Hvergi minnst á lén í íslenskri löggjöf

Hvergi í íslenskri lög­gjöf er minnst á lén, hvorki í fjar­skipta­lögum né öðrum sér­lögum er varða netið með ein­hverjum hætti. Lands­höf­uð­lénum er útdeilt til allra ríkja og vísa til land­fræði­legs upp­runa. Hér á landi er hins vegar ekki að finna heild­stæða lög­gjöf um lands­höfuð lén Íslands .is eða önnur höf­uð­lén. Því hefur sam­göngu- og sveit­ar­stjórn­ar­ráðu­neytið birt áform um frum­varp til laga um land­höf­uð­lén Íslands í sam­ráðs­gátt­inni.

Nú byggir framkvæmdin aðeins á reglum ISNIC

ISNIC var stofnað árið 1995 til að halda utan um rekstur á íslenska hluta Inter­nets­ins. Á kjör­tíma­bil­inu 1999 til 2003 var hlutur rík­is­ins í ISNIC seldur og þar með var aðkoma íslenskra stjórn­valda að stjórnun og rekstur lands­höf­uð­léns­ins .is. færð yfir til einka­að­ila.

Í dag er aðeins eitt fyr­ir­tæki, ISNIC, sem sinnir skrán­ingu léna undir lands­höf­uð­lén­inu .is. Á árunum 2010 til 2012 voru lögð fram þrjú frum­vörp um lands­höf­uð­lénið .is en frum­vörpin náðu ekki fram að ganga en með þeim átti gera starf­semi ISNIC háða starfs­leyfi.

Því er hér á landi ekki að finna heild­stæða lög­gjöf um lands­höf­uð­lénið .is og í raun hvergi minnst á lén í íslenskri lög­gjöf, hvorki í fjar­skipta­lögum né öðrum sér­lögum er varða netið með ein­hverjum hætti. Í dag byggir fram­kvæmdin aðeins á reglum sem ISNIC hefur sjálft sett.

Landshöfuðlénið hefur áhrif á vörumerkið Ísland

Sveita-og sam­göngu­ráðu­neytið leggur því nú til áform um laga­setn­ingu þar sem lagt er til að samið verði nýtt frum­varp um lands­höf­uð­lénið .is og að settar verði skýrar lág­marks­reglur um skrán­ingu léna undir lands­höf­uð­lén­inu .is. „Líta verður á lands­höf­uð­lénið .is sem mik­il­vægan inn­við fyrir íslenskt sam­fé­lag og því verður að telja bæði tíma­bært og nauð­syn­legt að sett verði lág­marks lagaum­gjörð um skrán­ing­ar­stofu lands­höf­uð­léns­ins .is.,“ segir í laga­á­form­inu.

Auk þess segir í laga­á­form­inu að lands­höf­uð­lénið .is hafi áhrif á vöru­merkið Ísland enda hafi það beina skírskotun til Íslands og ímyndar þess útá­við og inn­á­við í sam­fé­lags­legu sam­hengi. Því segir að með því að gera starf­semi skrán­ing­ar­stofu háða opin­beru eft­ir­liti sé jafn­framt stuðlað að auknu öryggi og trausti í notkun íslenska hluta inter­nets­ins og því að .is haldi áfram að vera traust lén.

Auk þess er gert ráð fyrir að settar verði skýr­ari reglur um úrlausn deilu­mála og að settur verði á fót fagráð um léna­mál. Í áform­inu er jafn­framt bent á að flest nágranna­ríki Íslands hafi sett lagaum­gjörð um lands­höf­uð­lén sín og skrán­ingu léna undir þeim.