Heimili landsins eru í auknum mæli að færa íbúðarlánaviðskipti sín frá bönkum og yfir til lífeyrissjóða. Ný veitt íbúðalán lífeyrissjóða í júní og júlí voru samtals um 14 milljarðar króna. Til samanburðar var heildarumfang nýrra útlána þeirra á árunum 2021 og 2022 23 milljarðar króna. Júnímánuður var besti útlánamánuður lífeyrissjóða frá því í febrúar 2020 og júlí var litlu síðri.
Ástæða þessa er meðal annars sú að hjá lífeyrissjóðum landsins er hægt að fá skaplegri kjör á óverðtryggðum íbúðalánum en þau sem bankarnir bjóða upp á. Sem stendur er hægt að taka óverðtryggt lán á breytilegum vöxtum hjá Lífeyrissjóði verzlunarmanna á 8,85 prósent vöxtum. Sjóðurinn tilkynnti hins vegar um myndarlega hækkun vaxta frá og með næstu mánaðamótum, en þá fara óverðtryggðir breytilegir vextir í 9,77 prósent. Það er hækkun upp á 0,92 prósentustig, eða vel umfram síðustu stýrivaxtahækkun Seðlabanka Íslands sem var 0,5 prósentustig.
Stóru bankarnir þrír hækkuðu allir vexti á sams konar lánum í lok síðustu helgi. Þeir eru nú á bilinu 10,75 til ellefu prósent. Hæstir hjá Íslandsbanka en lægstir hjá Landsbankanum.
Þessar miklu hækkanir á vöxtum hafa leitt af sér stökkbreytta greiðslubyrði hjá þeim sem eru með breytilega óverðtryggða vexti. Dæmi eru um að hún hafi tvöfaldast frá því að vextirnir voru í lágmarki árið 2021, en þá voru breytilegir íbúðalánavextir stóru bankanna á bilinu 3,3 til 3,43 prósent.
Skýr merki eru um að margir lántakendur eru að flýja þessa greiðslubyrði og að færa sig yfir í verðtryggð lán. Í júlí tóku heimili landsins slík lán hjá bönkum með veði í íbúð fyrir 15,7 milljarða króna, sem er langhæsta krónutala sem bankarnir þrír hafa lánað í verðtryggð íbúðalán í einum mánuði. Alls jókst umfang slíkra lána milli júní og júlímánaðar um 118 prósent.
Veistu meira? Láttu okkur vita
Það tókst ekki að sækja formið. Reyndu aftur eftir augnablik.













































Athugasemdir (3)