Guðni Th. búinn að staðfesta búvörulögin

Guðni Th. Jóhann­es­son, for­seti Íslands, hefur skrifað undir búvöru­lögin og þar með hafa nýir búvöru­samn­ingar öðl­ast gildi. Und­ir­skrifta­söfnun sem hvatti Guðna Th. til að synja lög­unum und­ir­rit­unar og vísa þeim þess í stað í þjóð­ar­at­kvæða­greiðslu var hrint af stað eftir að lögin voru sam­þykkt á Alþingi. Til stóð að safna 15 þús­und und­ir­skriftum en í gær voru þær undir 4.500. Frá þessu er greint í Morg­un­blað­inu í dag.

Búvöru­samn­ing­arnir voru sam­þykktir á Alþingi 13. sept­em­ber. Þeir munu kosta rík­is­sjóð yfir 130 millj­arða króna á næstu tíu árum hið minnsta. Sú tala gæti hækkað þar sem samn­ing­arnir eru tvö­falt verð­tryggð­ir. Samn­ing­arnir hafa verið harð­lega gagn­rýndir frá því að þeir voru und­ir­rit­aðir í febr­úar af núver­andi leið­togum rík­is­stjórn­ar­inn­ar. Gagn­rýnin snýr helst að því að hags­munir bænda og þeirra fyr­ir­tækja sem njóta góðs að land­bún­að­ar­kerfi Íslend­inga hafi verið teknir fram yfir hags­muni neyt­enda og skatt­greið­enda við gerð þeirra, sér­stak­lega vegna þess mikla kostn­aðar sem fylgir þeim og að þeir eiga að gilda til tíu ára, eða í tvö og hálft kjör­tíma­bil.

Þrátt fyrir háværa and­stöðu og stór orð sem látin hafa verið falla í ræðu­stólum Alþingis um þá voru samn­ing­arnir sam­þykkt­ir. En ein­ungis 19 þing­menn, eða 30 pró­sent allra þing­manna, greiddu atkvæði með þeim. Sjö sögðu nei en aðrir sátu hjá eða voru ekki við­staddir þessa gríð­ar­lega mik­il­vægu og bind­andi atkvæða­greiðslu sem mun móta eitt af lyk­il­kerfum íslensks sam­fé­lags, hið rík­is­styrkta land­bún­að­ar­kerfi, næsta ára­tug­inn.

End­ur­skoð­un­ar­á­kvæði var sett inn í samn­ing­anna eftir aðra umræðu sem segir að skipa eigi sam­ráðs­hóp um end­ur­skoðun á samn­ing­unum. Hann á að skila nið­ur­stöðu sinni eftir þrjú ár, eða fyrir árs­lok 2019. End­ur­skoð­unin mun hins vegar ekki öðl­ast gildi nema að bændur sam­þykki hana í atkvæða­greiðslu. Hafni þeir henni mun tíu ára samn­ing­ur­inn gilda áfram.