Seðlabankinn dregur upp sviðsmyndir af áfallinu á Íslandi

Lands­fram­leiðsla dregst sam­an um tvö og hálft til fimm pró­sent, sam­kvæmt sviðs­mynd­um Seðla­bank­ans. „Pen­ing­arn­ir hverfa ekki,“ seg­ir Ás­geir Jóns­son seðla­banka­stjóri, sem spá­ir til­færslu á neyslu.

Á blaðamannafundinum í morgun Ásgeir Jónsson segir að sparnaður fólks í sóttkví og samkomubanni leiði ekki til þess að peningar hverfi.

Seðlabankinn hefur teiknað upp sviðsmyndir af áfallinu fyrir íslenskt efnahagslíf vegna COVID-19 faraldursins, sem sýnir allt að 5% samdrátt í landsframleiðslu, eða neikvæðan hagvöxt sem því nemur.

Ásgeir Jónsson seðlabankastjóri sló hins vegar bjartan tón á blaðamannafundi bankans í morgun.

Seðlabankinn telur sig ekki geta spáð fyrir um ástandið í núverandi aðstæðum. Þess í stað eru dregnar upp sviðsmyndir, sem ekki eru spár. „Þetta er í sjálfu sér ekki spá, það er bara verið að athuga hvernig áfallið kemur í gegn,“ sagði Ásgeir.

Allt að 7% atvinnuleysi á árinu

Í dekkri sviðsmyndinni er gert ráð fyrir að atvinnuleysi verði 7%, en ekki 4,2% eins og spáð hafði verið fyrir faraldurinn, en mildari sviðsmyndin sýnir 5,7% atvinnuleysi að meðaltali innan ársins. Í sviðsmyndinni er gert ráð fyrir að aðgerðir stjórnvalda við að halda fólki í vinnu beri árangur. Atvinnuleysi getur orðið töluvert meira en 7% innan ársins, þar sem talan er meðaltal fyrir árið.

Þá er gert ráð fyrir að verðbólga minnki um 0,4% frá fyrri spá, úr 1,9% í 1,5%, vegna lækkunar á verði hrávöru á heimsmarkaði og minni vexti launa.

Þórarinn G. Pétursson, aðalhagfræðingur Seðlabankans, skoraði á fólk að halda í vonina. „Þótt efnahagshorfur séu að versna verulega og þær séu dökkar, megum við ekki missa alla von. Þjóðarbúskapurinn mun ná sér aftur á strik þegar þessi óáran gengur yfir. Allar þessar sviðsmyndir sem við erum að skoða gera ráð fyrir að hagvöxtur muni verða ágætur aftur strax á næsta ári.“

Einkaneysla lækkar samkvæmt sviðsmyndunum um allt að 3,8% í stað þess að vaxa um 2,4%, eins og gert hafði verið ráð fyrir áður. Ásgeir Jónsson seðlabankastjóri gerir hins vegar ráð fyrir því að sparnaðurinn skili sér aftur með frestaðri neyslu.

Þjóðin sparar í sóttkví

Ásgeir sagði í morgun að peningarnir, sem fólk sparaði, hyrfu ekki.

„Við skulum hafa í huga að þegar í rauninni öll þjóðin er komin í sóttkví, að þeir peningar sem sparast þegar fólk hættir að fara út að borða, þegar fólk hættir að láta eftir sér, fara til útlanda eða eitthvað álíka, þeir hverfa ekki. Þeir sparast. Þetta er um færslu á neyslu að ræða.“

Hann taldi fyrirséð að hagvöxtur tæki við sér að nýju og að fólk myndi eyða þeim peningum sem það hefði sparað í sóttkví og samkomubanni.

„Ef það kemur einhver tími þar sem einhver getur ekki eytt peningum, peningarnir hverfa ekki, þeir koma aftur, inn í kerfið. Það er ekkert sem segir mér neitt annað en að fólk haldi áfram að ferðast, fólk haldi áfram að láta eftir sér, um leið og þetta er gengið yfir. Þannig að einhverju leyti, þótt það sé samdráttur núna, þá er þetta færsla á neyslu. Samdrátturinn núna kemur fram í auknum hagvexti aðeins síðar, þegar peningarnir fara aftur út í kerfið.“

Kjósa
0
Hvernig finnst þér þessi grein? Skráðu þig inn til að kjósa.

