KGB-maðurinn lokar safni andófsmannsins á „afmæli“ innrásar

Sakharov og Pútin.
Sakharov og Pútin. Annar þeirra barð­ist ein­arð­lega fyrir mann­rétt­indum og helgi mann­lífs­ins. Hinn berst jafn ein­arð­lega gegn hvoru tveggja.

Einn hug­rakkasti and­ófs­mað­ur­inn gegn þeirri kúgun og þeim mann­rétt­inda­brotum sem við­geng­ust í Sov­ét­ríkj­unum var kjarneðl­is­fræð­ing­ur­inn Andrei Sakharov. Hann átti á sínum tíma mik­inn þátt í að þróa sov­ésku vetn­is­sprengj­una en sner­ist síðan gegn stjórn­völdum í landi sínu og hóf óþreyt­andi bar­áttu gegn kúg­un­ar­stjórn­inni.

Árið 1975 fékk Sakharov frið­ar­verð­laun Nóbels fyrir bar­áttu sína. Hann fékk að sjálf­sögðu ekki að fara til Stokk­hólms að taka við verð­launum en það gerði kona hans Yelena Bonner fyrir hans hönd.

Síðar var Sakharov sendur í „útlegð inn­an­lands“ eins og það var kallað og dvaldi í mörg ár í borg­inni Gorkí. Alltaf hélt hann mann­legri reis sinni.

Þetta var á árunum 1980-1985.

Sakharov dó 1989 og lifði því ekki að sjá upp­lausn kúg­un­ar­rík­is­ins þótt mjög væri þá farið að trosna úr því.

Yelena Bonnervar ekki síður hug­rakkur and­ófs­maður en eig­in­maður hennar. Hún skrif­aði líka stór­merkar æviminn­ingar. Yelena dó 2011.

Hug­dirfska og æðru­leysi Sak­harovs gagn­vart drunga­legu ægi­valdi Komm­ún­ista­flokks­ins og leyni­þjón­ust­unnar KGB verða lengi í minnum höfð.

Einmitt til að halda þeirri minn­ingu á lofti var veg­legu safni um Sakharov komið upp í Moskvu árið 1996 og var lengi fjöl­sótt.

En sama árið og Sakharov fékk Nóbels­verð­launin gekk 23 ára piltur frá Lenín­grad til liðs við leyni­þjón­ust­una KGB.

Sá hafði hvorki hug­mynda­flug né hug­rekki né mann­kær­leik til að berj­ast gegn kúgun og ofríki. Þvert á móti sá hann ekk­ert athuga­vert við þvíum­líkt og vildi taka þátt í að við­halda því.

Og þegar Sakharov var í útlegð í Gorkí var ungi KGB-mað­ur­inn kom­inn til starfa í Austur-Þýska­landi við að berja niður frels­is­þrá fólks bæði þar og ann­ars staðar.

Vladimír Vla­dimírovitsj Pútin.

Og um síðir náði KGB aftur völdum í Rúss­landi í líki hans.

Árið 2014 byrj­aði gamli KGB-mað­ur­inn að þjarma að safn­inu um and­ófs­mann­inn knáa. Pútin var þá far­inn að viðra næsta opin­ber­lega þann draum sinn að end­ur­reisa Sov­ét­ríkin sem Sakharov hafði barist gegn.

Safnið um hinn hug­rakka and­ófs­mann var þá flokkað sem óvinur rík­is­ins því það „veitti útlend­ingum aðstoð“ — ein­hvern veg­inn svo­leiðis var það orðað. Og þar með var safnið svipt öllum opin­berum stuðn­ingi.

Og nú á dög­unum var safn­stjór­anum til­kynnt að loka ætti safn­inu eigi síðar en 24. febr­úar.

Sakharov-safn­inu í Moskvu er gert að loka end­an­lega.Myndina tók Marina Turtén­kova fyrir Le Monde.

Dag­setn­ingin er vita­skuld ekki út í hött, þótt safn­stjór­inn Natalja Tjúrina hafi ekki viljað lesa neitt í það þegar blaða­menn Le Monde í Frakk­landi höfðu sam­band við hana á dög­unum.

Hún var þá önnum kafin við að pakka niður safn­grip­unum svo allt yrði örugg­lega komið út á til­settum degi.

Þeim degi þegar gamli KGB-mað­ur­inn mun „halda upp á “ að rétt ár verður liðið frá inn­rás hans í Úkraínu. 

Enn eitt dæmið um að end­ur­reisn Sov­ét­ríkj­anna er í fullum gangi.

Kjósa
26
Hvernig finnst þér þessi grein? Skráðu þig inn til að kjósa.

Veistu meira?

Athugasemdir

Skráðu þig inn til að skrifa athugasemd eða kjósa.
Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Heimildin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir. Hægt er að láta vita af athugasemdum með því að smella á Tilkynna.
Tengdar greinar

Flækjusagan

Mest lesið

Mest lesið

Mest lesið í vikunni

Mest lesið í mánuðinum

3
Viðtal

Íslenskur læknir varpar nýju ljósi á lífs­hættu­legan með­göngu­sjúk­dóm

Nítján ára gömul lá Silja Rut Ragn­ars­dóttir nær dauða en lífi á skurð­ar­borði Land­spít­al­ans eftir alvar­legt til­felli með­göngu­eitr­unar. Íslenskur vís­inda­maður í Banda­ríkj­unum, Jóhann Elí Guð­jóns­son húð­læknir, leiðir braut­ryðj­andi rann­sóknir sem varpa nýju ljósi á hvers vegna sjúk­dóm­ur­inn kemur fram. Hann telur mögu­legt að þróa lyf við sjúk­dómnum sem bjargað gæti manns­lífum.
6
Viðtal

Ást­leysið er sárt

Nánd er nær­ing, nauð­syn­leg eins og matur. Tæpur helm­ingur fólks elst upp í óör­uggum tengslum sem geta komið niður á tengslum og ást­ar­sam­böndum á full­orð­ins­árum, jafn­vel ógnað heilsu, enda er „tengsla­myndun ein af grunn­for­sendum far­sældar“, að sögn klíníska sál­fræð­ings­ins Guð­brands Árna Ísberg. Í bók sinni, Í augum þínum verð ég til, fjallar hann um getu okkar til að mynda tengsl og ást­ina í öllum sínum myndum.

Mest lesið í mánuðinum

Mest lesið undanfarið ár