Bjarni: Hlutabótaleiðin heppnaðist sérlega vel

Bjarni Bene­dikts­son, fjár­mála- og efna­hags­ráð­herra, segir á Facebook í dag að hann telji að hluta­bóta­leiðin hafi heppn­ast sér­lega vel.

„Hluta­starfa­leiðin var úrræði stjórn­valda til að forða upp­sögnum hjá fyr­ir­tækjum sem urðu fyrir tekju­falli vegna COVID-19. Það var eng­inn munur gerður á litlum eða stórum fyr­ir­tækjum, við vildum ein­fald­lega hvetja fyr­ir­tæki til að við­halda ráðn­ing­ar­sam­band­inu ef það gat verið val­kostur að lækka starfs­hlut­fall tíma­bundið. Greiðslur frá rík­is­sjóði fara til starfs­manna, ekki fyr­ir­tækja og fyr­ir­tæki gátu ekki notið starfs­krafta þeirra nema að því marki sem þau sjálf greiddu launin,“ skrifar hann.

Ráð­herr­ann segir að þessa dag­ana sé smá­sölu­verslun að taka aftur við sér og að störfin séu örugg­ari. „Við náðum mark­miði okkar. Fólk upp­lifði lítið tekju­tap þrátt fyrir að það hafi ekki haft fulla vinnu. Þetta tryggði fram­færsl­una, rekstur heim­ila fór ekki úr skorðum. Einka­neysla er að taka við sér aftur. Vinnu­tengd rétt­indi eru óhreyfð.“

Kæmi á óvart ef ekki mætti birta nöfn fyrirtækja sem tóku þátt í aðgerðinni

[links]Töluverð gagn­rýni hefur verið á reglu­verkið í kringum leið­ina og gerir Bjarni sér það að umtals­efni í færsl­unni. „Ef dæmi eru um að fyr­ir­tæki sem ekki urðu fyrir tekju­falli eða dreifðu pen­ingum út til eig­enda sinna á sama tíma og þau nýttu úrræðið finnst mér alveg ljóst að það var ekki í sam­ræmi við til­gang lag­anna. Við þurfum að finna þau til­vik með eft­ir­liti, en þau eru örugg­lega und­an­tekn­ing. Alvarleg und­an­tekn­ing og ekki lýsandi fyrir það sem við vorum að standa saman um. Slíkar und­ar­tekn­ingar rjúfa mik­il­væga sam­stöðu.“

Hann segir að í ljós komi hvort Íslend­ingar hafi reist sér slíkar skorður í per­sónu­vernd­ar­lögum að ekki sé hægt að birta lista yfir fyr­ir­tæki sem gerðu samn­inga um lægra starfs­hlut­fall. Vinnu­mála­stofnun gaf út þá yfir­lýs­ingu í gær að ekki væri hægt að birta lista yfir þau fyr­ir­tæki sem nýtt hafa hluta­bóta­leið­ina.

„Ég vænti nið­ur­stöðu í það mál innan fárra daga og það kæmi á óvart að ekki mætti birta nöfn fyr­ir­tækja sem tóku þátt í þess­ari aðgerð. Ég heyri vanga­veltur um að eitt kunni að eiga við stór fyr­ir­tæki annað um lítil. Sjáum til. Hver sem nið­ur­staðan verður vil ég segja að í mínum huga snýst þetta ein­fald­lega um gagn­sæi.

Fyr­ir­tæki sem urðu fyrir tekju­falli vegna þessa far­ald­urs breyttu rétt með því að segja ekki upp fólki heldur nýta þetta úrræði frekar. Við vorum bein­línis að biðja þau um að bíða og sjá hvernig myndi spil­ast úr efna­hags­legu stöð­unni. Við óskuðum eftir því að fólki yrði ekki sagt upp ef þessi leið gat verið val­kostur,“ skrifar hann.

Hlutabótaleiðin verður framlengd

Bjarni seg­ist þess vegna ekki sjá hvers vegna þetta ætti að vera við­kvæmt mál frá sjón­ar­hóli fyr­ir­tækj­anna. Það sem kunni að hafa áhrif hér er almenn­ings­á­litið. Og því sé aftur oft og tíðum stjórnað af fjöl­miðlaum­fjöllun.

„Við skulum ekki láta það ger­ast að úrræði sem við vorum sam­mála um að skipti miklu fyrir fjöl­skyldur og heppn­að­ist vel í fram­kvæmd fái á sig óorð vegna fárra und­ar­tekn­inga­til­vika. Þau til­vik er nú rætt um í fjöl­miðlum. Ég sé fáar sögur sagðar af öllum þús­und­unum sem nutu góðs af úrræð­inu, fjöl­skyldum sem komust í skjól og þurftu ekki að fást við áhyggjur og kvíða vegna atvinnu­missis.

Hluta­starfa­leiðin hafði mikla þýð­ingu þegar mest þurfti á að halda: Á meðan við beittum ströngum úrræðum eins og sam­komu­banni sem olli lokun margra fyr­ir­tækja og hruni í tekjum ann­arra sem reyndu að hafa opið,“ skrifar hann.

Bjarni endar færsl­una með því að greina frá því að hluta­bóta­leiðin verði fram­lengd því hún hafi heppn­ast vel og sé mik­il­væg fyrir heim­ilin. „Hún er enn­fremur tákn­ræn fyrir sam­stöð­una sem við þurfum svo mikið á að halda. Stöndum áfram saman um mik­il­vægar aðgerðir til að lág­marka skaða sam­fé­lags­ins af þessum far­aldri.“