiri börn og ung­lingar sem nota Strætó oftar en einu sinni í viku en þeir sem full­orðnir eru. Ef gefa ætti 15 pró­sentum allra íbúa á höf­uð­borg­ar­svæð­inu raf­bíl myndi það kalla á kaup yfir 35 þús­und raf­bíla. Margir not­endur Strætó eru þó ekki með aldur til að keyra.

Algengt verð á nýjum litlum raf­bíl er um það bil fjórar millj­ónir króna, en þeir ódýr­ustu sem eru á íslenskum mark­aði eru á um 3,7 millj­ónir króna, sam­kvæmt því sem fram kemur á vefnum Veldu raf­bíl.

Ef við gefum okkur að yfir­völd fengju ágætan magn­af­slátt og 17.500 raf­bílar væru keyptir á þrjár millj­ónir króna handa dag­legum not­endum Strætó myndi það kosta rúma 52 millj­arða. Ef hins vegar það væri keyptur raf­bíll fyrir alla þá sem nota stræt­is­vagna eitt­hvað í hverri viku myndi það kosta helm­ingi meira, eða 105 millj­arða króna.

105 eða 210 kílómetra löng bílaröð

Þessir bílar myndu síðan að sjálf­sögðu taka sitt pláss í umferð­inni og borg­ar­um­hverf­inu, eins og aðrir bílar.

Ef 17.500 raf­bílum (4 metra löngum) væri raðað upp í röð með tveggja metra bil á milli myndi bíla­röðin vera 105 kíló­metra löng. Ef raf­bíl­arnir væru 35 þús­und tals­ins yrði bíla­röðin 210 kíló­metrar.