Karlmaður var dæmdur fyrir hatursorðræðu í Héraðsdómi Suðurlands í júní síðastliðinum en að mati dómstólsins er það augljóst að ummæli sem hann hafði uppi eru til þess fallin að hæðast að, rógbera, smána eða ógna múslimum almennt vegna þjóðernis, litarháttar, kynþáttar eða trúarbragða. Sema Erla Serdar greinir frá þessu á Facebook-síðu sinni í dag.
Í færslunni segir hún að í maí síðastliðnum hafi hún borið vitni í máli Lögreglunnar í Vestmannaeyjum gegn manni sem ákærður var fyrir hatursorðræðu. Ummælin voru skrifuð á vef DV.is í nafni konunnar hans. Maðurinn var ákærður fyrir hatursorðræðu gagnvart múslimum, en ekki henni sérstaklega, þó nafn hennar komi þarna fram.
„Þrátt fyrir að maðurinn hafi viðurkennt að hafa skrifað þetta þá neitaði hann sök og hélt því fram að „ekki hafi vakað fyrir honum að smána, hæða, rógbera eða ógna á opinberum vettvangi með þessu“ og að hann hafi ekki gert sér grein fyrir því að ummælin myndu hafa áhrif. Ákærði vildi ekki tjá sig um afstöðu sína til múslima, hvorki í yfirheyrslu hjá lögreglunni né fyrir dómi,“ segir í færslunni.
Að mati dómsins er augljóst að ummælin eru til þess fallin að hæðast að, rógbera, smána eða ógna múslimum almennt vegna þjóðernis, litarháttar, kynþáttar eða trúarbragða, en jafnframt Semu Erlu Serdar þó að hún sé ekki múslimi.
Þá segir í dómnum að það sé hafið yfir skynsamlegan vafa að ákærði hefur gerst sekur um þá háttsemi sem honum er gefin að sök í ákæru og að útilokað sé að ummælin geti verið varin af skoðanafrelsisákvæði Stjórnarskrárinnar enda hafi ákærði sjálfur ekki byggt á því að þarna hafi hann verið að lýsa skoðunum sínum, hvorki á Semu Erlu né múslimum, heldur verði þvert á móti ráðið af framburði hans að hann hafi ekki verið að lýsa skoðunum sínum.
Maðurinn var dæmdur til að greiða 100.000 krónur í fésekt til ríkissjóðs innan 4 vikna eða sæta ellega fangelsi í 8 daga. Hann þarf enn fremur að greiða allan sakarkostnað, eða rúmar 400.000 krónur.
Sema Erla segir dóminn vera mikinn sigur og marka tímamót í baráttunni gegn hatursorðræðu. „Dómurinn staðfestir að hatursorðræða er ekki varin af skoðanafrelsisákvæði Stjórnarskrárinnar, enda á hatursorðræða ekkert skylt við tjáningarfrelsi. Ekkert. Hatursorðræða er ofbeldi,“ segir hún í færslu sinni.
Hatursorðræða notuð til að niðurlægja einstaklinga
Sema Erla segir það vera einkenni hatursorðræðu að gerandinn sendir þolanda meiðandi skilaboð með vísan í stöðu beggja í samfélaginu og því hafi hún áhrif á og grafi undan rétti annarra til jafnréttis og þess að þurfa ekki að þola mismunun. Hún sé notuð til þess að niðurlægja einstaklinga, gera lítið úr persónu þeirra og brjóta þá niður.
„Í hvert skipti sem hatursorðræða er notuð kostar hún einhvern hluta af þeim sjálfum, sjálfsmynd þeirra og hluta af sálarlífi þeirra. Hatursorðræða er stórhættulegt samfélagsmein. Hatursorðræða sem látin er óáreitt getur haft mjög alvarlegar afleiðingar en fæstir gera sér grein fyrir að fáein orð á Facebook eða öðrum miðlum geta haft mikil áhrif á einstaklinga og hópa auk þess sem það getur kveikt hugmynd eða sáð fræi í huga einstaklinga og hópa sem mögulega ganga þegar með einhverjar skaðvænlegar hugmyndir í kollinum enda er hatursorðræða oftast undanfari hatursglæps. Hatursorðræða getur ýtt undir þess konar ástand í samfélögum að ákveðnir hópar eru lítilsvirtir og mismunun þeirra almennt viðurkennd. Í alvarlegustu tilvikum leiðir það til samfélagsrofs,“ segir hún.
Í þessu samhengi segist hún vera hugsi yfir þeim tillögum sem lagðar hafa verið fram um breytingar á lögunum sem taka á hatursorðræðu. Í stað þess að þrengja skilgreininguna á hatursorðræðu ætti að skilgreina hana betur. Hið sama eigi við um hatursglæpi. „Þegar kemur að því erum við langt á eftir nágrannaríkjum okkar, en víða eru td. heimildir til refsihækkunar ef hægt er að sýna fram á ásetning byggðan á neikvæðu viðhorfi.
Að mínu mati er galið að það eigi að fara að gera þolendum hatursorðræðu erfiðara fyrir með að leita verndar gegn ofbeldinu, nú þegar það er loksins orðið mögulegt. Slíkt er mikil afturför. Orðum fylgir ábyrgð og fólk verður að axla ábyrgð á því sem það segir,“ segir hún.
Hatursorðræða snýst um ofbeldi
Að lokum segist henni ofbjóða að heyra fulltrúa í nefndinni um þessi nýju lög tala um hatursorðræðu og móðganir í sömu umræðu, eins og gert hafi verið í Kastljósi í gærkvöldi. Það lýsi miklu skilningsleysi. Hatursorðræða snúist ekki um að móðgandi hlutir séu sagðir við eða um einhvern eða leyfi til þess.
„Hatursorðræða snýst um ofbeldi sem m.a. verður til þess að fólk tekur sitt eigið líf, drepur stjórnmálafólk og fremur hryðjuverk. Þess vegna er hún hættuleg. Þess vegna hefur myndast víðtæk alþjóðleg samstaða um að mikilvægt sé að sporna gegn henni. Við eigum að taka skýra afstöðu í þeirri baráttu og berjast gegn því að hatursorðræða festi sig í sessi með öllum mögulegum leiðum!“
Veistu meira? Láttu okkur vita
Það tókst ekki að sækja formið. Reyndu aftur eftir augnablik.
Ýttu á + við höfund, fréttamál eða greinaröð til að fylgja því og fá tölvupóst þegar eitthvað nýtt kemur, einn á dag í mesta lagi. Því sem þú fylgir stjórnarðu á Minni síðu.
Athugasemdir