Barnaníðskæru dagaði uppi fyrir „mjög bagaleg mistök“

Alvarleg mis­tök lög­regl­unnar á höf­uð­borg­ar­svæð­inu og óvenju­leg afskipti þáver­andi for­stjóra Barna­vernd­ar­stofu af Hafn­ar­fjarð­ar­mál­inu urðu til þess að kæra barna­vernd­ar­nefndar vegna meintra kyn­ferð­is­brota fékk ekki lög­mæta með­ferð og lá óhreyfð í meira en tvö ár. „Lögregla beið eftir gögnum frá barna­vernd sem aldrei komu,“ segir í bréfi sem lög­regla sendi rík­is­sak­sókn­ara vegna máls­ins.

Barnaníðskæru dagaði uppi fyrir „mjög bagaleg mistök“
Sagði Hafn­ar­fjarð­ar­mál ekki til rann­sóknar **Hulda Elsa Björg­vins­dóttir**, svið­stjóri ákæru­sviðs lög­reglu, full­yrti í við­tali við RÚV þann 2. maí 2018, eftir umfjöllun Stund­ar­innar um afskipti Braga Guð­brands­sonar af Hafn­ar­fjarð­ar­mál­inu, að meint brot væru ekki til rann­sóknar. Málið var hins vegar form­lega til rann­sóknar á þeim tíma og hefur nú lög­regla við­ur­kennt mis­tök við skrán­ingu.

Lög­reglan á höf­uð­borg­ar­svæð­inu gerði „mjög baga­leg mis­tök“ þegar emb­ættið afgreiddi kæru frá barna­vernd­ar­nefnd vegna Hafn­ar­fjarð­ar­máls­ins svo­kall­aða í des­em­ber 2016 án þess að fram­kvæma rann­sókn á hugs­an­legum kyn­ferð­is­brotum gegn barni og skráði rang­lega í mála­skrár­kerfi sitt að mál­inu hefði verið „vísað frá“. 

Þetta hafa lög­reglan og rík­is­sak­sókn­ari við­ur­kennt skrif­lega sam­kvæmt upp­lýs­ingum Stund­ar­innar eftir að nið­ur­fell­ing máls­ins var kærð. Lög­reglan segir að um „mis­tök“ hafi verið að ræða; ætl­unin hafi aldrei verið að vísa mál­inu frá og engin ákvörðun um slíkt verið tekin. Samkvæmt skiln­ingi rík­is­sak­sókn­ara var því Hafn­ar­fjarð­ar­málið form­lega til lög­reglu­rann­sóknar þegar Bragi Guð­brands­son, þáver­andi for­stjóri Barna­vernd­ar­stofu og núver­andi full­trúi Íslands í barna­rétt­ar­nefnd Sam­ein­uðu þjóð­anna, beitti sér fyrir því í sam­tali við barna­vernd­ar­starfs­mann að stúlk­urnar í Hafn­ar­fjarð­ar­mál­inu svo­kall­aða yrðu látnar umgang­ast föður sinn sam­kvæmt þeim skráðu sam­tíma­gögnum sem til eru um málið. 

Að sama skapi var málið form­lega opið hjá lög­reglu þegar Hulda Elsa Björg­vins­dóttir, sviðs­stjóri ákæru­sviðs lög­reglu, full­yrti í við­tali við RÚV þann 2. maí 2018, eftir umfjöllun Stund­ar­innar um afskipti Braga af umræddu barna­vernd­ar­máli, að meint brot væru ekki til rann­sóknar. Stundin leit­aði skýr­inga á ummælum Huldu á sínum tíma og spurði hvenær mál­inu hefði verið vísað frá og hvenær máls­að­ilum hefði verið til­kynnt um það. Hulda Elsa sagð­ist þá ekki ætla að veita slíkar upp­lýs­ingar. 

Hafði efasemdir um trúverðugleika upplýsinganna

Samkvæmt gögnum sem nú liggja fyrir ætl­að­ist lög­reglu­stjóri til þess að barna­vernd­ar­yf­ir­völd létu fara fram könn­un­ar­við­tal af barn­inu eins og barna­vernd­ar­nefnd Hafn­ar­fjarðar hafði óskað eftir í des­em­ber­byrjun 2016.

Stundin hefur áður greint frá tvennum mis­tökum sem urðu á þessu stigi máls­ins hjá Barna­vernd­ar­stofu og Barna­húsi. Annars vegar bil­aði tölvu­póst­kerfi stofn­an­anna og hins vegar gleymd­ist að sækja til­vís­un­ar­bréf frá barna­vernd­ar­nefnd­inni í póst­hólf stofn­un­ar­innar. Nú er ljóst að lög­regla gerði einnig þau mis­tök í des­em­ber 2016 að „vísa frá“ mál­inu án þess að greina máls­að­ilum frá því. 

Eftir að til­vís­un­ar­bréfið kom í leit­irnar boð­aði Bragi Guð­brands­son til fundar um mál­efni barns­ins sem fram fór þann 20. jan­úar 2017. Þar tók Bragi ein­arða afstöðu gegn því að stúlkan færi í við­tal í Barna­húsi, enda hefði hún þegar farið í könn­un­ar­við­tal og skýrslu­tökur fyrir dómi um tveimur árum áður. Þá lýsti hann efa­semdum um trú­verð­ug­leika þeirra upp­lýs­inga sem borist höfðu um meint kyn­ferð­is­brot. Nið­ur­staða fund­ar­ins varð sú að barnið færi ekki í Barnahús. 

Óvenjuleg afskipti höfðu áhrif á framgang lögreglurannsóknar

Ólöf Ásta Farest­veit, for­stöðu­maður Barna­húss, sagði í sam­tali við Stundina sum­arið 2018 að það væri mjög óal­gengt að for­stjóri Barna­vernd­ar­stofu hefði afskipti af því hvort til­tekin börn færu í Barnahús eða boði til fundar um slík mál. Fyrr­ver­andi starfs­maður Barna­húss tók í sama streng og sagði slíkt ekki hafa tíðkast í sinni starfs­tíð. 

Í þessu til­viki höfðu afskipti Braga og ákvörð­unin sem tekin var á fund­inum bein áhrif á fram­gang lög­reglu­rann­sóknar máls­ins. „Lögregla beið eftir gögnum frá barna­vernd sem aldrei komu,“ segir í bréfi sem lög­regla sendi rík­is­sak­sókn­ara fyrr á þessu ári sam­kvæmt heim­ildum Stund­ar­innar. 

Kjósa
0
Hvernig finnst þér þessi grein? Skráðu þig inn til að kjósa.

Athugasemdir

Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Heimildin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir.
Tengdar greinar

Barnaverndarmál

Barn talið óhult hjá föður þrátt fyrir sögu um barnaníð
FréttirBarnaverndarmál

Barn talið óhult hjá föður þrátt fyrir sögu um barn­a­níð

Rannsókn á meintum kyn­ferð­is­brotum föður gegn barni var felld niður án lækn­is­skoð­unar og Barna­hússvið­tals, en í kjöl­farið komu fram yfir­lýs­ingar frá konum sem segja mann­inn hafa mis­notað þær í æsku. Dóm­stólar telja að „það þjóni hags­munum barns­ins að það njóti meiri og sam­felld­ari umgengni við föður“ og hafa úrskurðað um umgengni án eft­ir­lits.

Mest lesið

Mest lesið

Mest lesið í vikunni

Mest lesið í mánuðinum

Mest lesið í mánuðinum

Nýtt efni

Mest lesið undanfarið ár