Athugasemdir

Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Heimildin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir.
Tengdar greinar

Covid-19

Mest lesið

Milljarða fjárfestingar Guðbjargar sem ekki sjást í skýrslunni
1
Úttekt

Millj­arða fjár­fest­ing­ar Guð­bjarg­ar sem ekki sjást í skýrsl­unni

Við­skipta­veldi Guð­bjarg­ar Matth­ías­dótt­ur bygg­ir fyrst og fremst á hagn­aði í sjáv­ar­út­vegi. Frá því að hún sett­ist í stjórn Ís­fé­lags­ins hafa nærri 15 millj­arð­ar streymt úr Ís­fé­lag­inu í Vest­manna­eyj­um til Guð­bjarg­ar og fjöl­skyldu. Hvorki hún né fjár­fest­ing­ar henn­ar koma fram í skýrslu sem unn­in var að beiðni Al­þing­is um eign­ir, eig­end­ur og fjár­fest­ing­ar stærstu út­gerð­ar­fé­laga lands­ins.
Halldór Jörgen Olesen
2
Aðsent

Halldór Jörgen Olesen

Hver borg­ar fyr­ir arð­semi bank­anna?

Ís­lensku bank­arn­ir græða nærri tvö­falt meira á hverri lán­aðri krónu en evr­ópsk­ir bank­ar. Há­ir stýri­vext­ir Seðla­bank­ans juku hagn­að­inn, en bjuggu hann ekki til. Skýr­ing­in ligg­ur í þrennu: að­eins þrír stór­ir bank­ar skipta mark­aðn­um á milli sín, verð­tryggð lán færa verð­bólgu­áhætt­una frá bönk­un­um yf­ir á heim­il­in, og krón­an lok­ar land­inu fyr­ir sam­keppni að ut­an. Töl­urn­ar stand­ast skoð­un og spurn­ing­arn­ar sem þær vekja gera það líka.
Hélt upp á afmælið með blóðugum bardaga í Hvíta húsinu
6
Erlent

Hélt upp á af­mæl­ið með blóð­ug­um bar­daga í Hvíta hús­inu

„Michelle Obama er karl­mað­ur, er það ekki rétt, Am­er­íka?“ öskr­aði bar­dagakappi í míkró­fón­inn þar sem hann barð­ist fyr­ir fram­an for­set­ann. Don­ald Trump hélt upp á átt­ræð­is af­mæl­ið með því að setja upp UFC-bar­daga í Hvíta hús­inu. Að­dá­andi sagði við­burð­inn „tákn­ræn­an og lýs­andi fyr­ir banda­ríska menn­ingu“ á með­an aðr­ir sögðu hann smekk­lausa nið­ur­læg­ingu.

Mest lesið

Mest lesið í vikunni

Milljarða fjárfestingar Guðbjargar sem ekki sjást í skýrslunni
2
Úttekt

Millj­arða fjár­fest­ing­ar Guð­bjarg­ar sem ekki sjást í skýrsl­unni

Við­skipta­veldi Guð­bjarg­ar Matth­ías­dótt­ur bygg­ir fyrst og fremst á hagn­aði í sjáv­ar­út­vegi. Frá því að hún sett­ist í stjórn Ís­fé­lags­ins hafa nærri 15 millj­arð­ar streymt úr Ís­fé­lag­inu í Vest­manna­eyj­um til Guð­bjarg­ar og fjöl­skyldu. Hvorki hún né fjár­fest­ing­ar henn­ar koma fram í skýrslu sem unn­in var að beiðni Al­þing­is um eign­ir, eig­end­ur og fjár­fest­ing­ar stærstu út­gerð­ar­fé­laga lands­ins.

Mest lesið í mánuðinum

Sáu sárin sem hún faldi
1
ViðtalElsku Embla

Sáu sár­in sem hún faldi

Þann 7. júní verða fimm ár lið­in frá frá­falli Emblu Arn­ars Katrín­ar­dótt­ur. And­lát henn­ar var harma­fregn fyr­ir sam­fé­lag­ið, en fjöl­skyld­an sat eft­ir með sorg­ina. Löngu áð­ur en Embla fékk grein­ingu var fjöl­skyld­unni orð­ið ljóst að hún væri orð­in al­var­lega veik, en vegna þess hve þög­ul veik­ind­in voru tók tíma að fá áheyrn. Jafn­vel þá skorti skiln­ing á stöðu barns­ins, sem svipti sig lífi og var jörð­uð á fimmtán ára af­mæl­is­dag­inn sinn.

Mest lesið í mánuðinum

Nýtt efni

Mest lesið undanfarið ár