Bæturnar aðeins „dropi í hafi“ miðað við tjónið

Guð­brandur Jóhann­es­son, rétt­ar­gæslu­maður brota­þola í Bræðra­borg­ar­stígs­mál­inu, segir í sam­tali við Kjarnann að nið­ur­staða hér­aðs­dóms í máli ákæru­valds­ins á hendur Marek Moszczynki hafi ekki komið á óvart en hann var sýkn­aður af refsi­kröfu ákæru­valds­ins fyrir brennu, til­raun til mann­dráps og þrefalt mann­dráp þann 3. júní síð­ast­lið­inn. Hann var met­inn ósak­hæfur og gert að sæta vistun á við­eig­andi rétt­ar­gæslu­stofnun.

Var Marek gert að greiða fyrr­ver­andi íbúum á Bræðra­borg­ar­stíg skaða- og miska­bætur, sem nema allt frá 500 þús­und krónum upp í 11 millj­ónir.

„Fyrir suma umbjóð­endur mína eru þessar bætur aðeins dropi í hafi miðað við það tjón sem þeir hafa orðið fyrir,“ segir Guð­brandur en hann kynnti nið­ur­stöð­una fyrir umbjóð­endum sínum strax sama dag og dómur féll. Vegna þess hve margir þeir eru af mis­mun­andi þjóð­ernum þá tók nokkra daga að upp­lýsa þá um málið með hjálp túlka.

„Þeim fannst þetta svo sem við­búið ef vísað er til þess­ara mats­gerða sem lágu fyrir í mál­inu. Þannig að þetta kom ekki það mikið á óvart,“ segir hann og bætir því við að mats­menn hafi verið sam­mála um að þessi verkn­aður Mareks hafi ekki verið skipu­lagður fyr­ir­fram – heldur algjör­lega handa­hófs­kenndur – og því ekki ástæða til að efast um nið­ur­stöðu mats­ins.

Bætur lágar vegna dómvenju

Guð­brandur bendir á að fall­ist hafi verið á allar skaða­bóta­kröfur umbjóð­enda hans. Miska­kröfur hafi hins­vegar verið lækk­aðar í öllum til­fellum.

[links]Hann segir að sumir umbjóð­enda hans munu óska eftir end­ur­mati á miska­bótum ef mál­inu verður áfrýjað af hálfu verj­anda Mareks. Kjarninn greindi frá því í vik­unni að rík­is­sak­sókn­ari ætl­aði ekki að áfrýja dómnum.

„Það er ekki hægt að setja tölu á manns­líf, en að mínum dómi eru dæmdar miska­bætur fyrir fjöl­skyld­urnar í lægri kant­inum. Miska­bætur í öðrum sam­bæri­legum málum hafa verið á bil­inu 1 til 3 millj­ónir, þannig bæt­urnar voru við neðri mörk hvað það varðar. Þannig ef mál­inu verður áfrýjað, þá verður kraf­ist end­ur­mats á þeim bótum, auk hækk­unar á miska­bótum fyrir aðra umbjóð­endur sam­hliða.“

Varanlegt andlegt og líkamlegt tjón metið ári síðar

Bendir Guð­brandur á annan bótalið sem nefn­ist „var­an­legt and­legt og lík­am­legt tjón“ en slíkt tjón er metið einu ári eftir slys.

„Það er næsti fasi sem ég mun fara í. Þegar ár er liðið frá tjóns­at­burði er fyrst til­efni til að meta and­legt og lík­am­legt tjón þeirra umbjóð­enda sem eru að kljást við var­an­legar afleið­ingar. En margir af umbjóð­endum mínum eru enn að vakna upp á nótt­inni, eru með mik­inn kvíða, fá end­ur­lit af atburðum og eru með marg­vís­leg ein­kenni áfallastreiturösk­unar. Ef nið­ur­staða mats­gerðar er að umbjóð­endur mínir séu með var­an­legt tjón, þá er komið til­efni til að beina kröfum að Marek, bóta­sjóði – og jafn­vel hús­eig­and­anum.“ Til greina kemur, að sögn Guð­brands, að sækja bætur til HD verks, félags­ins sem átti Bræðra­borg­ar­stíg 1.