Segir ljóst að rekstrarmódel Hörpu geti aldrei orðið sjálfbært

Afkoma rekstr­ar­reikn­ings Hörpu var nei­kvæð um 461,5 millj­ónir króna í fyrra en árið áður nam tapið 243,4 millj­ónum. Þetta kemur fram í árs­reikn­ingi tón­list­ar­húss­ins sem birtur var í gær. Þórður Sverr­is­son, frá­far­andi stjórn­ar­for­maður Hörpu, segir tapið skýr­ast af því fyr­ir­komu­lagi að skulda­bréfa­lán til 35 ára, sem tekið var til að fjár­magna bygg­ingu húss­ins, sé vistað í dótt­ur­fé­lagi fyr­ir­tæk­is­ins. Hann segir ljóst að þetta rekst­ar­módel Hörpu hafi aldrei verið og geti aldrei orðið sjálf­bært. Þessu verði að breyta til að skapa Hörpu eðli­legan rekstr­ar­grund­völl til fram­tíðar.

Eigið fé neikvætt um rúmlega hálfan milljarð

Tón­listar- og ráð­stefnu­húsið Harpan er í 54 pró­sent eigu rík­is­ins og 46 pró­sent í eigu Reykja­vík­ur­borgar. Í árs­reikn­ingi félags­ins kemur fram að í Hörpu voru haldnir tæp­lega 1.500 við­burðir á síð­asta ári og tekjur af við­burða­haldi Hörpu voru 757 millj­ónir króna og juk­ust um tutt­ugu millj­ónir milli ára. Jafn­framt er annað árið í röð rekstr­ar­hagn­aður félags­ins, EBITA, jákvæður en hann nam rúmum 42 millj­ónum króna í ár en nam tæpum 57 millj­ónum árið 2017. Auk þess hækk­uðu leigu­tekjur lít­il­lega eða um þrjár millj­ónir og voru rúmar 179 millj­ónir. Þá var eigið fé félags­ins var nei­kvætt um 510 millj­arða króna.

Þórður Sverr­is­son ræddi árs­reikn­ing félags­ins og starf­semi Hörpu í ávarpi sínu á aðal­fundi Hörpu í gær. Hann sagði að rekstur Hörpu hefði gengið eins og áætlun hefði gert ráð fyrir og jafn­framt hefði afkoma sam­stæð­unnar án rekstr­ar­fram­laga batnað milli ára. Ríkið og Reykja­vík­ur­borg hefði fyrir milli­göngu eig­enda­nefndar lagt félag­inu til 400 millj­ónir króna rekstr­ar­fram­lag á liðnu ári og muni einnig leggja 450 millj­ónir króna til rekst­urs­ins í ár. Engu að síður sýndi nið­ur­staða rekstr­ar­reikn­ings 461 milljón króna tap og eigið fé er nei­kvætt um 510 millj­ónir króna.

Hann sagði það hins vegar mat stjórn­ar­innar að eigið fé Hörpu væri van­metið í árs­reikn­ingnum. „Þá er það mat frá­far­andi stjórnar að bók­fært verð eigin fjár sam­stæð­unnar sé veru­lega van­metið og efna­hags­staða Hörpu traust væri reikn­ings­skilum félags­ins breytt til sam­ræmis við fyr­ir­liggj­andi til­lögur um að eign­færa samn­ings­bundið fram­lag frá rík­inu og Reykja­vík­ur­borg vegna afborg­unar og vaxta af fjár­mögnun fast­eignar. Með þeim hætti næmi eigið fé Hörpu ohf. 12 millj­örðum króna,“ sagði Þórður.

Reikningurinn muni alltaf sýna verulegan rekstrarhalla

Jafn­framt sagði Þórður að það sem valdi þessum árlega tap­rekstri Hörpu og nei­kvæðu eig­infé væri sú ákvörðun eig­anda að nán­ast öll fjár­fest­ing í Hörpu er fjár­mögnuð með skulda­bréfa­láni til 35 ára og sú skuld er vistuð í dótt­ur­fé­lagi Hörpu og því hluti af sam­stæðu­reikn­ingi Hörpu. Hann sagði að þar með bók­ist allur fjár­magns­kostn­aður og verð­breyt­inga­færslur og afskriftir inn í rekstr­ar­reikn­ing­inn. Reikn­ing­ur­inn muni því alltaf sýna veru­legan rekstr­ar­halla, þrátt fyrir jákvætt greiðslu­streymi og EBIDTA.

„Það er morg­un­ljóst að þetta rekstr­ar­módel Hörpu hefur aldrei verið og getur aldrei orðið sjálf­bært. Því verður að breyta til að ná að skapa Hörpu ohf, sem hluta­fé­lagi eðli­legan rekstr­ar­grund­völl til fram­tíðar þannig að það nái að starfa sem sjálf­bært fyr­ir­tæki og geti gegnt sínu mik­il­væga hlut­verki,“ sagði Þórður.

Því hefði stjórn og eig­enda­nefnd unnið að því að finna trygg­ari rekstr­ar­grund­völl og að nú lægi fyrir að þessir aðilar kom­ist á næstu mán­uðum að nið­ur­stöðu um hvernig tryggja megi til fram­tíðar sjálf­bæran efna­hags- og rekstr­ar­grund­völl Hörpu.

Ingibjörg Ösp nýr stjórnarformaður Hörpu

Þórður hefur ákveðið að víkja úr stjórn eftir að hafa verið stjórn­ar­for­maður Hörpu í tvö ár og var Ingi­björg Ösp Stef­áns­dóttir kjörin nýr stjórn­ar­for­maður í hans stað á aðal­fund­inum í gær. Auk Ingi­bjargar Aspar kemur Guðni Tómasson nýr inn í stjórn­ina í stað Vil­hjálms Egils­sonar. Auk þeirra eru í stjórn­inni Aðal­heiður Magn­ús­dóttir, Arna Schram og Árni Geir Pálsson.