Faraldurinn að mestu tilkominn vegna ferða Íslendinga erlendis

Aðeins níu ný smit af COVID-19 greindust á land­inu síð­asta sól­ar­hring, sjö á höf­uð­borg­ar­svæð­inu og tvö á Vest­fjörðum. Þriðj­ungur þeirra sem greind­ist var þegar í sótt­kví.

Fyrsta til­felli nýju kór­ónu­veirunnar var stað­fest hér á landi þann 28. febr­úar. Síðan þá hafa 1.720 manns greinst með veiruna, „og við höfum því miður misst átta sjúk­linga,“ sagði Þórólfur Guðnason sótt­varna­læknir á blaða­manna­fundi í Safna­hús­inu í dag þar sem farið var yfir áform um aflétt­ingu á sam­komu­tak­mörk­unum vegna far­ald­urs­ins.

Hingað til hafa rétt yfir 100 manns verið lagðir inn á sjúkra­hús vegna COVID-19, þar af þrjá­tíu á gjör­gæslu. Af þeim hafa 26 þurft á með­ferð í önd­un­ar­vél að halda.

[adspot]

Þórólfur segir að hápunkti far­ald­urs­ins hafi verið náð fyrir um viku og að nú sé farið að draga úr álagi á heil­brigð­is­kerfið. Átta manns liggja núna á gjör­gæslu­deildum. Þrír þeirra eru í önd­un­ar­vél á Land­spít­al­anum en eng­inn er í önd­un­ar­vél á Sjúkra­hús­inu á Akureyri.

[links]Far­ald­ur­inn hefur að sögn Þórólfs verið á nið­ur­leið síð­ustu daga sem þakka megi þeim miklu sam­fé­lags­legu aðgerðum sem verið hafa í gangi hér á landi og þeim sam­taka­mætti sem finna má í öllu sam­fé­lag­inu; meðal almenn­ings, fyr­ir­tækja, félaga­sam­taka og stjórn­valda.

Álag á sjúkra­hús lands­ins hefur verið mikið að sögn Þórólfs og að það megi auð­veld­lega ímynda sér hvað þar hefði gerst ef far­ald­ur­inn hefði verið meiri en raunin varð. Ítrekar hann hversu mik­il­vægt það er að halda far­aldr­inum niðri „eins og mögu­legt er“ til að vernda heil­brigð­is­starf­sem­ina.

Verður að stíga skref hægt og bítandi

Reynt verður á næst­unni að aflétta þeim tak­mörk­unum sem settar hafa verið á dag­legt líf fólks. „Það er mjög mik­il­vægt að aflétta þeim og að gera það hægt og bít­andi svo að fáum ekki far­aldur aftur og þurfum að stíga skref til baka,“ segir Þórólfur. Stór hópur í sam­fé­lag­inu er enn mót­tæki­legur fyrr veirunni.

Segir hann ýmsar hug­myndir í gangi um hvernig hægt sé að tak­marka með ein­hverjum hætti ferðir ferða­manna hingað til lands og ferða­lög Íslend­inga jafn­vel líka. Bendir hann á að far­ald­ur­inn hér sé að mestu til­kom­inn vegna ferða Íslend­inga erlendis en ekki ferða­manna sem hingað hafa komið.

Samtakamátturinn einstakur

Þórólfur hvetur allan almenn­ing til að halda sam­stöð­unni áfram. „Hún er alveg ein­stök. Sam­taka­máttur okkar og almenn­ings verður lyk­ill­inn að því að við getum staðið upp og hrósað sigri á þess­ari veiru­sýk­ingu.“

Á fund­inum var Þórólfur spurður hvort að hætt yrði við að aflétta tak­mörk­unum ef smitum færi aftur að fjölga. Hann svar­aði því til að yfir­völd væru til­búin til að takast á við hóp­sýk­ingar sem gætu komið upp á ákveðnum svæðum. Ef að mikil útbreiðsla á lands­vísu kæmi upp aftur þá gæti þurft að grípa til harðra aðgerða á ný.

Á meðan til­tölu­lega fáir hafi sýkst og þar með myndað mótefni þyrfti að huga að því hvernig hægt er að vernda þann stóra hóp sem enn er mót­tæki­legur. Það væri hægt með ein­hvers konar ferða­tak­mörk­unum en allar aðgerðir mið­ast við að vinna sér tíma þar til með­ferð við veiru­sýk­ing­unni finnst, veiran deyr út í heim­inum (eins og gerð­ist með SARS á einu ári) eða að bólu­efni finnst. „Við höfum verk að vinna en verðum að eiga við þetta eftir því sem far­ald­ur­inn verður hér og erlendis.“