Lífsgildin

Lífsgildin

Gunnar Hersveinn rithöfundur skrifar um gildin í lífinu, samfélaginu og náttúrunni meðal annars út frá því markmiði að efla borgaravitund og gagnrýna og skapandi hugsun.

Að raska óbyggðu víð­erni

Sumarið 2018 birti ég grein­ina Að raska ósnertum verð­mætum. Núna sum­arið 2021 kemur næsti kafli í sama anda sem nefn­ist Að raska óbyggðu víð­erni. Tilefnið er meðal ann­ars Óbyggða­skrán­ing á vegum inn­lendra nátt­úru­vernd­ar­sam­taka í sam­starfi við breska vís­inda­menn sem beita alþjóð­legri aðferð við kort­lagn­ingu víð­erna. Spurt er um þátt kær­leik­ans við að eign­ast trúnað og vin­áttu lands. Víðerni...

Ekki líta undan, ekki gef­ast upp!

Stjórn­völd í Ísrael sæta gagn­rýni fyrir harð­æri, ofbeldi, kúgun, loft­árásir, eyði­legg­ingu, morð á borg­urum og varn­ar­lausum börnum. Þó að nú væri, þau eru að fremja stríðs­glæpi, þau eru að drepa til að stela húsum og landi af þjáðri*1 þjóð, ein­stak­lingum og börnum. Gegnd­ar­lausar og mann­skæðar árásir standa yfir á Gazasvæðinu. Hversu göf­ugt er það á Alþjóða­ári friðar og trausts...

Staf­rófs­kver Heilla­spora

Ljósmynd/Elsa Björg Magn­ús­dóttir Bókin Heilla­spor – gildin okkar (JPV mars 2020) eign­að­ist fljót­lega afkvæmi því fram spratt hug­mynd um að gefa hverjum bók­staf lífs­gildi. Íslenska staf­rófið telur 32 stafi auk fjög­urra alþjóð­legra. Til varð staf­rófs­kver Heilla­spora en því er ætlað að kynna les­endum mik­il­væg lífs­gildi. Yfir­skriftin Staf­rófs­kvera Heilla­spora er Gjöf til allra barna og þeirra sem unna börnum og...

Guð skap­aði ekki Manninn

Goðsögur, arf­sögur og sköp­un­ar­sögur geta haft áhrif um aldir á við­horf kyn­slóða, jafn­vel þótt vís­indin hafi gert grein fyrir upp­runa lífs­ins og mann­kyns. Stundum eru margar sköp­un­ar­sögur á kreiki innan sömu menn­ingar, sögur sem hafa hafa orðið undir eða við­teknar. Strax á fyrstu síðum Bibl­í­unnar birt­ast tvær sköp­un­ar­sögur. Genesis, eða fyrsta Mósebók, hefst á sköp­un­ar­sögu sem er sögð í örstuttum...

Viljum við skaða flótta­börn?

Góðvild er þjóð­gildi Nýsjá­lend­inga sagði Jacinda Arden for­sæt­is­ráð­herra. Einfalt og hnit­miðað þótt íhalds­samir böl­sýn­is­menn kalli það óraun­sæja draum­óra.  Oft er spurt: Hvernig verðum við ham­ingju­söm? Svarið er viða­mikið en þó er vitað að: Enginn verður ham­ingju­samur með því að hugsa ein­ungis um sjálfan sig – heldur með því að gefa af sjálfum sér, gefa öðrum og sýna þeim góð­vild. Það...

Að skrifa fyrir börn og full­orðna

Hvers vegna skrifa rit­höf­undar fyrir börn? Að skrifa texta sem jafnt full­orðnir og börn skilja áreynslu­laust krefst auka­vinnu og ein­hvers aga en það er einnig skemmti­legt verk­efni. Allt efni sem ekki er nauð­syn­legt verður auka­efni sem þurrkast út. Langar setn­ingar þarf að stytta og end­ur­tekn­ingar hverfa. Heilu kafl­arnir, efn­is­þættir og hlið­ar­efni verður eftir í möppum og margs­konar sköp­un­ar­verk þurfa að...

Öryggi barna er ofar öðrum hags­munum

Ég hef skrifað, ásamt a.m.k 18 þús­und öðrum, undir yfir­lýs­ingu gegn brott­vísun barns og fjöl­skyldu frá Íslandi. „Við und­ir­rituð skorum á íslensk stjórn­völd að virða Barna­sátt­mála Sam­ein­uðu þjóð­anna og hætta við brott­vísun Muhammeds Zohair Faisal og fjöl­skyldu hans þann 3. febr­úar.“ Barnið býr hér við öryggi, vin­áttu, menntun, vel­vild og kær­leika. Allt sóma­sam­legt fólk vill að það verði hér áfram...

Kjörin veisla fyrir bóka­klúbba

Sagan Veisla í gren­inu veitir les­endum tæki­færi til að ræða mun­inn á vin­sam­legum og fjand­sam­legum sam­skiptum og mann­rétt­indi barns­ins. Bæði er hægt að ræða það sem birt­ist í bók­inni og einnig það sem skortir.  Um að gera er að ræða verkið út frá nokkrum for­sendum. Þessi bók hentar að mínu mati óum­ræð­an­lega vel í bóka­klúbbum allra lands­manna. Sagan sem höf­und­ur­inn, Juan...

For­sjálni - þjóð­gildi Íslend­inga fyrir 2020?

Sjaldan afrekrar ein stund margra daga for­sómun – er máls­háttur sem merkir ein­fald­lega það sama og hann segir: Sjaldan vinnst það upp á skammri stund sem lengi hefur verið van­rækt. Orðið afrek vekur athygli. Afrek kallar á for­sjálni, að und­ir­búa jarð­veg­inn af kost­gæfni. Þessi máls­háttur getur átt erindi til ein­stak­linga og sam­fé­lags á marga vegu. Ein­stak­lingar sem vilja gera vel...

Ein­mana­leik­inn er barn­ingur

Dauðinn er barn­ing­urK­haled Kalifa­Angústúra 2019. Lesendur bók­ar­innar Dauðinn er barn­ingur eftir sýr­lenska höf­und­inn Khaled Khalifa fá íhug­un­ar­efni þegar lestri lýkur: Að gera ein­mana­leik­anum skil. Eftir að hafa lesið og hugsað um bylt­ing­una og stríðið í Sýrlandi, ótt­ann, brostnar vonir, ástir, hug­rekki, hug­leysi, dauð­ann og hlut­skipti manns­ins í ver­öld­inni bæt­ist við allt um lykj­andi for­vitni um ein­mana­leik­ann. Spurn­ingin „Hvers vegna verður...

Hetjuleg hun­angsveiði milli heim­kynna

Hun­angsveiðiS­offía Bjarna­dóttirAngústúra 2019. Ef til vill er vanda­samt að lýsa því nákvæm­lega yfir um hvað bókin, Hun­angsveiði eftir Soffíu Bjarna­dóttur, er.  En þó er óhætt að full­yrða að áhrifin af lestr­inum eru djúp og áhrifa­rík fyrir les­and­ann. Aðal­sögu­hetjan Silva stefndi senni­lega ein­hvern tíma á dæmi­gert borg­ar­líf  í skil­greindri atvinnu og í sam­bandi við týpískan karl­mann. Innra með henni knýja þó á...

Mest lesið undanfarið ár